મારું ગુજરાત અમદાવાદમાં હવે પેટ ડોગ બાદ પેટ કેટનું પણ રજિસ્ટ્રેશન ફરજિયાત: AMCનો મોટો નિર્ણય, 30 સપ્ટેમ્બર સુધી નોંધણી કરાવવી જરૂરી
અમદાવાદ મહાનગરપાલિકા (AMC) દ્વારા શહેરમાં પાલતુ પ્રાણીઓના સંચાલન અને જાહેર આરોગ્યની સુરક્ષા માટે વધુ એક મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. અત્યાર સુધી શહેરમાં પાલતુ કૂતરાઓ (Pet Dog) માટે રજિસ્ટ્રેશન ફરજિયાત હતું, પરંતુ હવે પ્રથમ વખત પાલતુ બિલાડીઓ (Pet Cat) માટે પણ રજિસ્ટ્રેશન ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્યું છે. AMCના CNCD (Communicable and Non-Communicable Diseases) વિભાગે આ અંગે સત્તાવાર નોટિસ જાહેર કરીને શહેરના તમામ પેટ ઓનર્સને 30 સપ્ટેમ્બર સુધી પોતાના પાલતુ પ્રાણીઓનું રજિસ્ટ્રેશન કરાવવા સૂચના આપી છે. મહાનગરપાલિકાનું કહેવું છે કે શહેરમાં વધતી જતી પેટ કલ્ચર અને જાહેર આરોગ્ય સંબંધિત બાબતોને ધ્યાનમાં રાખીને આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. રજિસ્ટ્રેશન પ્રક્રિયા પૂર્ણ નહીં કરનાર પાલતુ પ્રાણી માલિકો સામે નિયમ મુજબ કાર્યવાહી પણ કરવામાં આવી શકે.
AMCના નવા નિયમો અનુસાર પાલતુ કૂતરાના રજિસ્ટ્રેશન માટે રૂ. 2000ની ફી નક્કી કરવામાં આવી છે, જ્યારે પાલતુ બિલાડી માટે માત્ર રૂ. 200ની નોંધણી ફી રાખવામાં આવી છે. મહાનગરપાલિકાનું માનવું છે કે રજિસ્ટ્રેશન દ્વારા શહેરમાં કેટલા પાલતુ પ્રાણીઓ છે, તેઓના માલિક કોણ છે, તેમનું રસીકરણ થયું છે કે નહીં અને આરોગ્યની સ્થિતિ કેવી છે તેની સચોટ માહિતી ઉપલબ્ધ રહેશે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં અમદાવાદમાં પેટ ડોગ અને પેટ કેટ રાખવાનો ટ્રેન્ડ ઝડપથી વધ્યો છે. અનેક પરિવારોમાં પાલતુ પ્રાણીઓને પરિવારના સભ્ય તરીકે રાખવામાં આવે છે. આવી સ્થિતિમાં શહેરમાં પાલતુ પ્રાણીઓનો સચોટ ડેટાબેઝ તૈયાર કરવો જરૂરી બની ગયો હતો. આ જ હેતુથી હવે બંને પ્રકારના પાલતુ પ્રાણીઓ માટે રજિસ્ટ્રેશન ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્યું.
મહાનગરપાલિકાના અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ રજિસ્ટ્રેશન પ્રક્રિયા માત્ર કાયદાકીય ફરજ નથી, પરંતુ તે પાલતુ પ્રાણીઓના આરોગ્ય અને જાહેર સુરક્ષા માટે પણ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. નોંધણી કરાવ્યા બાદ પાલતુ પ્રાણીઓની ઓળખ સરળ બની રહેશે. જો કોઈ પાલતુ પ્રાણી ખોવાઈ જાય, અકસ્માતમાં ઈજાગ્રસ્ત થાય અથવા કોઈ અન્ય વ્યક્તિને નુકસાન પહોંચાડે તો તેના માલિક સુધી સરળતાથી પહોંચી શકાય છે. ઉપરાંત રસીકરણ, સ્ટેરિલાઇઝેશન અને અન્ય આરોગ્ય સંબંધિત માહિતી પણ રેકોર્ડમાં ઉપલબ્ધ રહે છે. ખાસ કરીને હડકવા (Rabies) જેવી ગંભીર બીમારીઓ સામે નિયંત્રણ મેળવવામાં પણ રજિસ્ટ્રેશન વ્યવસ્થા અસરકારક સાબિત થઈ શકે છે. મહાનગરપાલિકા દ્વારા સમયાંતરે આરોગ્ય અને રસીકરણ સંબંધિત માર્ગદર્શન પણ આવા નોંધાયેલ પાલતુ પ્રાણીઓના માલિકોને આપવામાં આવી શકશે.
અમદાવાદમાં છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં પાલતુ પ્રાણીઓની સંખ્યા સતત વધી રહી છે. શહેરમાં અનેક પેટ ક્લિનિક, પેટ હોસ્પિટલ, પેટ ગ્રૂમિંગ સેન્ટર અને પેટ કેર સર્વિસીસ શરૂ થઈ છે. સાથે જ અનેક લોકો વિદેશી જાતિના કૂતરા અને બિલાડીઓ પણ પાલી રહ્યા છે. આ બદલાતી જીવનશૈલીને ધ્યાનમાં રાખીને પાલતુ પ્રાણીઓ માટે નિયમિત વ્યવસ્થા ઉભી કરવી જરૂરી બની હતી. મહાનગરપાલિકાના જણાવ્યા મુજબ રજિસ્ટ્રેશન થવાથી શહેરમાં પાલતુ પ્રાણીઓની વાસ્તવિક સંખ્યા જાણી શકાશે, જે ભવિષ્યમાં આરોગ્ય, વેટરનરી સેવાઓ, રસીકરણ અભિયાન અને પ્રાણી કલ્યાણ સંબંધિત યોજનાઓ તૈયાર કરવામાં ઉપયોગી બનશે. ઉપરાંત કોઈ ચેપજન્ય રોગચાળો ફેલાય તેવી સ્થિતિમાં પણ અસરગ્રસ્ત વિસ્તારની ઝડપથી ઓળખ કરી યોગ્ય પગલાં લઈ શકાશે.
AMC દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલી નોટિસ મુજબ તમામ પેટ ઓનર્સે 30 સપ્ટેમ્બર પહેલાં નોંધણી પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવી જરૂરી રહેશે. જે લોકો સમયમર્યાદામાં રજિસ્ટ્રેશન નહીં કરાવે તેમના વિરુદ્ધ મહાનગરપાલિકાના નિયમો મુજબ કાર્યવાહી થઈ શકે છે. અધિકારીઓએ નાગરિકોને અનુરોધ કર્યો છે કે અંતિમ તારીખની રાહ જોયા વગર વહેલી તકે નોંધણી કરાવી લેવી જોઈએ જેથી છેલ્લી ઘડીએ ભીડ કે ટેકનિકલ સમસ્યાઓનો સામનો ન કરવો પડે. નોંધણી માટે જરૂરી દસ્તાવેજો, પાલતુ પ્રાણીના રસીકરણની વિગતો, માલિકની ઓળખ તથા અન્ય જરૂરી માહિતી સાથે અરજી કરવાની રહેશે. મહાનગરપાલિકા દ્વારા ઓનલાઈન તેમજ નિર્ધારિત કચેરીઓમાં રજિસ્ટ્રેશનની સુવિધા ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવી શકે છે, જેથી નાગરિકોને સરળતાથી પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવામાં મદદ મળે.
પ્રાણીપ્રેમીઓ અને વેટરનરી નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આવા નિયમોથી પાલતુ પ્રાણીઓના સંચાલનમાં વધુ પારદર્શિતા આવશે. નોંધણીથી જવાબદાર પેટ ઓનરશિપને પ્રોત્સાહન મળશે અને પાલતુ પ્રાણીઓના આરોગ્યની નિયમિત દેખરેખ રાખવી સરળ બનશે. ઘણા નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે વિકસિત દેશોમાં પેટ રજિસ્ટ્રેશનની વ્યવસ્થા વર્ષોથી અમલમાં છે અને તેના કારણે જાહેર આરોગ્ય તેમજ પ્રાણી કલ્યાણ બંને ક્ષેત્રમાં સારા પરિણામો મળ્યા છે. અમદાવાદમાં પણ આ નિયમ અમલમાં આવ્યા બાદ લોકોમાં પાલતુ પ્રાણીઓ પ્રત્યે જવાબદારીની ભાવના વધુ મજબૂત બનશે. સાથે જ પાલતુ પ્રાણીઓથી જોડાયેલા વિવાદો, ફરિયાદો અને અકસ્માતોની સ્થિતિમાં પણ યોગ્ય કાર્યવાહી કરવામાં સરળતા રહેશે.
અમદાવાદ મહાનગરપાલિકાનો આ નિર્ણય શહેરમાં પાલતુ પ્રાણીઓના સંચાલન માટે એક મહત્વપૂર્ણ અને લાંબા ગાળાનો સુધારાત્મક પ્રયાસ માનવામાં આવી રહ્યો છે. હવે શહેરમાં પેટ ડોગની સાથે પેટ કેટનું પણ રજિસ્ટ્રેશન ફરજિયાત બનતા દરેક પાલતુ પ્રાણી માલિકે નિયમોનું પાલન કરવું અનિવાર્ય બનશે. 30 સપ્ટેમ્બર સુધી નોંધણી કરાવીને નાગરિકો માત્ર કાયદાકીય જવાબદારી જ નહીં, પરંતુ પોતાના પાલતુ પ્રાણીના આરોગ્ય, સુરક્ષા અને જાહેર હિતમાં પણ મહત્વપૂર્ણ યોગદાન આપી શકશે. મહાનગરપાલિકાએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે સમયસર નોંધણી કરાવનાર નાગરિકોને ભવિષ્યમાં વિવિધ વેટરનરી સેવાઓ અને આરોગ્ય સંબંધિત અભિયાનોનો લાભ વધુ સરળતાથી મળી શકશે, જ્યારે નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનાર સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. તેથી તમામ પેટ ઓનર્સે સમયમર્યાદા પહેલાં રજિસ્ટ્રેશન પૂર્ણ કરીને જવાબદાર નાગરિક તરીકે પોતાની ફરજ નિભાવવી જરૂરી બની.
