ધોરાજી:
રાજકોટ જિલ્લાના ધોરાજી શહેરમાં પોલીસ દ્વારા કરાયેલી એક મોટી કાર્યવાહીથી નકલી પાન મસાલા બનાવતી ટોળકીનો પર્દાફાશ થયો છે. શહેરના રહેણાક વિસ્તારમાં ગુપ્ત રીતે ચાલતા કારખાનામાંથી ૨૩૦ જેટલા નકલી પાન મસાલાના પેકેટ, હલકી અને આરોગ્યને હાનિકારક ગુણવત્તાની તમાકુ, તેમજ નકલી પેકિંગ માટે વપરાતા સાધનો જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે. આ કાર્યવાહી બાદ શહેર સહિત આસપાસના વિસ્તારોમાં વ્યસન કરનારાઓમાં ફફડાટ વ્યાપી ગયો છે.
ગુપ્ત બાતમીના આધારે દરોડો
પોલીસને બાતમી મળી હતી કે ધોરાજીમાં કેટલાક શખ્સો નામી બ્રાન્ડના પાન મસાલાના પેકેટમાં નકલી અને સસ્તી તમાકુ ભરીને બજારમાં વેચી રહ્યા છે. આ માહિતીના આધારે પોલીસની એક વિશેષ ટીમે યોજના બનાવી ચોક્કસ સ્થળે દરોડો પાડ્યો હતો. દરોડા દરમિયાન પોલીસને અંદરથી નકલી પાન મસાલા તૈયાર કરવાની સમગ્ર વ્યવસ્થા મળી આવી હતી.
હીટગનથી પેકેટ ખોલી નકલી માલ ભરણું
તપાસ દરમિયાન ખુલ્યું કે આરોપીઓ અત્યંત ચાલાક રીત અપનાવી રહ્યા હતા. તેઓ બજારમાંથી અસલી બ્રાન્ડેડ પાન મસાલાના પેકેટ એકઠા કરતા હતા. બાદમાં હીટગનની મદદથી પેકેટને ઉપરથી ધીમે ધીમે ગરમ કરી સીલ ખોલી દેતા. આ રીતે પેકેટ નુકસાન ન થાય અને બહારથી અસલી દેખાય તે રીતે અંદરની સામગ્રી બહાર કાઢી લેવામાં આવતી.પછી તેમાં હલકી ગુણવત્તાની, સસ્તી અને આરોગ્ય માટે ગંભીર રીતે હાનિકારક તમાકુ ભરીને ફરીથી એ જ હીટગન વડે પેકેટને સીલ કરી દેવામાં આવતું. બહારથી જોનારને આ પેકેટ અસલી જ લાગતું હોવાથી ગ્રાહકો સરળતાથી ઠગાઈનો શિકાર બનતા હતા.
૨૩૦ નકલી પેકેટ અને સાધનો જપ્ત
પોલીસે દરોડા દરમિયાન તૈયાર હાલતમાં રહેલા ૨૩૦ નકલી પાન મસાલાના પેકેટ, મોટી માત્રામાં ઢીલી તમાકુ, હીટગન, સીલિંગ મશીન, પ્લાસ્ટિક સામગ્રી અને અન્ય સાધનો કબ્જે કર્યા છે. આ સાથે પેકિંગ માટે વપરાતા ખાલી બ્રાન્ડેડ પેકેટ પણ મળી આવ્યા હતા, જે પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે આ પ્રવૃત્તિ લાંબા સમયથી ચાલી રહી હતી.
આરોગ્ય માટે ગંભીર જોખમ
તજજ્ઞોના મતે, આ રીતે બનાવવામાં આવતો નકલી પાન મસાલો અત્યંત જોખમી હોય છે. તેમાં વપરાતી તમાકુમાં કોઈ પણ પ્રકારનું ગુણવત્તા નિયંત્રણ હોતું નથી. ઘણી વખત તેમાં કેમિકલ, રંગો અથવા બાસી સામગ્રી ભેળવવામાં આવતી હોય છે, જેનાથી મોઢાનો કેન્સર, ગળાની તકલીફ, પાચન સમસ્યા અને અન્ય ગંભીર બીમારીઓ થવાની શક્યતા વધી જાય છે.
વ્યસનીઓમાં ફફડાટ
આ કાર્યવાહી બાદ ધોરાજી અને આસપાસના વિસ્તારોમાં પાન મસાલા અને તમાકુનો વ્યસન કરનારાઓમાં ફફડાટ ફેલાઈ ગયો છે. ઘણા લોકોમાં આ ચિંતા જોવા મળી રહી છે કે તેઓ અત્યાર સુધી જે પાન મસાલા ઉપયોગમાં લેતા હતા તે અસલી હતો કે નકલી. સ્થાનિક દુકાનદારો પણ સાવચેત બન્યા છે અને હવે સપ્લાયરો અંગે વધુ તપાસ કરવાની વાત કરી રહ્યા છે.
કાયદાકીય કાર્યવાહી અને તપાસ
પોલીસે આ મામલે નકલી ખાદ્યપદાર્થ બનાવવું, છેતરપિંડી કરવી અને જાહેર આરોગ્યને જોખમમાં મૂકવા જેવી વિવિધ કલમો હેઠળ ગુનો નોંધી આગળની તપાસ હાથ ધરી છે. આ કારખાનાની પાછળ કોણ કોણ સામેલ છે, માલ ક્યાંથી આવતો હતો અને ક્યાં ક્યાં સપ્લાય થતો હતો તે અંગે પણ તપાસ કરવામાં આવી રહી છે.પોલીસ અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, આ નેટવર્ક માત્ર ધોરાજી સુધી સીમિત ન હોવાનું લાગી રહ્યું છે. શક્ય છે કે આ નકલી પાન મસાલો અન્ય શહેરો અને તાલુકાઓમાં પણ સપ્લાય થતો હોય. તેથી આવનારા દિવસોમાં વધુ દરોડા અને ધરપકડ થવાની સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
નાગરિકોને અપીલ
પોલીસ અને આરોગ્ય વિભાગ દ્વારા નાગરિકોને અપીલ કરવામાં આવી છે કે, કોઈ પણ શંકાસ્પદ પાન મસાલા કે તમાકુનો ઉપયોગ ન કરે. પેકેટમાં પ્રિન્ટ, સીલ, રંગ અથવા સ્વાદમાં કંઈક શંકાસ્પદ લાગે તો તરત સ્થાનિક પોલીસ અથવા આરોગ્ય વિભાગને જાણ કરે. સસ્તા ભાવમાં મળતો પાન મસાલો ઘણી વખત નકલી હોવાની શક્યતા વધુ હોય છે.
નિષ્કર્ષ
ધોરાજીમાં થયેલી આ કાર્યવાહી માત્ર એક નકલી પાન મસાલાના કારખાનાનો પર્દાફાશ નથી, પરંતુ જાહેર આરોગ્ય માટે ગંભીર ખતરો બની રહેલી એક ગેરકાયદે પ્રવૃત્તિ સામે કડક ચેતવણી છે. પોલીસની સતર્કતા અને સમયસરની કાર્યવાહીથી અનેક લોકોના આરોગ્યને બચાવી શકાયું છે. હવે જરૂરી છે કે આવી પ્રવૃત્તિઓને મૂળમાંથી નાબૂદ કરવા માટે સતત તપાસ અને કડક પગલાં લેવાય, જેથી વ્યસનની આડમાં લોકોના જીવન સાથે થતી ખિલવાડ સંપૂર્ણપણે બંધ થઈ શકે.
