ગુજરાત યુનિવર્સિટી ઓફ ટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન સાયન્સિસનો ઐતિહાસિક છઠ્ઠો પદવીદાન સમારોહ
અમદાવાદ સિવિલ હોસ્પિટલના માં શારદા લક્ષ્મી હોલ ખાતે ગુજરાત યુનિવર્સિટી ઓફ ટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન સાયન્સિસ (GUTS) દ્વારા આયોજિત છઠ્ઠો પદવીદાન સમારોહ માત્ર એક શૈક્ષણિક કાર્યક્રમ નહોતો, પરંતુ તે માનવસેવા, તબીબી કરુણા અને આધુનિક વિજ્ઞાનના સંગમનું જીવંત ઉદાહરણ બની રહ્યો. આ પ્રસંગે કુલ ૧૦૪ વિદ્યાર્થીઓને પદવી એનાયત કરવામાં આવી, જેઓ હવે તબીબી ક્ષેત્રમાં નવી જવાબદારીઓ સાથે સમાજસેવામાં પ્રવેશ કરવા જઈ રહ્યા છે.
‘ટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન એ માત્ર સારવાર નથી, પુણ્યકાર્ય છે’
સમારોહના મુખ્ય અતિથિ અને ગુજરાતના રાજ્યપાલ શ્રી આચાર્ય દેવવ્રતે પોતાના ઉદ્બોધનમાં જણાવ્યું હતું કે,
“ટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન એ માત્ર એક ચિકિત્સા પદ્ધતિ નથી, પરંતુ જીવનથી નિરાશ થઈ ગયેલા દર્દીઓના જીવનમાં ફરીથી વસંત ખીલાવવાનું પુણ્યકાર્ય છે.”
તેમણે જણાવ્યું કે જ્યારે કોઈ દર્દી પોતાના મહત્વપૂર્ણ અંગો નિષ્ફળ થવાથી જીવનની આશા છોડી દે છે, ત્યારે ટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન દ્વારા તેને નવજીવન આપવાનું કાર્ય ડોક્ટરો કરે છે. આ પરોપકારી સેવાને કારણે જ સમાજમાં ડોક્ટરને ભગવાનનું સ્વરૂપ માનવામાં આવે છે.
GUTS – આશાનું કેન્દ્ર
રાજ્યપાલશ્રીએ ગુજરાત યુનિવર્સિટી ઓફ ટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન સાયન્સિસની કામગીરીને બિરદાવતાં જણાવ્યું કે, આ સંસ્થા માત્ર સારવાર પૂરતી સીમિત નથી, પરંતુ આધુનિક ટેકનોલોજી, સંશોધન અને માનવસેવાને એકસાથે જોડે છે. હજારો દર્દીઓને મળેલા જીવનદાન બદલ તેમણે સમગ્ર તબીબી ટીમને અભિનંદન પાઠવ્યા.
આધુનિક જીવનશૈલી અને સ્વાસ્થ્ય પર ગંભીર ચિંતન
રાજ્યપાલ શ્રી આચાર્ય દેવવ્રતે પોતાના ભાષણમાં આધુનિક જીવનશૈલીની સ્વાસ્થ્ય પર થતી અસરો અંગે ગહન અને વિચારપ્રેરક ચિંતન રજૂ કર્યું.
તેમણે કહ્યું કે મનુષ્ય અને પ્રાણીસૃષ્ટિ વચ્ચેનો સૌથી મોટો ભેદ એ છે કે પ્રકૃતિના અન્ય જીવો ક્યારેય કુદરતી ખોરાકનો ત્યાગ કરતા નથી, જ્યારે મનુષ્ય પોતાની બુદ્ધિનો દુરુપયોગ કરીને ખોટા આહાર-વિહાર તરફ વળ્યો છે.
‘પેટ્રોલ માટે ચિંતા, પરંતુ શરીર માટે બેદરકારી’
રાજ્યપાલશ્રીએ એક સચોટ અને પ્રભાવશાળી ઉદાહરણ આપતાં જણાવ્યું કે,
“માનવી ગાડીમાં ભેળસેળવાળું પેટ્રોલ ન આવી જાય તેની કાળજી રાખે છે, પરંતુ પોતાના શરીરમાં કેવો ખોરાક જાય છે તેની કોઈ ચિંતા કરતો નથી.”
આ બેદરકારી અનેક ગંભીર રોગોનું મૂળ કારણ બની રહી છે.
તેમણે વિદ્યાર્થીઓ અને નાગરિકોને શુદ્ધ આહાર, પ્રાકૃતિક ખેતી અને સાત્વિક જીવનશૈલી તરફ વળવા પર ભાર મૂક્યો.
રોગ ન થાય તે માટે માર્ગદર્શન – ડોક્ટરની નવી ભૂમિકા
રાજ્યપાલશ્રીએ કહ્યું કે, તબીબી જગતની જવાબદારી માત્ર રોગની સારવાર પૂરતી નથી.
ડોક્ટરોએ લોકોને માંદા ન પડવા માટે માર્ગદર્શન આપવું પણ એટલું જ જરૂરી છે. યુવા ડોક્ટરોને તેમણે દર્દી પ્રત્યે સેવાભાવ રાખીને તબીબી વિજ્ઞાનના વિકાસનો લાભ સમાજના છેવાડાના માણસ સુધી પહોંચાડવા માટે અનુરોધ કર્યો.
‘ડૉક્ટર આજીવન વિદ્યાર્થી છે’ – ડૉ. અભિજાત શેઠ
આ પ્રસંગે નેશનલ મેડિકલ કમિશન (NMC)ના ચેરમેન ડૉ. અભિજાત શેઠે દીક્ષાંત સમારોહને સંબોધતા જણાવ્યું કે,
“તબીબી ક્ષેત્રમાં પદવી મેળવવી એ અંત નથી, પરંતુ આજીવન શીખવાની પ્રક્રિયાની શરૂઆત છે.”
તેમણે પોતાના અમદાવાદ સાથેના સંસ્મરણો પણ વહેંચ્યા અને જણાવ્યું કે અનુભવ અને સતત અભ્યાસ જ એક ડોક્ટરને કુશળ નિષ્ણાત બનાવે છે.
તબીબી શિક્ષણમાં એકરૂપતા અને ઉચ્ચ ધોરણો
ડૉ. અભિજાત શેઠે જણાવ્યું કે ભારત પાસે વિશ્વસ્તરીય તબીબી પ્રતિભા છે, પરંતુ હવે દેશભરમાં તબીબી શિક્ષણમાં એકરૂપતા લાવવી અને ઉચ્ચ ધોરણો સ્થાપિત કરવું મુખ્ય લક્ષ્ય છે.
તેમણે યુવા ડોક્ટરોને શીખ આપતાં કહ્યું કે જ્ઞાન માત્ર પુસ્તકોમાંથી નહીં, પરંતુ દર્દીઓ સાથેના અનુભવથી મળે છે.
ક્લિનિકલ રિસર્ચ અને AI પર ભાર
NMCની ભાવિ યોજનાઓ વિશે માહિતી આપતાં ડૉ. શેઠે જણાવ્યું કે,
આગામી સમયમાં ICMR અને વિજ્ઞાન-ટેકનોલોજી ક્ષેત્રની સંસ્થાઓ સાથે મળીને દેશભરમાં ક્લિનિકલ રિસર્ચની સંસ્કૃતિ વિકસાવવામાં આવશે.
ટેકનોલોજીના યુગમાં ડિજિટલ શિક્ષણ, વેબિનાર, AI આધારિત હેલ્થકેર અને નવી વિશેષતાઓ વિકસાવવા પર પણ ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે.
GUTS – આંકડાઓમાં સિદ્ધિ
GUTSના કુલપતિ શ્રી પ્રાંજલ મોદીએ પોતાના સંબોધનમાં યુનિવર્સિટીની કામગીરીની વિગત રજૂ કરી.
તેમણે જણાવ્યું કે વર્ષ ૨૦૨૫ દરમિયાન કુલ ૫૦૨ કિડની અને ૮૬ લીવર ટ્રાન્સપ્લાન્ટ કરવામાં આવ્યા છે. જેમાંથી આશરે ૭૦ ટકા ટ્રાન્સપ્લાન્ટ પ્રધાનમંત્રી જન આરોગ્ય યોજના હેઠળ કરવામાં આવ્યા છે.
રોબોટિક સર્જરી – નિઃશુલ્ક સેવા
શ્રી મોદીએ ઉમેર્યું કે રાજ્ય સરકારની સહાયથી રોબોટિક સર્જરીને નિઃશુલ્ક બનાવવામાં આવી છે, જેથી ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગના દર્દીઓને પણ આધુનિક સારવારનો લાભ મળી શકે.
ડૉ. એચ.એલ. ત્રિવેદીને શ્રદ્ધાંજલિ
આ પ્રસંગે મહાનુભાવોએ ટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન ક્ષેત્રના પાયોનિયર ડૉ. એચ.એલ. ત્રિવેદીના સેવાકીય વારસાને યાદ કરી, તેમને ભાવભીની શ્રદ્ધાંજલિ અર્પણ કરી હતી.
૧૦૪ વિદ્યાર્થીઓ – નવી આશા
ઉલ્લેખનીય છે કે આ વર્ષે કુલ ૧૦૪ વિદ્યાર્થીઓ પદવી મેળવવા માટે પાત્ર ઠર્યા હતા.
જેમા યુરોલોજી, એનેસ્થેસિયોલોજી, ફિઝિયોથેરાપી, નર્સિંગ, રીનલ પેથોલોજી, લીવર અને એબ્ડોમિનલ ઓર્ગન ટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન, ડાયાલિસિસ ટેકનોલોજી અને લેબોરેટરી ટેકનોલોજીના કોર્સનો સમાવેશ થાય છે.
પરિવારજનોની ગૌરવભરી હાજરી
આ સમારોહમાં વિદ્યાર્થીઓના પરિવારજનો માટે આ ક્ષણ અત્યંત ગૌરવભરી હતી. વર્ષોની મહેનત, ત્યાગ અને સંઘર્ષ બાદ સંતાનોને પદવી પ્રાપ્ત કરતા જોઈને પરિવારોની આંખોમાં ખુશીના આંસુ જોવા મળ્યા.
નિષ્કર્ષ
ગુજરાત યુનિવર્સિટી ઓફ ટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન સાયન્સિસનો છઠ્ઠો પદવીદાન સમારોહ માત્ર એક શૈક્ષણિક કાર્યક્રમ નહોતો, પરંતુ તે માનવતા, સેવા અને આધુનિક વિજ્ઞાનના સંકલનનું પ્રતીક હતો.
ટ્રાન્સપ્લાન્ટેશન દ્વારા નિરાશ દર્દીઓના જીવનમાં વસંત લાવવાનું આ પુણ્યકાર્ય આગામી સમયમાં વધુ વ્યાપક બનશે – એવી આશા સાથે આ સમારોહ સમાપ્ત થયો.
