દેશભરમાં ઈંધણ બચત, આર્થિક કરકસર અને જાહેર સંસાધનોના જવાબદાર ઉપયોગ અંગે ચર્ચાઓ તેજ બની રહી છે ત્યારે Narendra Modi દ્વારા આપવામાં આવેલા ‘આર્થિક આત્મરક્ષા’ના આહવાનને ગુજરાતના રાજ્યપાલ Acharya Devvrat એ પોતાના વર્તનમાં ઉતારી એક પ્રેરણાદાયી ઉદાહરણ પૂરું પાડ્યું છે. સામાન્ય રીતે રાજ્યપાલ અને ઉચ્ચ પદાધિકારીઓ માટે હેલિકોપ્ટર, વિશેષ વિમાન અથવા વિશેષ સુરક્ષા સાથેની સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ હોવા છતાં રાજ્યપાલશ્રીએ આ વખતે સંપૂર્ણ સાદગી, કરકસર અને રાષ્ટ્રહિતને પ્રાથમિકતા આપતા અમદાવાદથી કુરુક્ષેત્ર સુધીની યાત્રા માટે ટ્રેન માર્ગ પસંદ કર્યો હતો. રાજ્યપાલશ્રીએ Sabarmati Railway Station પરથી નવી દિલ્હી જવા માટે ટ્રેનમાં પ્રસ્થાન કર્યું હતું અને ત્યારબાદ કુરુક્ષેત્ર સુધીની યાત્રા પૂર્ણ કરવાની આયોજનબદ્ધ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હતી. આ પ્રસંગે લેડી ગવર્નર શ્રીમતી દર્શના દેવીજી પણ તેમની સાથે રેલવે યાત્રામાં જોડાયા હતા, જેના કારણે આ સમગ્ર પ્રવાસ વધુ પ્રતીકાત્મક અને જનસામાન્ય માટે પ્રેરણારૂપ બની રહ્યો હતો.
દેશમાં હાલ વૈશ્વિક આર્થિક પરિસ્થિતિ, વધતા ઇંધણ ખર્ચ, આંતરરાષ્ટ્રીય તણાવ અને ઊર્જા સંરક્ષણના મુદ્દાઓને લઈને સરકાર સતત જનજાગૃતિ લાવવા પ્રયત્ન કરી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં વડાપ્રધાનશ્રીએ દેશવાસીઓને ઇંધણનો વિવેકપૂર્ણ ઉપયોગ કરવા, અનાવશ્યક ખર્ચ ટાળવા અને આત્મનિર્ભરતા તરફ આગળ વધવા અપીલ કરી હતી. રાજ્યપાલ આચાર્ય દેવવ્રતજીએ આ સંદેશને માત્ર શબ્દોમાં નહીં પરંતુ પોતાના આચરણ દ્વારા સાકાર કર્યો હોવાનું રાજકીય અને સામાજિક વર્તુળોમાં ચર્ચાઈ રહ્યું છે.
સાબરમતી રેલવે સ્ટેશન પર રાજ્યપાલશ્રી પહોંચતા રેલવે અધિકારીઓ, રાજ્ય સરકારના પ્રતિનિધિઓ અને સુરક્ષા અધિકારીઓ દ્વારા તેમનું સ્વાગત કરવામાં આવ્યું હતું. જોકે સમગ્ર કાર્યક્રમમાં સાદગી અને મર્યાદાનું ખાસ ધ્યાન રાખવામાં આવ્યું હતું. રાજ્યપાલશ્રીએ કોઈ વિશેષ ઢોલધમાકા કે વૈભવી પ્રદર્શન વિના સામાન્ય મુસાફરો વચ્ચે જ રહી યાત્રા માટે પ્રસ્થાન કર્યું હતું. આ ઘટનાએ ત્યાં ઉપસ્થિત સામાન્ય નાગરિકોમાં પણ આશ્ચર્ય અને પ્રશંસાની લાગણી જગાવી હતી.

રાજ્યપાલશ્રીએ યાત્રા પહેલાં સાબરમતી રેલવે સ્ટેશન ખાતે ચાલી રહેલા વિવિધ વિકાસ કાર્યોનું નિરીક્ષણ પણ કર્યું હતું. રેલવે સ્ટેશનના આધુનિકીકરણ, મુસાફરો માટેની સુવિધાઓ, સ્વચ્છતા વ્યવસ્થા, સુરક્ષા તંત્ર અને પ્લેટફોર્મ વિકાસ સંબંધિત કામગીરી અંગે તેમણે અધિકારીઓ પાસેથી વિગતવાર માહિતી મેળવી હતી. કેન્દ્ર સરકાર અને રેલવે મંત્રાલય દ્વારા દેશભરના રેલવે સ્ટેશનોને આધુનિક બનાવવા માટે હાથ ધરવામાં આવેલા પ્રયાસોને તેમણે મહત્વપૂર્ણ ગણાવ્યા હતા.
માહિતી મુજબ રાજ્યપાલશ્રીએ રેલવે અધિકારીઓને મુસાફરોની સુવિધા અને સલામતીને પ્રથમ પ્રાથમિકતા આપવા પણ સૂચનાઓ આપી હતી. ખાસ કરીને વૃદ્ધો, મહિલાઓ અને દિવ્યાંગ મુસાફરો માટે વધુ સુવિધાસભર વ્યવસ્થા ઉભી કરવાની જરૂરિયાત પર તેમણે ભાર મૂક્યો હતો. તેમણે સ્ટેશન પર સ્વચ્છતા જાળવવા માટેના પ્રયાસોની પણ પ્રશંસા કરી હતી.
રાજ્યપાલશ્રીની આ યાત્રાને માત્ર એક સામાન્ય પ્રવાસ તરીકે નહીં પરંતુ રાષ્ટ્રહિત, ઊર્જા સંરક્ષણ અને જાહેર જીવનમાં સાદગીના સંદેશ તરીકે જોવામાં આવી રહી છે. સામાન્ય રીતે ઉચ્ચ હોદ્દેદારો માટે વિશેષ વાહનો અને વિમાન સેવાઓનો ઉપયોગ થતો હોય છે ત્યારે રાજ્યપાલશ્રીએ જાહેર પરિવહનનો વિકલ્પ પસંદ કરી એક અલગ જ સંદેશ આપ્યો છે. રાજકીય વિશ્લેષકોના મતે આવી ઘટનાઓ સામાન્ય નાગરિકોમાં પણ કરકસર અને જવાબદારીની ભાવના મજબૂત બનાવે છે.
આચાર્ય દેવવ્રતજી લાંબા સમયથી પ્રાકૃતિક ખેતી, પર્યાવરણ સંરક્ષણ, સ્વદેશી જીવનશૈલી અને મિતવ્યયી જીવનમૂલ્યોને પ્રોત્સાહન આપતા રહ્યા છે. તેઓ વિવિધ મંચો પરથી કુદરતી સંસાધનોના સંરક્ષણ અને જવાબદાર વપરાશ અંગે લોકોને જાગૃત કરતા આવ્યા છે. આવી સ્થિતિમાં તેમની ટ્રેન યાત્રા તેમના જીવનમૂલ્યો અને વિચારો સાથે સુસંગત માનવામાં આવી રહી છે.
દેશમાં હાલમાં ઇંધણ બચત અંગે અનેક રાજ્યોમાં વિવિધ પગલાં લેવામાં આવી રહ્યા છે. કેટલાક રાજ્યોમાં મંત્રીઓના કાફલામાં વાહનોની સંખ્યા ઘટાડવામાં આવી છે, જ્યારે કેટલાક સ્થળોએ જાહેર પરિવહનના ઉપયોગને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવી રહ્યું છે. આવી સ્થિતિમાં રાજ્યપાલશ્રીનો આ નિર્ણય રાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે.
સાબરમતી રેલવે સ્ટેશન પર રાજ્યપાલશ્રીને જોવા માટે સામાન્ય મુસાફરો અને સ્થાનિક નાગરિકોમાં પણ ઉત્સુકતા જોવા મળી હતી. ઘણા લોકોએ રાજ્યપાલશ્રીની સાદગી અને જનસામાન્ય સાથે જોડાયેલી આ જીવનશૈલીની પ્રશંસા કરી હતી. કેટલાક મુસાફરો રાજ્યપાલશ્રી સાથે ફોટોગ્રાફ લેવા અને શુભેચ્છા પાઠવવા માટે પણ આગળ આવ્યા હતા.

લેડી ગવર્નર શ્રીમતી દર્શના દેવીજીની હાજરીએ પણ સમગ્ર યાત્રાને વિશેષ બનાવવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી. બંનેએ સામાન્ય મુસાફરોની જેમ ટ્રેન યાત્રા સ્વીકારી હોવાના કારણે સામાજિક માધ્યમોમાં પણ આ ઘટનાની ચર્ચા તેજ બની હતી. ઘણા લોકોએ તેને “સાદગીપૂર્ણ નેતૃત્વ”નું ઉત્તમ ઉદાહરણ ગણાવ્યું હતું.
રાજ્યપાલશ્રીએ પોતાના સંક્ષિપ્ત સંદેશમાં જણાવ્યું હતું કે દેશના દરેક નાગરિકે સમયની માંગને સમજી ઇંધણ અને આર્થિક સંસાધનોનો જવાબદાર ઉપયોગ કરવો જોઈએ. તેમણે કહ્યું હતું કે જો દરેક વ્યક્તિ થોડો પણ કરકસરયુક્ત અભિગમ અપનાવે તો દેશની અર્થવ્યવસ્થા વધુ મજબૂત બની શકે છે. તેમણે યુવાનોને ખાસ કરીને જાહેર પરિવહનનો ઉપયોગ વધારવા અને પર્યાવરણમૈત્રી જીવનશૈલી અપનાવવા અપીલ પણ કરી હતી.
આ સમગ્ર ઘટનાએ દેશના જાહેર જીવનમાં સાદગી અને જવાબદારી અંગે નવી ચર્ચા શરૂ કરી છે. સામાન્ય રીતે વૈભવી પ્રોટોકોલ સાથે જોડાયેલા ઉચ્ચ પદાધિકારીઓ જ્યારે સાદગીપૂર્ણ જીવનશૈલી અપનાવે છે ત્યારે તેનો સમાજ પર સકારાત્મક પ્રભાવ પડે છે તેવું સામાજિક નિષ્ણાતો માને છે.

રાજ્યપાલશ્રીની આ ટ્રેન યાત્રા માત્ર પ્રવાસ પૂરતી મર્યાદિત નથી રહી પરંતુ રાષ્ટ્રીય સ્તરે ચાલી રહેલા ઊર્જા સંરક્ષણ અભિયાન સાથે સંકળાયેલ પ્રતીકાત્મક પહેલ બની છે. ઇંધણ બચત, આર્થિક શિસ્ત અને જાહેર જીવનમાં મર્યાદિત ખર્ચ જેવા મુદ્દાઓ પર હવે વધુ ગંભીરતાથી વિચાર કરવાની જરૂરિયાત ઉભી થઈ રહી છે ત્યારે આ પ્રકારના ઉદાહરણો સમાજમાં જાગૃતિ લાવવામાં મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ શકે છે.
અમદાવાદથી નવી દિલ્હી અને ત્યારબાદ કુરુક્ષેત્ર સુધીની યાત્રા દરમિયાન રાજ્યપાલશ્રીએ વિવિધ સ્થળોએ મુસાફરો સાથે સંવાદ પણ કર્યો હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. કેટલાક મુસાફરો સાથે તેમણે દેશની વિકાસયાત્રા, સ્વચ્છતા અભિયાન, પ્રાકૃતિક ખેતી અને યુવાનોની જવાબદારી જેવા મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરી હતી.
રેલવે યાત્રા દરમિયાન સુરક્ષા વ્યવસ્થા પણ ચુસ્ત રાખવામાં આવી હતી, છતાં સામાન્ય મુસાફરોને અસુવિધા ન થાય તેનું ખાસ ધ્યાન રાખવામાં આવ્યું હતું. રાજ્યપાલશ્રીનો સમગ્ર પ્રવાસ મર્યાદિત પ્રોટોકોલ અને સરળ વ્યવસ્થાઓ સાથે યોજાયો હોવાનું અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું.
આચાર્ય દેવવ્રતજી દ્વારા અપાયેલ આ સંદેશ હવે રાજ્યના અન્ય જનપ્રતિનિધિઓ અને અધિકારીઓ માટે પણ પ્રેરણારૂપ બની શકે છે. દેશ હાલમાં આત્મનિર્ભરતા, સંસાધનોના સંરક્ષણ અને મિતવ્યયી જીવનશૈલી તરફ આગળ વધી રહ્યો છે ત્યારે જાહેર જીવન સાથે જોડાયેલા અગ્રણીઓનું આ પ્રકારનું વર્તન સામાન્ય નાગરિકોમાં પણ સકારાત્મક સંદેશ પહોંચાડે છે.
રાજકીય અને સામાજિક વર્તુળોમાં માનવામાં આવી રહ્યું છે કે આવનારા સમયમાં સરકાર અને જાહેર સંસ્થાઓ દ્વારા પણ જાહેર પરિવહનના ઉપયોગને વધુ પ્રોત્સાહન આપવામાં આવી શકે છે. ઇંધણ બચત સાથે સાથે પર્યાવરણ સંરક્ષણ માટે પણ ટ્રેન અને અન્ય જાહેર પરિવહન વ્યવસ્થાઓ વધુ ઉપયોગી માનવામાં આવે છે.
રાજ્યપાલ આચાર્ય દેવવ્રતજીની આ યાત્રા હવે માત્ર એક સમાચાર ઘટના નહીં પરંતુ રાષ્ટ્રહિત, આર્થિક શિસ્ત અને સાદગીપૂર્ણ જાહેર જીવનના મજબૂત સંદેશ તરીકે લાંબા સમય સુધી યાદ રાખવામાં આવશે તેવી ચર્ચા રાજકીય અને સામાજિક ક્ષેત્રોમાં ચાલી રહી છે.








