ભેસાણ મામલતદાર કચેરી ખાતે વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારોની બેઠકમાં CBDC કામગીરી મુદ્દે ઉગ્ર ચર્ચા, મહેનતાણું વિના કામ નહીં કરવાની દુકાનદારોની સ્પષ્ટ ના.

જૂનાગઢ જિલ્લાના ભેસાણ તાલુકામાં વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારો અને પ્રશાસન વચ્ચે CBDC (સેન્ટ્રલ બેંક ડિજિટલ કરન્સી) સંબંધિત કામગીરી અંગે તાજેતરમાં એક મહત્વપૂર્ણ બેઠક યોજાઈ હતી. ભેસાણ મામલતદાર કચેરી ખાતે યોજાયેલી આ બેઠકમાં તાલુકાના તમામ વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારો હાજર રહ્યા હતા. બેઠકનું અધ્યક્ષસ્થાન મામલતદાર શ્રી પારગી સાહેબે સંભાળ્યું હતું. સરકારશ્રીના માર્ગદર્શન અને સીબીડીસી કાર્યક્રમને ઝડપી અને અસરકારક રીતે અમલમાં મુકવા માટે આ બેઠકનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું.

આ બેઠકમાં સરકારના વિવિધ પરિપત્રો અને નવી ડિજિટલ વ્યવસ્થાઓ અંગે ચર્ચા કરવામાં આવી હતી, જેમાં ખાસ કરીને CBDC ઓનલાઇન કામગીરીને વધુ ગતિ આપવા માટે વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારોની ભૂમિકા અંગે ચર્ચા કરવામાં આવી. પરંતુ બેઠક દરમિયાન વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારો દ્વારા આ કામગીરી અંગે ગંભીર પ્રશ્નો ઉઠાવવામાં આવ્યા હતા અને યોગ્ય મહેનતાણું વિના આ કામ કરવાનું સ્પષ્ટપણે નકારવામાં આવ્યું હતું.

સરકારશ્રીના CBDC કાર્યક્રમ અંગે માહિતી

બેઠક દરમિયાન મામલતદાર શ્રી પારગી સાહેબે સરકારશ્રી દ્વારા શરૂ કરાયેલ CBDC કાર્યક્રમ અંગે વિગતવાર માહિતી આપી હતી. CBDC એટલે કે સેન્ટ્રલ બેંક ડિજિટલ કરન્સી ભારત સરકાર અને રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા દ્વારા શરૂ કરાયેલ એક નવી ડિજિટલ નાણાકીય વ્યવસ્થા છે, જે ભવિષ્યમાં ડિજિટલ ચુકવણી પ્રણાલીને વધુ સરળ અને પારદર્શક બનાવવા માટે રચાઈ છે.

સરકારશ્રીનો આશય છે કે ગામડાં અને ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં પણ ડિજિટલ લેવડદેવડને પ્રોત્સાહન મળે અને લોકો સરળતાથી ડિજિટલ માધ્યમો દ્વારા વ્યવહાર કરી શકે. આ હેતુથી વિવિધ સરકારી યોજનાઓમાં જોડાયેલા લોકો સુધી CBDC અંગે માહિતી પહોંચાડવા અને તેની ઓનલાઇન પ્રક્રિયા શરૂ કરવા માટે સ્થાનિક સ્તરે સહયોગ મેળવવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરવામાં આવી છે.

આ પ્રક્રિયામાં વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારોને મહત્વપૂર્ણ કડી માનવામાં આવી છે કારણ કે રેશન દુકાનો પર રોજબરોજ મોટી સંખ્યામાં લાભાર્થીઓ આવતા હોય છે. તેથી સરકારશ્રી દ્વારા વિચારણા કરવામાં આવી છે કે આ દુકાનદારોની મદદથી લાભાર્થીઓને CBDC સંબંધિત પ્રક્રિયા અંગે માર્ગદર્શન આપવામાં આવે.

બેઠકમાં તાલુકાના તમામ દુકાનદારો હાજર

આ બેઠકમાં ભેસાણ તાલુકાના તમામ વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારો હાજર રહ્યા હતા. બેઠક દરમિયાન મામલતદારશ્રી દ્વારા દુકાનદારોને CBDC ઓનલાઇન કામગીરી ઝડપથી પૂર્ણ કરવા માટે માર્ગદર્શન આપવામાં આવ્યું હતું.

મામલતદાર સાહેબે જણાવ્યું હતું કે સરકારશ્રીના નિર્દેશ અનુસાર રેશન કાર્ડધારકોને CBDC સાથે જોડવા માટે વિવિધ ઓનલાઇન પ્રક્રિયાઓ કરવાની રહેશે. તેમાં લાભાર્થીઓની વિગતો, ડિજિટલ વ્યવહાર સંબંધિત માહિતી અને કેટલીક ઓનલાઈન પ્રક્રિયાઓનો સમાવેશ થાય છે.

તેમણે તમામ દુકાનદારોને વિનંતી કરી હતી કે તેઓ આ કામગીરીમાં સહકાર આપે અને લાભાર્થીઓને યોગ્ય રીતે માર્ગદર્શન આપે જેથી સરકારશ્રીની નવી ડિજિટલ યોજના ઝડપથી અમલમાં આવી શકે.

દુકાનદારોનો સ્પષ્ટ ઇનકાર

બેઠક દરમિયાન દુકાનદારો દ્વારા આ કામગીરી અંગે પોતાનો અભિપ્રાય સ્પષ્ટ રીતે રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો. વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારોના પ્રતિનિધિઓએ જણાવ્યું હતું કે અગાઉ પણ સરકારશ્રી દ્વારા વિવિધ પ્રકારની કામગીરી તેમના પર સોંપવામાં આવી છે અને તેઓએ તે કામગીરી નિષ્ઠાપૂર્વક પૂર્ણ કરી છે.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે અગાઉ આધાર સીડિંગ, કેવાયસી, રેશન કાર્ડ સંબંધિત વિવિધ ઓનલાઇન કામગીરી અને અન્ય અનેક સરકારી યોજનાઓની કામગીરી તેઓએ કોઈ વિરોધ વિના પૂર્ણ કરી છે. પરંતુ દરેક વખતે વધતી જતી જવાબદારીઓ વચ્ચે યોગ્ય મહેનતાણું આપવામાં આવતું નથી.

દુકાનદારોના પ્રતિનિધિઓએ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું હતું કે CBDC ઓનલાઇન કામગીરી માટે જો યોગ્ય મહેનતાણું આપવામાં નહીં આવે તો તેઓ આ કામગીરી કરવાની સ્થિતિમાં નથી.

એસોસિએશન પ્રમુખનું નિવેદન

આ બેઠક દરમિયાન તાલુકા સ્તરે વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારોના એસોસિએશન પ્રમુખે પણ પોતાનો અભિપ્રાય વ્યક્ત કર્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું હતું કે દુકાનદારો સરકારશ્રીની યોજનાઓનો વિરોધ કરતા નથી, પરંતુ દરેક નવી કામગીરી માટે યોગ્ય મહેનતાણું અને સ્પષ્ટ માર્ગદર્શિકા જરૂરી છે.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે અગાઉ આધાર સીડિંગ અને કેવાયસી જેવી કામગીરી માટે પણ દુકાનદારોને ખૂબ મહેનત કરવી પડી હતી. ઘણી વખત ટેકનિકલ સમસ્યાઓ, ઇન્ટરનેટ સમસ્યા અને લાભાર્થીઓની માહિતી સંકલન જેવી મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડ્યો હતો.

તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે ગ્રામ પંચાયતના વી.સી.ઓ.ને વિવિધ ઓનલાઇન કામગીરી માટે મહેનતાણું આપવામાં આવે છે, પરંતુ વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારોને તેવો કોઈ લાભ આપવામાં આવતો નથી. તેથી દુકાનદારોમાં અસંતોષ વ્યાપ્યો છે.

સરકાર સામે ઉઠેલા પ્રશ્નો

બેઠક દરમિયાન દુકાનદારો દ્વારા સરકારશ્રી સામે કેટલાક મહત્વપૂર્ણ પ્રશ્નો પણ ઉઠાવવામાં આવ્યા હતા.

દુકાનદારોનું કહેવું હતું કે તેઓ રેશન વિતરણ સિવાય અનેક પ્રકારની સરકારી કામગીરી કરી રહ્યા છે. તેમાં આધાર સીડિંગ, રેશન કાર્ડ અપડેટ, કેવાયસી પ્રક્રિયા, ડિજિટલ માહિતી એકત્રિત કરવી અને લાભાર્થીઓને માર્ગદર્શન આપવું જેવી કામગીરીનો સમાવેશ થાય છે.

પરંતુ આ તમામ કામગીરી માટે યોગ્ય માનધન ન મળતા દુકાનદારોમાં અસંતોષ વધી રહ્યો છે.

તેમણે માંગ કરી હતી કે જો CBDC ઓનલાઇન કામગીરી તેમની મારફતે કરાવવાની હોય તો પહેલા તેના માટે સરકારશ્રી દ્વારા સ્પષ્ટ પરિપત્ર બહાર પાડવામાં આવે અને દરેક કામગીરી માટે યોગ્ય મહેનતાણું નક્કી કરવામાં આવે.

ગાંધીનગરમાં થનારી રાજ્યસ્તરીય બેઠક

બેઠક દરમિયાન દુકાનદારોના પ્રતિનિધિઓએ જણાવ્યું હતું કે આવનારી 16મી તારીખે ગાંધીનગર ખાતે ગુજરાત રાજ્યના વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારોની એક મહત્વપૂર્ણ બેઠક યોજાવાની છે.

આ બેઠકમાં સમગ્ર રાજ્યમાંથી દુકાનદારોના પ્રતિનિધિઓ હાજર રહેશે અને વિવિધ મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરવામાં આવશે. તેમાં CBDC કામગીરીનો મુદ્દો પણ મુખ્યત્વે ચર્ચાનો વિષય બનવાનો છે.

દુકાનદારોના પ્રતિનિધિઓએ જણાવ્યું હતું કે ગાંધીનગરમાં યોજાનારી બેઠકમાં જે નિર્ણય લેવાશે તે મુજબ આગળની કામગીરી અંગે નિર્ણય લેવામાં આવશે.

સરકાર પર વધતું દબાણ

ભેસાણ ખાતે યોજાયેલી આ બેઠક બાદ સ્પષ્ટ થયું છે કે CBDC કામગીરી અંગે દુકાનદારોમાં અસંતોષ જોવા મળી રહ્યો છે. જો રાજ્યસ્તરે પણ આ મુદ્દે એકસરખો અભિગમ અપનાવવામાં આવશે તો સરકાર માટે આ કામગીરી અમલમાં મુકવી પડકારરૂપ બની શકે છે.

કારણ કે ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં રેશન દુકાનો સરકાર અને લાભાર્થીઓ વચ્ચેનો મહત્વપૂર્ણ સેતુ બની રહે છે. તેથી જો દુકાનદારો આ કામગીરી કરવા માટે તૈયાર નહીં થાય તો સરકારશ્રીને વિકલ્પિક વ્યવસ્થા અંગે વિચારવું પડી શકે છે.

ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં ડિજિટલ કામગીરીના પડકાર

વિશેષજ્ઞોના મતે ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં ડિજિટલ યોજનાઓ અમલમાં મુકતી વખતે અનેક પડકારો સામે આવે છે. તેમાં ઇન્ટરનેટ કનેક્ટિવિટી, ટેકનિકલ જ્ઞાનની અછત, અને લાભાર્થીઓને ડિજિટલ પ્રક્રિયાઓ અંગે સમજાવવા જેવી સમસ્યાઓનો સમાવેશ થાય છે.

આ પરિસ્થિતિમાં સ્થાનિક સ્તરે કાર્યરત લોકોનો સહકાર અત્યંત મહત્વપૂર્ણ બની જાય છે. વ્યાજબી ભાવના દુકાનદારો ગામડાંમાં લોકો સાથે સીધો સંપર્ક ધરાવતા હોવાથી તેમની મદદથી ડિજિટલ યોજનાઓ વધુ અસરકારક બની શકે છે.

પરંતુ આ સહકાર મેળવવા માટે સરકારશ્રી દ્વારા યોગ્ય પ્રોત્સાહન અને માનધન આપવું પણ એટલું જ જરૂરી છે.

આગળ શું?

હાલમાં ભેસાણ તાલુકામાં CBDC કામગીરી અંગે સ્થિતિ સ્પષ્ટ નથી. દુકાનદારો દ્વારા આ કામગીરી કરવાનો ઇનકાર કરવામાં આવતા પ્રશાસન માટે આ મુદ્દો ચર્ચાનો વિષય બની ગયો છે.

આગામી દિવસોમાં ગાંધીનગર ખાતે યોજાનારી રાજ્યસ્તરીય બેઠક બાદ આ મુદ્દે વધુ સ્પષ્ટતા થવાની શક્યતા છે. જો સરકારશ્રી દ્વારા યોગ્ય પરિપત્ર અને મહેનતાણું અંગે નિર્ણય લેવામાં આવશે તો દુકાનદારો આ કામગીરી કરવા માટે તૈયાર થઈ શકે છે.

પરંતુ હાલની પરિસ્થિતિમાં ભેસાણ તાલુકામાં CBDC કામગીરી શરૂ થવા માટે થોડો સમય લાગી શકે છે.

અંતિમ નિષ્કર્ષ

ભેસાણ મામલતદાર કચેરી ખાતે યોજાયેલી આ બેઠકએ એક મહત્વપૂર્ણ પ્રશ્ન ઉભો કર્યો છે – સરકારશ્રી દ્વારા ગ્રામ્ય સ્તરે અમલમાં મુકાતી નવી ડિજિટલ યોજનાઓ માટે સ્થાનિક કર્મચારીઓ અને દુકાનદારોને કેટલો સહયોગ અને માનધન આપવામાં આવે છે?

જો સરકારશ્રી આ મુદ્દે યોગ્ય નિર્ણય લેશે તો CBDC જેવી મહત્વપૂર્ણ યોજના ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં સફળતાપૂર્વક અમલમાં આવી શકે છે. પરંતુ જો દુકાનદારોની માંગણીઓ પર ધ્યાન નહીં આપવામાં આવે તો આવનારા સમયમાં આવા મુદ્દાઓ પર વધુ વિરોધ જોવા મળી શકે છે.

ભેસાણ ખાતે યોજાયેલી આ બેઠકએ રાજ્યસ્તરે ચર્ચાનો નવો વિષય ઉભો કર્યો છે અને હવે સૌની નજર ગાંધીનગરમાં થનારી બેઠક પર કેન્દ્રિત થઈ ગઈ છે.