ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની ઇઝરાયલની ઐતિહાસિક મુલાકાત દરમિયાન ઇઝરાયલની સંસદ ‘નેસેટ’માં આપેલ સંબોધન વૈશ્વિક રાજકીય અને રાજદ્વારી દૃષ્ટિએ અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યું છે. પોતાના સંબોધનમાં વડાપ્રધાને 7 ઓક્ટોબર 2023ના રોજ થયેલા હમાસના આતંકી હુમલાની કડક નિંદા કરી અને ઇઝરાયલના લોકો પ્રત્યે ભારતની સંવેદના વ્યક્ત કરી.

મોદીએ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું:
“અમે તમારું દુઃખ સમજીએ છીએ, કારણ કે ભારત લાંબા સમયથી આતંકવાદથી પીડાય રહ્યું છે.”

આ નિવેદનને નેસેટમાં હાજર સાંસદોએ તાળીઓના ગડગડાટ સાથે સ્વીકાર્યું અને સંસદમાં “મોદી, મોદી”ના નારા પણ સંભળાયા.

ઐતિહાસિક સંબોધન – નેસેટમાં પ્રથમ ભારતીય વડાપ્રધાન

આ પ્રસંગે મોદીએ નેસેટને સંબોધન કરનાર પ્રથમ ભારતીય વડાપ્રધાન બનવાની ઐતિહાસિક સિદ્ધિ નોંધાવી. સંસદમાં તેમના પ્રવેશ સમયે તમામ સાંસદો ઉભા થઈને સ્વાગત કરતા જોવા મળ્યા, જે ભારત-ઇઝરાયલ સંબંધોની ગાઢતા દર્શાવે છે.

મોદીએ પોતાના ભાષણમાં કહ્યું કે:

• આતંકવાદ કોઈ પણ કારણસર યોગ્ય નથી

• નિર્દોષ નાગરિકોની હત્યા ક્યારેય ન્યાયસંગત બની શકે નહીં

• ભારત “ઝીરો ટોલરન્સ”ની નીતિ પર અડગ છે

હમાસ હુમલા પર સંવેદના અને સમર્થન

મોદીએ 7 ઓક્ટોબરના હુમલાનો ઉલ્લેખ કરતાં કહ્યું કે:

• અનેક પરિવારો વિખેરાઈ ગયા

• નિર્દોષ લોકોના જીવનનો વિનાશ થયો

• માનવતા પર આ હુમલો હતો

તેમણે કહ્યું કે ભારત ઇઝરાયલના દુઃખમાં સહભાગી છે અને હવે અને ભવિષ્યમાં પણ સંપૂર્ણ વિશ્વાસ સાથે ઇઝરાયલ સાથે ઊભું રહેશે.

26/11 મુંબઈ હુમલાની યાદ

સંબોધન દરમિયાન મોદીએ 26 નવેમ્બર 2008ના મુંબઈ આતંકવાદી હુમલાને યાદ કર્યો, જેમાં ઇઝરાયલી નાગરિકો પણ શહીદ થયા હતા.

તેમણે કહ્યું:

“ઇઝરાયલની જેમ અમે પણ આતંકવાદનો ભોગ બન્યા છીએ. તેથી અમે તમારા દુઃખને અનુભવી શકીએ છીએ.”

આ ઉલ્લેખ દ્વારા મોદીએ આતંકવાદ સામે બંને દેશોની સંયુક્ત લડત પર ભાર મૂક્યો.

નેતન્યાહૂનો ભાવુક પ્રતિસાદ – “મોદી મારા ભાઈ જેવા”

ઇઝરાયલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂએ પોતાના સંબોધનમાં મોદીને “મારા ભાઈ જેવા” ગણાવ્યા અને કહ્યું કે તેઓ વિશ્વના આદરણીય નેતા છે.

નેતન્યાહૂએ જણાવ્યું કે:

• ભારત-ઇઝરાયલ સંબંધો ઐતિહાસિક છે

• સુરક્ષા, ટેક્નોલોજી અને કૃષિ ક્ષેત્રે સહયોગ વધી રહ્યો છે

• બંને દેશ આતંકવાદ સામે સાથે લડી રહ્યા છે

એરપોર્ટથી ડાયસ્પોરા સુધી – ભવ્ય સ્વાગત

મોદી જ્યારે તેલ અવીવ એરપોર્ટ પર પહોંચ્યા ત્યારે નેતન્યાહૂ અને તેમની પત્ની સારા નેતન્યાહૂએ તેમનું વ્યક્તિગત સ્વાગત કર્યું.

• રાષ્ટ્રગીત સાથે ગાર્ડ ઓફ ઓનર

• હાઈ લેવલ પ્રોટોકોલ

• ખાનગી બેઠક

ત્યારબાદ ભારતીય ડાયસ્પોરાએ હોટેલ ખાતે ભવ્ય સ્વાગત કર્યું, જ્યાં સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો પણ યોજાયા.

“નમસ્તે” અને “શાલોમ” – મીડિયા હેડલાઇનમાં મોદી

ઇઝરાયલના અગ્રણી અખબાર ધ જેરુસલેમ પોસ્ટએ મોદીના સ્વાગત માટે વિશેષ મુખપૃષ્ઠ પ્રકાશિત કર્યું.

• “નમસ્તે” (હિન્દી)

• “શાલોમ” (હિબ્રુ – અર્થ: શાંતિ)

આ પ્રતિકાત્મક રજૂઆત ભારત-ઇઝરાયલ સાંસ્કૃતિક મિત્રતાનું પ્રતિબિંબ છે.

રક્ષા સહયોગ – ડ્રોનથી મિસાઇલ સુધી ચર્ચા

મોદીની મુલાકાત દરમિયાન રક્ષા ક્ષેત્રે મહત્વપૂર્ણ ચર્ચાઓ થવાની શક્યતા છે. તેમાં ખાસ કરીને:

• ડ્રોન ટેક્નોલોજી

• એન્ટી-બેલિસ્ટિક મિસાઇલ સિસ્ટમ

• સર્વેલન્સ સિસ્ટમ

• સાઇબર સિક્યુરિટી

ભારત માટે ઇઝરાયલ પહેલેથી જ મહત્વપૂર્ણ રક્ષા ભાગીદાર છે, અને આ મુલાકાત બાદ સહયોગ વધુ મજબૂત થવાની અપેક્ષા છે.

સ્ટાર્ટઅપ, કૃષિ અને ટેક્નોલોજી – બહુઆયામી ભાગીદારી

મોદીએ ઇઝરાયલને “સ્ટાર્ટઅપ નેશન” ગણાવીને ટેક્નોલોજી અને નવીનતાની પ્રશંસા કરી.
બંને દેશો નીચેના ક્ષેત્રોમાં સહયોગ વધારી રહ્યા છે:

• કૃષિ ટેક્નોલોજી (ડ્રિપ સિંચાઈ, હાઈ યીલ્ડ ફાર્મિંગ)

• પાણી સંચાલન

• ડિજિટલ ઈનોવેશન

• ડિફેન્સ R&D

ભારતમાં ઇઝરાયલના સહયોગથી ખેડૂતો માટે તાલીમ કેન્દ્રો સ્થાપિત થયા છે, જે કૃષિ ઉત્પાદકતા વધારવામાં મદદરૂપ થયા છે.

2017 પછી બીજી ઐતિહાસિક મુલાકાત

મોદીની આ ઇઝરાયલ મુલાકાત નવ વર્ષમાં બીજી છે. તેઓ 2017માં પણ ત્યાં ગયા હતા, જે ભારત-ઇઝરાયલ સંબંધોમાં ટર્નિંગ પોઈન્ટ માનવામાં આવે છે.

આ વખતે:

• રક્ષા

• ટેક્નોલોજી

• વેપાર

• સુરક્ષા

આ બધા મુદ્દાઓ પર વિસ્તૃત ચર્ચા થઈ રહી છે.

વૈશ્વિક સંદેશ – આતંકવાદ સામે સંયુક્ત મોરચો

મોદીના ભાષણનો મુખ્ય સંદેશ હતો:

• આતંકવાદ સામે કોઈ બેવડા ધોરણ નહીં

• નાગરિકોની સુરક્ષા સર્વોચ્ચ

• લોકશાહી દેશો વચ્ચે સહયોગ જરૂરી

આ નિવેદન વૈશ્વિક સ્તરે પણ મહત્વપૂર્ણ ગણાય છે, કારણ કે આતંકવાદ આજે આંતરરાષ્ટ્રીય પડકાર છે.

રાજદ્વારી દૃષ્ટિએ મહત્વ

વિશેષજ્ઞો માને છે કે આ મુલાકાતથી:

• મધ્યપૂર્વમાં ભારતની રાજદ્વારી મજબૂત થશે

• રક્ષા સહયોગ વધશે

• ટેક્નોલોજી ટ્રાન્સફર થશે

• વેપાર વધશે

ભારત અને ઇઝરાયલ વચ્ચે વિશ્વસનીય વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીનો સંદેશ ગયો છે.

માનવતા અને શાંતિનો સંદેશ

મોદીએ પોતાના ભાષણના અંતે શાંતિનો સંદેશ આપતા કહ્યું કે:

• શાંતિનો માર્ગ મુશ્કેલ છે

• પરંતુ માનવતા માટે જરૂરી છે

• ભારત શાંતિ અને સ્થિરતા માટે પ્રતિબદ્ધ છે

નિષ્કર્ષ

નેસેટમાં મોદીના સંબોધને ભારત-ઇઝરાયલ સંબંધોને નવી ઊંચાઈ આપી છે. આતંકવાદ સામે સંયુક્ત લડત, રક્ષા સહયોગ, ટેક્નોલોજી ભાગીદારી અને માનવતાના સંદેશ સાથે આ મુલાકાત ઐતિહાસિક બની છે.

“અમે તમારું દુઃખ સમજીએ છીએ” – આ શબ્દો માત્ર સંવેદના નહીં પરંતુ વ્યૂહાત્મક મિત્રતાનું પ્રતીક બની ગયા છે.

આ મુલાકાતે વિશ્વને સંદેશ આપ્યો છે કે આતંકવાદ સામે લોકશાહી દેશો એકતા સાથે ઊભા છે અને શાંતિ માટે સંકલ્પબદ્ધ છે.