શહેરા તાલુકાના વાઘજીપુર ગામમાં વર્ષો જુની દબાણ સમસ્યા ગઈ કાલે તંત્રની વિશાળ કામગીરી બાદ ફરી ચર્ચાના કેન્દ્રમાં આવી છે. આર એન્ડ બી (સ્ટેટ) વિભાગના પ્રણય રાણા, એમજીવીસીએલ, રેવન્યુ વિભાગ, ગ્રામ પંચાયત અને પોલીસ તંત્રની સંયુક્ત ટીમે ગુરુવારના સવારથી રસ્તાની બન્ને તરફ ઊભા વિવિધ પ્રકારના 170 કરતાં વધુ કાચા-પાકા દબાણો દૂર કર્યા હતા. પરંતુ, આ દબાણ કામગીરી બાદ પણ “મહત્વના અને નડતરરૂપ” કેટલાક દબાણો અસ્પૃશ્ય રહ્યા હોવાની ચર્ચા ગ્રામજનોમાં જોરશોરથી ચાલી રહી છે.
સ્થાનિક વતનીઓના મતે, ગામમાં છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી દિન-પ્રતિદિન દબાણો વધી રહ્યા હતા, જેના કારણે મુખ્ય માર્ગો સાંકડા પડી રહ્યા હતા, ટ્રાફિક અવરજવર મુશ્કેલ બની રહી હતી અને ખાસ કરીને સાંજના સમયે વાહન ચાલકોને ધક્કામુક્કી જેવી પરિસ્થિતિનો સામનો કરવો પડતો હતો. ગામમાં જન્મેલા આ અસંતોષના વાતાવરણ વચ્ચે આખરે તંત્રએ દબાણ હટાવવાની કાર્યવાહી હાથ ધરી છે.
200 જેટલા દબાણકારોને નોટિસ—જાહેર સત્તાને આપેલો ‘છેલ્લો મોકો’
દબાણ દૂર કરતા પહેલાં R&B સ્ટેટ વિભાગે 200 જેટલા દબાણકારોને નોટિસો આપી હતી. નોટિસોમાં સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવાયું હતું કે તેઓએ સ્વૈચ્છિક રીતે દબાણો દૂર કરવાના રહેશે, અન્યથા તંત્ર પોતાની કામગીરી શરૂ કરશે.
પરંતુ, ઘણી જગ્યાએ નોટિસ મળ્યા બાદ પણ દબાણકારોએ દબાણો દૂર કર્યા નહોતા, જેના પરિણામે ગુરુવારના રોજ સવારે જોડી ટીમ ગામે પહોંચી અને કામગીરીની શરૂઆત કરી.
તંત્રની સંયુક્ત ટીમ મેદાનમાં—આતાપાટા વચ્ચે કામગીરી શરૂ
ગુરુવારની સવારથી જ R&B સ્ટેટના પ્રણય રાણા સાથે:
-
એમજીવીસીએલની ટીમ
-
રેવન્યૂ વિભાગ
-
તાલુકા તલાટી-કમ-મંત્રી
-
ગામના સરપંચ
-
પોલીસ તંત્રનો ચુસ્ત બંદોબસ્ત
સ્થળ પર હાજર રહ્યા હતા. પોલીસ તંત્રએ સમગ્ર કામગીરી દરમ્યાન કાયદો અને વ્યવસ્થા જળવાઈ રહે તે સુનિશ્ચિત કર્યું.
જ્યારે JCB મશીનોએ દબાણ તોડવાનું શરૂ કર્યું ત્યારે શરૂઆતમાં કેટલીક જગ્યાએ નાનો વિરોધ જોવા મળ્યો, પરંતુ પોલીસની સમજાવટ બાદ લોકો શાંતિથી ઉભા રહી કામગીરી ચાલતી જોયા.
170 કરતાં વધુ દબાણો દૂર—પરંતુ ‘મહત્વના’ દબાણો હજી યથાવત
તંત્રની ટીમે ગામના મુખ્ય ડામર માર્ગ પરનાં 170 કરતાં વધુ દુકાનો, લારીઓ, પાટિયા, કાચા છાપરા, લોખંડનાં શેડ, ચા-પાનના ગલ્લા, મરામતની દુકાનો તથા ફેરીવાળાના સ્ટ્રક્ચરો દૂર કર્યા.
પરંતુ, ગામમાં ચર્ચા આ મુદ્દે ગરમ રહી—
“છોટા દબાણો દૂર, મોટા દબાણો કેમ નહીં?”
સ્થાનિક લોકોનો આક્ષેપ છે કે:
-
કેટલાક નડતરરૂપ મોટા દબાણો,
-
ડામર રોડમાં ઘુસી ગયેલા પક્કા બાંધકામ,
-
અને રસ્તો રોકતા લાંબા શેડ
દૂર કર્યા નથી.
ગામજનોમાં પ્રશ્ન ઉદ્ભવ્યો છે કે યોગ્ય માપણી આધારે દબાણો દૂર થયા છે કે નહીં?
નિયમ મુજબ માપણી થઈ છે?—ગામમાં મોટા સવાલો ઉભા
વાઘજીપુરના લોકોમાં સૌથી મોટી ચર્ચા આ મુદ્દે ચાલી રહી છે કે—
“માપણી નિયમ મુજબ થઈ કે નહીં?”
કારણ કે:
-
કેટલાક સ્થળે રસ્તો 10 મીટર દર્શાવવામાં આવ્યો
-
અન્યત્ર 8 મીટર સુધી દબાણ હટાવવામાં આવ્યું
-
જ્યારે કેટલાક પક્કા બાંધકામને કોઈ હાથ લગાવવામાં આવ્યો નથી
એક વડીલ રહેવાસીએ જણાવ્યું—
“નાના-મોટા ગરીબોના દબાણો દૂર થઈ ગયા, પરંતુ રોડ પરની કેટલીક મોટી દુકાનો અસ્પૃશ્ય કેમ?”
આવા પ્રશ્નો સ્થાનિકોમાં તંત્રની ન્યાયસંગતતા અંગે શંકા ઊભી કરે છે.
વાઘજીપુરમાં દબાણ સમસ્યા ‘વર્ષોની પીડા’—રસ્તાઓ તંગ થતાં અકસ્માતો વધ્યા
ગામના મધ્યમાં પસાર થતો વાઘજીપુર–શહેરા માર્ગ અને વાઘજીપુર–ઓરવાડા માર્ગ બંને વિસ્તારોમાં દબાણો વધતાં:
-
સાયકલ અને બાઇકચાલકોને રસ્તો ન મળતો
-
રાત્રિના સમયે અકસ્માતોના બનાવો વધતા
-
ટેમ્પો અને ટ્રેક્ટર ચાલકોને વારંવાર ભીડનો સામનો કરવો પડતો
વડીલોએ ફરિયાદ કરી કે અગાઉ દિવસ દરમિયાન પણ સ્કૂલના બાળકોને સલામત રીતે રસ્તો પાર કરવો મુશ્કેલ બનતો હતો.
ગામ પંચાયત પણ દબાણની સમસ્યાથી પરેશાન
વાઘજીપુર ગ્રામ પંચાયત દ્વારા અનેક વખત દબાણકારોને જાણ કરવામાં આવી હતી. સરપંચે જણાવ્યું કે:
-
દબાણો દૂર કરવાની ગામમાં ખુબજ જરૂર હતી
-
પંચાયત એકલી કાર્યવાહી કરી શકતી નહોતી
-
તેથી આર એન્ડ બી અને રેવન્યુ વિભાગની મદદ માંગી
આથી, તંત્રે સંયુક્ત પગલાં લઈને આ કામગીરી હાથ ધરેલી.
કાર્ય દરમિયાન તંત્રની સાવચેતી—કાયદો વ્યવસ્થા જળવાઈ
કાર્ય દરમ્યાન પોલીસનો કડક બનેલો બંદોબસ્ત પણ લોકચર્ચાનો વિષય બન્યો, પરંતુ આથી કામગીરી શાંતિપૂર્ણ રહી. ચારેબાજુ પોલીસ હોવાને કારણે કોઈ હંગામો ન સર્જાયો.
પોલીસ સ્ટાફે:
-
ટ્રાફિકનું વળતર સુનિશ્ચિત કર્યું
-
ગેરસમજ ન થાય તે માટે સમજાવટ કરી
-
મોટી મશીનોને સુરક્ષિત રીતે કામ કરવાની જગ્યા બનાવી
કાજિયાગરમ: લોકોના બે મત
દબાણ દૂર કરવા પક્ષમાં રહેનારાઓ કહે છે—
-
“રસ્તો હવે ખુલ્લો થશે”
-
“ટ્રાફિક સરળ બનશે”
-
“ગામનું સૌંદર્ય વધશે”
પરંતુ વિરોધ પક્ષનું કહેવું—
-
“મોટા દબાણોને તંત્ર હાથ નથી લગાડતું”
-
“માપણી પારદર્શક નથી”
-
“એકજ માપદંડ બધા માટે લાગુ પાડી શકાય”
દબાણનિવારણ પછી ગામમાં બદલાવની અપેક્ષા
લોકોની આશા છે કે આ કાર્યવાહી બાદ:
-
રસ્તાઓ પહોળા થશે
-
ભારે વાહન ચાલકને સરળતા મળશે
-
અકસ્માતોમાં ઘટાડો થશે
-
ગામનું કેન્દ્ર ક્ષેત્ર સુંદર બનશે
પરંતુ, બાકી રહેલા દબાણો અંગેની શંકા હજી અડગ છે.
સારાંશ
વાઘજીપુર ગામમાં લાંબા સમયથી ચાલતી દબાણ સમસ્યાને દૂર કરવા તંત્ર દ્વારા એક સાથે આવીને કામગીરી હાથ ધરવી અભિનેતનીય છે, પરંતુ “કાયદો બધાને સમાન” હોવો જોઈએ, એવી લોકમાનસની ભાવના સ્પષ્ટ દેખાય છે.
170 કરતાં વધુ દબાણો હટાવાયા હોવા છતાં કેટલાંક નડતરરૂપ પક્કા દબાણો યથાવત રહેતા ગ્રામજનોએ સવાલો ઊભા કર્યા છે. આગામી દિવસોમાં તંત્ર આ દબાણો સામે શું પગલાં લે છે તે હવે ગામની સૌથી મોટી રાહ છે.
