બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશન (BMC)ની ચૂંટણી પછી મુંબઈના રાજકારણમાં ઊભા થયેલા સસ્પેન્સમાં હવે એક નવો પડાવ ઉમેરાયો છે. બહુમતના આંકડા હાથમાં હોવા છતાં મેયર કોણ બનશે એ મુદ્દે અનિશ્ચિતતા યથાવત છે. આ દરમિયાન એકનાથ શિંદેની શિવસેના (શિંદેસેના) દ્વારા અઢી વર્ષ માટે મેયરપદ માગવામાં આવ્યું હોવાની ચર્ચા રાજકીય વર્તુળોમાં જોર પકડી રહી છે. જોકે, આ ચર્ચાઓ વચ્ચે ભારતીય જનતા પાર્ટીએ (BJP) પોતાની ભૂમિકા સ્પષ્ટ કરતાં કહ્યું છે કે આવી કોઈ સત્તાવાર માગણી અમારી પાસે આવી નથી.
BJPના વરિષ્ઠ નેતા અને મહારાષ્ટ્રના કેબિનેટ મંત્રી ચંદ્રશેખર બાવનકુળેએ મીડિયા સમક્ષ નિવેદન આપીને આ મુદ્દે પાર્ટીની સ્થિતિ સ્પષ્ટ કરી છે, જેનાથી હાલના રાજકીય તણાવમાં એક નવો વળાંક આવ્યો છે.
🗳️ BMC ચૂંટણીનું ગણિત: બહુમત છતાં અસ્વસ્થતા
તાજેતરની BMC ચૂંટણીમાં:
-
BJPને ૮૯ બેઠકો
-
શિવસેના (શિંદે જૂથ)ને ૨૯ બેઠકો
આ રીતે બંને પક્ષોની યુતિને સ્પષ્ટ બહુમત મળ્યો છે. ગણિતીય રીતે જોવામાં આવે તો મેયરપદ BJPના હિસ્સે આવવું સહજ લાગે છે. છતાં, મુંબઈના રાજકારણમાં ગણિત જેટલું મહત્વનું છે, એટલું જ મહત્વ ભાવના, અસ્મિતા અને આંતરિક રાજકીય સંતુલનનું પણ છે.
એ જ કારણસર મેયરપદ પર સહમતિ ન થવા સુધી રાજકીય સસ્પેન્સ ચાલુ રહેવાનું સ્પષ્ટ છે.
🏨 નગરસેવકોને હોટેલમાં રાખવાનો નિર્ણય
મેયરપદને લઈને ચાલી રહેલી ચર્ચાઓ વચ્ચે એકનાથ શિંદેએ પોતાના તમામ નગરસેવકોને મુંબઈના બાંદરા વિસ્તારમાં આવેલી એક હોટેલમાં એકસાથે રાખ્યા છે. આ નિર્ણય પાછળનું કારણ પક્ષપલટાની શક્યતા ટાળવાનું હોવાનું રાજકીય વર્તુળોમાં માનવામાં આવી રહ્યું છે.
વિશેષ કરીને શિવસેના (UBT) દ્વારા શિંદેસેનાના નગરસેવકોનો સંપર્ક કરવાની કોશિશ થઈ રહી છે એવી ચર્ચાઓ ચાલી રહી છે. આ પરિસ્થિતિએ શિંદે જૂથમાં ચિંતાનું વાતાવરણ ઊભું કર્યું હોવાનું રાજકીય વિશ્લેષકો માને છે.
🔥 અઢી વર્ષ માટે મેયરપદની ચર્ચા
આ રાજકીય પરિસ્થિતિ વચ્ચે એવી ચર્ચા સામે આવી છે કે એકનાથ શિંદે BJP પાસે અઢી વર્ષ માટે મેયરપદની માગણી કરી રહ્યા છે. એટલે કે પાંચ વર્ષના કાર્યકાળમાંથી અઢી વર્ષ માટે શિંદેસેનાનો મેયર અને ત્યારબાદ BJPનો મેયર—આવો સમજૂતીનો ફોર્મ્યુલા ચર્ચામાં હોવાનું કહેવાય છે.
આ ફોર્મ્યુલા અગાઉ રાજ્ય અને કેન્દ્રની રાજનીતિમાં અનેક વખત અપનાવવામાં આવ્યો છે, તેથી આ ચર્ચાએ વધુ વજન પકડ્યું છે. જોકે, BJPએ આ બાબતે હજુ સુધી કોઈ સત્તાવાર સ્વીકાર આપ્યો નથી.
🗣️ ચંદ્રશેખર બાવનકુળેનું સ્પષ્ટીકરણ
આ ચર્ચાઓ વચ્ચે BJPના સિનિયર નેતા ચંદ્રશેખર બાવનકુળેએ મીડિયા સાથે વાત કરતાં કહ્યું:
“અમારે ત્યાં પાર્લમેન્ટરી બોર્ડ છે. ત્યાં જેકાંઈ માગણી હશે એ આવશે. મારી પાસે તો હજી કોઈ માગણી આવી નથી.”
તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે અઢી વર્ષ માટે મેયરપદની ચર્ચા મીડિયા અને રાજકીય વર્તુળોમાં ચાલી રહી છે, પરંતુ BJP સુધી સત્તાવાર રીતે આવી કોઈ માગણી પહોંચી નથી.
🏛️ પાર્લમેન્ટરી બોર્ડ અને સમન્વય સમિતિનો રોલ
બાવનકુળેએ વધુમાં સમજાવ્યું કે BJPમાં આવા નિર્ણયો વ્યક્તિગત સ્તરે નહીં પરંતુ સંગઠનાત્મક રીતે લેવાય છે. તેમણે કહ્યું:
“અમારા પાર્લમેન્ટરી બોર્ડમાં એકનાથ શિંદે છે. અમારી સમન્વય સમિતિમાં દેવેન્દ્રજી, અજિતદાદા અને એકનાથ શિંદે સાથે મળીને નિર્ણય લેશે.”
આ નિવેદનથી સ્પષ્ટ થાય છે કે મેયરપદ અંગેનો અંતિમ નિર્ણય ત્રણ મુખ્ય નેતાઓ—દેવેન્દ્ર ફડણવીસ, અજિત પવાર અને એકનાથ શિંદે—વચ્ચે ચર્ચા બાદ લેવામાં આવશે.
🤝 મીડિયાથી દૂર રાખવામાં આવશે નિર્ણય પ્રક્રિયા
ચંદ્રશેખર બાવનકુળેએ વધુમાં કહ્યું:
“જો માગણી હશે તો એકનાથ શિંદે દેવેન્દ્રજી સાથે બેસીને ચર્ચા કરશે. આ બાબતે જેકાંઈ ચર્ચા કરવાની હોય એ કાંઈ મીડિયામાં ન થાય. એ તો તેઓ જ કરશે.”
આ નિવેદન BJPની વ્યૂહરચનાને દર્શાવે છે—મહત્વના નિર્ણયો જાહેર મંચ પર નહીં પરંતુ બંધ દરવાજા પાછળ લેવામાં આવશે.
⚖️ રાજકીય વિશ્લેષણ: અઢી વર્ષનું સૂત્ર કેટલું શક્ય?
રાજકીય વિશ્લેષકોના મત પ્રમાણે:
-
BJP સૌથી મોટી પાર્ટી હોવાને કારણે મેયરપદ પર પોતાનો દાવો છોડવા તૈયાર ન હોય
-
શિંદેસેના પોતાની રાજકીય ઓળખ મજબૂત કરવા માટે મેયરપદ માગી શકે
-
UBT શિવસેના સતત નગરસેવકોને સંપર્કમાં રાખવાની કોશિશ કરી રહી છે
આ પરિસ્થિતિમાં અઢી વર્ષનું ફોર્મ્યુલા એક સમાધાનનો રસ્તો બની શકે છે, પરંતુ એ માટે ત્રણેય પક્ષોની સંમતિ આવશ્યક છે.
🔍 મુંબઈનું રાજકારણ કેમ મહત્વનું છે?
BMC એ દેશની સૌથી ધનવાન મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશન છે. અહીંનો મેયર પદ માત્ર શહેરી શાસનનું નથી, પરંતુ મહારાષ્ટ્રની રાજનીતિમાં શક્તિનું પ્રતીક ગણાય છે. તેથી જ મેયરપદ માટેની ખેંચતાણ માત્ર સ્થાનિક નથી, પરંતુ રાજ્યસ્તરીય અને રાષ્ટ્રીય રાજકારણ સાથે જોડાયેલી છે.
🔚 નિષ્કર્ષ
અઢી વર્ષ માટે મેયરપદની ચર્ચા હોય કે નગરસેવકોને હોટેલમાં રાખવાનો નિર્ણય—બધી ઘટનાઓ એ દર્શાવે છે કે મુંબઈના સત્તાકીય સમીકરણો હજી સ્થિર નથી.
BJPનું સ્પષ્ટ નિવેદન કે “અમારી પાસે આવી કોઈ માગણી આવી નથી” હાલ ચર્ચાઓને થોડી ઠંડક આપે છે, પરંતુ અંતિમ નિર્ણય આવે ત્યાં સુધી મુંબઈના રાજકારણમાં ઉકળાટ યથાવત રહેશે.
