Jamnagar શહેરમાં સરકારી જમીનો પર વધતા અનધિકૃત દબાણો સામે હવે Jamnagar Municipal Corporation વધુ કડક અભિગમ અપનાવી રહી છે. શહેરના સાધના કોલોની પાછળ રામાપીર મંદિર સામે આવેલા વિસ્તારમાં મહાનગર પાલિકાની એસ્ટેટ શાખા દ્વારા હાથ ધરાયેલી વિશાળ દબાણ હટાવ કામગીરીએ શહેરમાં ભારે ચર્ચા જગાવી છે. કરોડો રૂપિયાની સરકારી જમીન પર વર્ષોથી ઉભા કરાયેલા મકાનો, દુકાનો અને અન્ય બાંધકામો સામે JMC દ્વારા તોડફોડની કાર્યવાહી હાથ ધરાતા સમગ્ર વિસ્તારમાં ભારે તણાવપૂર્ણ વાતાવરણ સર્જાયું હતું. કામગીરી દરમિયાન કેટલાક કબજેદારો દ્વારા વિરોધ અને અવરોધ ઉભો કરવામાં આવતા પરિસ્થિતિ વધુ ગંભીર બની હતી અને આખરે પોલીસને બોલાવવાની ફરજ પડી હતી. ભારે પોલીસ બંદોબસ્ત વચ્ચે મહાનગર પાલિકાની ટીમે કાર્યવાહી ચાલુ રાખી અનધિકૃત બાંધકામો દૂર કરવાની કામગીરી પૂર્ણ કરી હતી.
માહિતી મુજબ શહેરના સાધના કોલોની પાછળ રામાપીર મંદિર સામેનો વિસ્તાર છેલ્લા કેટલાક સમયથી અનધિકૃત દબાણોને લઈને ચર્ચામાં હતો. મહાનગર પાલિકાના રેકોર્ડ મુજબ આશરે 10 હજાર ચોરસ ફૂટ જેટલી કિંમતી સરકારી જમીન પર ગેરકાયદેસર રીતે મકાનો, દુકાનો અને પ્લોટનું બાંધકામ ઉભું કરવામાં આવ્યું હતું. શહેરમાં સતત વધી રહેલા દબાણોને લઈને મહાનગર પાલિકા પર પણ પ્રશ્નો ઉઠી રહ્યા હતા, જેના પગલે એસ્ટેટ શાખાએ આ મામલે કડક કાર્યવાહીનો નિર્ણય લીધો હોવાનું જાણવા મળ્યું છે.
સવારથી જ JMCની એસ્ટેટ શાખાના અધિકારીઓ, કર્મચારીઓ, દબાણ હટાવ દળ, મશીનરી અને સુરક્ષા દળો સાથે સ્થળ પર પહોંચ્યા હતા. કામગીરી શરૂ થાય તે પહેલાં સમગ્ર વિસ્તારમાં ભારે ચહલપહલ જોવા મળી હતી. સ્થાનિક લોકોમાં પણ ભારે ઉત્સુકતા અને ગભરાટનું વાતાવરણ સર્જાયું હતું. થોડા જ સમયમાં JCB મશીનો અને અન્ય સાધનો દ્વારા મકાનો અને દુકાનો પર તોડફોડ શરૂ કરવામાં આવી હતી.
સ્થળ પર હાજર અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે કાર્યવાહી હેઠળ ત્રણ મકાન, ત્રણ દુકાન તેમજ અન્ય ગેરકાયદેસર બાંધકામો દૂર કરવામાં આવી રહ્યા છે. આ જમીનની અંદાજિત બજાર કિંમત આશરે રૂપિયા 3.5 કરોડ જેટલી હોવાનું જણાવાયું હતું. શહેરમાં સરકારી જમીનોની કિંમતો સતત વધી રહી હોવાથી આવી જમીનો પર ગેરકાયદેસર કબજો જમાવવાના પ્રયાસો પણ વધતા હોવાનું મહાનગર પાલિકાના સૂત્રો જણાવી રહ્યા છે.
કાર્યવાહી શરૂ થતા જ કેટલાક કબજેદારો અને સ્થાનિક લોકોએ વિરોધ વ્યક્ત કર્યો હતો. કેટલાક લોકો દ્વારા બાંધકામ તોડવાનું બંધ કરવા માંગણી કરવામાં આવી હતી, જ્યારે કેટલાક લોકોએ સ્થળ પર હોબાળો મચાવ્યો હતો. જેના કારણે થોડા સમય માટે પરિસ્થિતિ તંગ બની ગઈ હતી. મહાનગર પાલિકાની ટીમે લોકોને સમજાવવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો કે આ જમીન સરકારી માલિકીની છે અને અગાઉથી નોટિસ આપ્યા બાદ જ કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી રહી છે.
પરંતુ વિરોધ વધુ ઉગ્ર બનતા આખરે પોલીસને સ્થળ પર બોલાવવામાં આવી હતી. થોડા જ સમયમાં સ્થાનિક પોલીસ તેમજ વધારાના પોલીસ દળો સ્થળ પર પહોંચી ગયા હતા. ભારે પોલીસ બંદોબસ્ત વચ્ચે સમગ્ર વિસ્તારને કોર્ડન કરીને લોકોની અવરજવર નિયંત્રિત કરવામાં આવી હતી. પોલીસે પરિસ્થિતિ કાબૂમાં રાખવા માટે સતત પેટ્રોલિંગ અને મોનીટરીંગ હાથ ધર્યું હતું.
સ્થાનિક લોકોમાં આ કાર્યવાહી અંગે મિશ્ર પ્રતિસાદ જોવા મળ્યો હતો. કેટલાક લોકોએ મહાનગર પાલિકાની કાર્યવાહીને યોગ્ય ગણાવી સરકારી જમીન બચાવવા માટે જરૂરી પગલું હોવાનું કહ્યું હતું. તો બીજી તરફ કેટલાક લોકોએ દાવો કર્યો હતો કે વર્ષોથી લોકો અહીં રહેતા હતા અને હવે અચાનક કાર્યવાહી થતા અનેક પરિવારો મુશ્કેલીમાં મુકાયા છે.
શહેરમાં છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં અનધિકૃત દબાણોની સમસ્યા ગંભીર બની રહી છે. રોડ, ફૂટપાથ, સરકારી પ્લોટ, ખુલ્લી જમીનો અને જાહેર ઉપયોગ માટેની મિલ્કતો પર ધીમે ધીમે કબજો જમાવવાના કેસો સામે આવતા રહ્યા છે. જેના કારણે શહેર આયોજન, ટ્રાફિક વ્યવસ્થા અને ભવિષ્યના વિકાસકાર્યોમાં પણ મુશ્કેલીઓ ઉભી થતી હોવાનું નિષ્ણાતો માને છે.
JMCના અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ શહેરમાં સરકારી જમીનો પર થયેલા દબાણો સામે તબક્કાવાર કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી રહી છે. જ્યાં જ્યાં ગેરકાયદેસર બાંધકામો ઉભા કરાયા છે ત્યાં કાયદાકીય પ્રક્રિયા પૂર્ણ કર્યા બાદ દબાણ હટાવવાની કામગીરી કરવામાં આવશે. અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે કોઈપણ વ્યક્તિને સરકારી જમીન પર ગેરકાયદેસર કબજો જમાવવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે નહીં.
કાર્યવાહી દરમિયાન તોડી પાડવામાં આવેલા મકાનો અને દુકાનોમાંથી સામાન બહાર કાઢવાની પ્રક્રિયા પણ હાથ ધરવામાં આવી હતી. કેટલાક પરિવારો પોતાના ઘરનો સામાન બચાવવા દોડધામ કરતા જોવા મળ્યા હતા. સ્થળ પર લાગણીસભર દ્રશ્યો પણ સર્જાયા હતા. મહિલાઓ અને વૃદ્ધોમાં ગભરાટનો માહોલ જોવા મળ્યો હતો.
સ્થાનિક રાજકીય વર્તુળોમાં પણ આ કાર્યવાહી અંગે ચર્ચા શરૂ થઈ ગઈ છે. કેટલાક લોકોએ પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો હતો કે ગેરકાયદેસર બાંધકામો વર્ષો સુધી ઉભા રહ્યા ત્યારે તંત્ર શું કરી રહ્યું હતું. ઘણા લોકોનું કહેવું હતું કે જો શરૂઆતમાં જ કડક પગલાં લેવાયા હોત તો આટલી મોટી કાર્યવાહી કરવાની જરૂર પડી ન હોત.
શહેર આયોજન નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ અનધિકૃત દબાણો માત્ર કાયદાકીય પ્રશ્ન નથી પરંતુ શહેરી વિકાસ માટે મોટો પડકાર છે. આવા દબાણોના કારણે રસ્તા સંકુચિત બને છે, વરસાદી પાણીની નિકાલ વ્યવસ્થા પ્રભાવિત થાય છે, આગ જેવી આપત્તિ દરમિયાન બચાવ કામગીરી મુશ્કેલ બને છે અને જાહેર સુવિધાઓના વિકાસમાં અવરોધ ઉભો થાય છે.
જામનગર શહેર ઝડપથી વિસ્તરી રહ્યું છે અને નવી રહેણાંક તથા વેપારી વસાહતો ઉભી થઈ રહી છે. આવી સ્થિતિમાં સરકારી જમીનોનું રક્ષણ અને યોગ્ય ઉપયોગ અત્યંત મહત્વપૂર્ણ બની જાય છે. શહેરના ભવિષ્યના વિકાસ માટે ખુલ્લી જગ્યા, જાહેર સુવિધાઓ અને માર્ગ વ્યવસ્થા જાળવવી જરૂરી હોવાનું નિષ્ણાતો માને છે.
મહાનગર પાલિકાની એસ્ટેટ શાખા દ્વારા શહેરના વિવિધ વિસ્તારોમાં સર્વે હાથ ધરવામાં આવી રહ્યો હોવાનું પણ જાણવા મળ્યું છે. જેમાં સરકારી જમીનો પર થયેલા દબાણો, ગેરકાયદેસર બાંધકામો અને બિનમંજુર વસાહતો અંગે માહિતી એકત્રિત કરવામાં આવી રહી છે. આવનારા સમયમાં વધુ વિસ્તારોમાં પણ આવી કાર્યવાહી થઈ શકે તેવી શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
સ્થળ પર હાજર કેટલાક લોકોએ આરોપ લગાવ્યો હતો કે દબાણો દૂર કરવાની કામગીરીમાં પસંદગીનો અભિગમ અપનાવવામાં આવે છે અને કેટલાક પ્રભાવશાળી લોકો સામે કાર્યવાહી થતી નથી. જોકે અધિકારીઓએ આવા આરોપોને નકારી કાઢતા જણાવ્યું હતું કે કાર્યવાહી સંપૂર્ણપણે કાયદાકીય પ્રક્રિયા મુજબ કરવામાં આવી રહી છે.
કાર્યવાહી દરમિયાન ટ્રાફિક વ્યવસ્થા જાળવવા માટે પણ પોલીસ અને મહાનગર પાલિકાએ ખાસ વ્યવસ્થા ગોઠવી હતી. આસપાસના રસ્તાઓ પર વાહનોની અવરજવર નિયંત્રિત કરવામાં આવી હતી જેથી કોઈ અનિચ્છનીય ઘટના ન બને.
મહાનગર પાલિકાના અધિકારીઓએ લોકોને અપીલ કરી હતી કે કોઈપણ જમીન ખરીદતા અથવા બાંધકામ કરતા પહેલાં તેની કાયદાકીય સ્થિતિ અને મંજૂરી અંગે સંપૂર્ણ ચકાસણી કરવી જોઈએ. ઘણા લોકો અજાણતા અથવા ભ્રામક માહિતીના આધારે પ્લોટ ખરીદી લેતા હોય છે અને બાદમાં કાયદાકીય મુશ્કેલીઓમાં મુકાઈ જતા હોય છે.
શહેરમાં વધી રહેલા દબાણો સામે JMC હવે વધુ સક્રિય બની છે તે આ કાર્યવાહી પરથી સ્પષ્ટ થઈ રહ્યું છે. ખાસ કરીને કરોડો રૂપિયાની સરકારી જમીનો પર થયેલા કબજાઓ સામે હવે કડક પગલાં લેવામાં આવી રહ્યા છે. આ કાર્યવાહીને લઈને શહેરમાં ચર્ચાઓનો માહોલ ગરમાયો છે અને લોકો હવે આવનારા દિવસોમાં અન્ય વિસ્તારોમાં પણ આવી કામગીરી થાય છે કે કેમ તેના પર નજર રાખી રહ્યા છે.
રાજકીય અને સામાજિક વર્તુળોમાં માનવામાં આવી રહ્યું છે કે જો મહાનગર પાલિકા સતત અને નિષ્પક્ષ રીતે આવી કાર્યવાહી ચાલુ રાખશે તો શહેરમાં ગેરકાયદેસર દબાણો પર ઘણો અંશે નિયંત્રણ મેળવી શકાય છે. બીજી તરફ માનવતાવાદી દૃષ્ટિકોણથી પુનર્વસન અને વૈકલ્પિક વ્યવસ્થાઓ અંગે પણ ચર્ચા થવી જોઈએ તેવી માંગ કેટલાક વર્ગોમાંથી ઉઠી રહી છે.
જામનગરમાં હાથ ધરાયેલી આ મોટી કાર્યવાહી હવે શહેરમાં સરકારી જમીનોના સંરક્ષણ અને ગેરકાયદેસર બાંધકામો સામેની લડતનું મહત્વપૂર્ણ પ્રતિક બની છે. ભારે પોલીસ બંદોબસ્ત, તંગદિલી અને વિરોધ વચ્ચે પૂર્ણ થયેલી આ કામગીરીએ સ્પષ્ટ સંદેશ આપ્યો છે કે સરકારી જમીન પર અનધિકૃત કબજો હવે સહન કરવામાં નહીં આવે.
