BMCની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ ૮૧ હજાર કરોડથી વધુ – પેન્શન ફંડને હાથ નહીં લગાડાય: મહારાષ્ટ્રના ઉદ્યોગપ્રધાન ઉદય સામંત.

મહારાષ્ટ્રની રાજધાની મુંબઈની સૌથી સમૃદ્ધ નગરપાલિકા ગણાતી બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશન (BMC)ની આર્થિક સ્થિતિ અંગે મહારાષ્ટ્ર વિધાનસભા પરિષદમાં મહત્વપૂર્ણ માહિતી આપવામાં આવી છે. મહારાષ્ટ્રના ઉદ્યોગપ્રધાન ઉદય સામંતે જણાવ્યું હતું કે હાલમાં BMC પાસે ૮૧ હજાર કરોડ રૂપિયા કરતાં વધુની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) છે. સાથે જ તેમણે સ્પષ્ટતા કરી કે કર્મચારીઓ માટે રાખવામાં આવેલ પેન્શન ફંડને કોઈપણ સ્થિતિમાં સ્પર્શ કરવામાં આવશે નહીં.

ઉદ્યોગપ્રધાન ઉદય સામંતે આ માહિતી વિધાનસભા પરિષદમાં સભ્યો દ્વારા પૂછાયેલા પ્રશ્નના જવાબમાં આપી હતી. BMCની નાણાકીય સ્થિતિ, તેના ભંડોળનો ઉપયોગ અને છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં થયેલા ફેરફારો અંગે તેમણે વિગતવાર માહિતી રજૂ કરી હતી.

દેશની સૌથી સમૃદ્ધ નગરપાલિકાઓમાં BMC

બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશન દેશની સૌથી સમૃદ્ધ નગરપાલિકાઓમાં ગણાય છે. મુંબઈ શહેરના વિકાસ, ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, આરોગ્ય, શિક્ષણ અને નગર વ્યવસ્થાપન માટે BMC મુખ્ય જવાબદારી સંભાળે છે.

મુંબઈ શહેર દેશની આર્થિક રાજધાની ગણાતું હોવાથી અહીં વિકાસ માટે વિશાળ બજેટ અને ભંડોળની જરૂરિયાત રહેતી હોય છે. BMC પાસે મોટી આવકના સ્ત્રોતો છે, જેમાં મિલકત કર, વિવિધ ટેક્સ, લાયસન્સ ફી અને અન્ય આવકનો સમાવેશ થાય છે.

આ કારણે BMC લાંબા સમયથી મોટી ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ જાળવી રાખતી આવી છે.

વર્ષવાર BMCની FDમાં વધારો

ઉદય સામંતે વિધાનસભા પરિષદમાં માહિતી આપતા જણાવ્યું હતું કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં BMCની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટમાં નોંધપાત્ર ફેરફાર જોવા મળ્યો છે.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે:

• ૨૦૧૮માં BMCની FD લગભગ ૭૨,૦૦૦ કરોડ રૂપિયા હતી.

• ૨૦૧૯માં આ રકમ વધીને ૭૬,૫૭૯ કરોડ રૂપિયા થઈ.

• ૨૦૨૦માં BMCની FD ૭૯,૧૧૫ કરોડ રૂપિયા થઈ હતી.

• ૨૦૨૧માં આ રકમ થોડો ઘટાડો થઈ ૭૮,૭૪૫ કરોડ રૂપિયા રહી હતી.

ઉદય સામંતે જણાવ્યું કે આ સમયગાળા દરમિયાન BMCએ તેની બચતને સ્થિર રાખવા પ્રયત્ન કર્યો હતો.

૨૦૨૨માં FDમાં મોટો વધારો

ઉદય સામંતના જણાવ્યા મુજબ વર્ષ ૨૦૨૨માં BMCની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટમાં નોંધપાત્ર વધારો નોંધાયો હતો. તે સમયે BMCની FD વધીને લગભગ ૯૧,૯૯૦ કરોડ રૂપિયા સુધી પહોંચી ગઈ હતી.

આ આંકડો BMCના ઈતિહાસમાં સૌથી ઊંચા સ્તરોમાંનો એક માનવામાં આવે છે. આથી BMCની નાણાકીય ક્ષમતા અંગે ચર્ચા પણ થઈ હતી.

છેલ્લા વર્ષોમાં FDમાં ઘટાડો

ઉદ્યોગપ્રધાન ઉદય સામંતે જણાવ્યું હતું કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં BMCની FDમાં થોડો ઘટાડો નોંધાયો છે.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે:

• ૨૦૨૩માં BMCની બચત ૮૬,૪૦૧ કરોડ રૂપિયા રહી હતી.

• ૨૦૨૪માં આ રકમ ઘટીને ૮૨,૭૩૭ કરોડ રૂપિયા થઈ ગઈ હતી.

• ૨૦૨૫માં BMCની FD વધુ ઘટીને ૭૯,૪૯૮ કરોડ રૂપિયા થઈ હતી.

હાલમાં BMCની કુલ FD લગભગ ૮૧,૧૩૪ કરોડ રૂપિયા હોવાનું ઉદય સામંતે જણાવ્યું હતું.

પેન્શન ફંડને હાથ નહીં લગાડાય

વિધાનસભા પરિષદમાં ચર્ચા દરમિયાન કેટલાક સભ્યો દ્વારા BMCના પેન્શન ફંડ અંગે પ્રશ્નો પૂછવામાં આવ્યા હતા. આ મુદ્દે સ્પષ્ટતા કરતા ઉદય સામંતે જણાવ્યું હતું કે કર્મચારીઓના પેન્શન માટે રાખવામાં આવેલા ભંડોળને કોઈપણ રીતે ઉપયોગમાં લેવામાં આવશે નહીં.

તેમણે કહ્યું કે પેન્શન ફંડ કર્મચારીઓના ભવિષ્ય સાથે જોડાયેલ છે અને તે સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત રહેશે.

સરકારનો આ નિર્ણય કર્મચારીઓ માટે વિશ્વાસનો સંદેશ માનવામાં આવે છે.

પૂર્વ સરકાર પર આક્ષેપ

ઉદય સામંતે વિધાનસભા પરિષદમાં ચર્ચા દરમિયાન ભૂતપૂર્વ પ્રશાસન પર પણ આક્ષેપ કર્યા હતા.

તેમણે કહ્યું હતું કે જે લોકો અગાઉ BMC પર નિયંત્રણ રાખતા હતા તેઓ સત્તામાં હતા ત્યારે મોટા માળખાકીય પ્રોજેક્ટ્સમાં ખાસ રસ દાખવતા નહોતા.

તેમણે આક્ષેપ કર્યો કે તે સમયગાળા દરમિયાન વિકાસકાર્યો કરતાં અન્ય કામો પર વધુ ધ્યાન આપવામાં આવ્યું હતું.

ખીચડી વિતરણ અને તાત્કાલિક હોસ્પિટલોનો ઉલ્લેખ

ઉદય સામંતે પોતાના નિવેદનમાં કહ્યું કે અગાઉના સમયમાં કેટલાક નિર્ણયો એવા લેવામાં આવ્યા હતા જેમાં લાંબા ગાળાના વિકાસકાર્યો કરતાં તાત્કાલિક વ્યવસ્થાઓ પર વધુ ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો.

તેમણે કહ્યું કે તે સમયગાળા દરમિયાન ખીચડી વિતરણ અને કામચલાઉ હોસ્પિટલો બનાવવા જેવી પ્રવૃત્તિઓમાં વધુ ધ્યાન આપવામાં આવ્યું હતું.

તેમના આ નિવેદનને લઈને રાજકીય ચર્ચા પણ શરૂ થઈ છે.

BMC પર લાંબા સમય સુધી શિવસેનાનું શાસન

ઉલ્લેખનીય છે કે વર્ષ ૧૯૯૭થી ૨૦૨૨ સુધી બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશન પર અવિભાજિત શિવસેનાનું શાસન રહ્યું હતું.

તે સમયે ભૂતપૂર્વ મુખ્ય પ્રધાન ઉદ્ધવ ઠાકરેના નેતૃત્વ હેઠળ શિવસેના BMCમાં સત્તા ધરાવતી હતી.

આ સમયગાળા દરમિયાન શહેરના વિકાસ માટે અનેક પ્રોજેક્ટ્સ હાથ ધરવામાં આવ્યા હતા.

શિવસેના (UBT)નો વિરોધ

બીજી તરફ શિવસેના (UBT)એ અગાઉ આરોપ લગાવ્યો હતો કે જ્યારે BMC વહીવટકર્તા હેઠળ હતી ત્યારે તેની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટનો ઉપયોગ કેટલાક માળખાકીય પ્રોજેક્ટ્સ માટે કરવામાં આવ્યો હતો.

તેમણે આ પ્રક્રિયામાં અનિયમિતતાઓ હોવાના આક્ષેપ પણ કર્યા હતા.

આ મુદ્દે રાજકીય વિવાદ પણ ઉભો થયો હતો.

મુંબઈના વિકાસ માટે BMCનું મહત્વ

મુંબઈ શહેરના વિકાસ માટે BMCનું મહત્વ ખૂબ મોટું છે. શહેરના રસ્તાઓ, પાણી પુરવઠો, ગટર વ્યવસ્થા, આરોગ્ય સેવાઓ અને શિક્ષણ વ્યવસ્થામાં BMC મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે.

મુંબઈમાં અનેક મોટા ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સ ચાલી રહ્યા છે, જેમ કે ફ્લાયઓવર, માર્ગ સુધારણા, નાળા સુધારણા અને શહેરી સુવિધાઓનો વિકાસ.

આ તમામ પ્રોજેક્ટ્સ માટે મોટા ભંડોળની જરૂર પડે છે.

ભવિષ્યમાં વિકાસ માટે FDનો ઉપયોગ

વિશેષજ્ઞોના મત અનુસાર BMC પાસે મોટી બચત હોવાને કારણે ભવિષ્યમાં મોટા વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સ માટે નાણાંકીય સક્ષમતા રહેશે.

પરંતુ સાથે સાથે આ ભંડોળનો ઉપયોગ પારદર્શક રીતે થવો પણ જરૂરી છે.

નાગરિકો પણ ઈચ્છે છે કે શહેરના વિકાસ માટે યોગ્ય આયોજન સાથે આ ભંડોળનો ઉપયોગ કરવામાં આવે.

સમાપન

બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશનની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ ૮૧ હજાર કરોડ રૂપિયા કરતાં વધુ હોવાનો ખુલાસો મહારાષ્ટ્ર વિધાનસભા પરિષદમાં કરવામાં આવ્યો છે. ઉદ્યોગપ્રધાન ઉદય સામંતે સ્પષ્ટતા કરી છે કે કર્મચારીઓ માટે રાખવામાં આવેલ પેન્શન ફંડને કોઈપણ રીતે સ્પર્શ કરવામાં આવશે નહીં.

છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં BMCની FDમાં વધારો અને ઘટાડો બંને જોવા મળ્યા છે. હવે આગામી સમયમાં મુંબઈના વિકાસ માટે આ ભંડોળનો કેવી રીતે ઉપયોગ થાય છે અને શહેરના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં કેટલો સુધારો થાય છે તે જોવાનું રહેશે.