મારું શહેર જામનગર મહાનગરપાલિકાનું ફાયર સેફ્ટી અભિયાન વધુ આક્રમક બન્યું : ત્રણ દિવસમાં 15 હોટલ-રેસ્ટોરન્ટ સીલ, હાઈવે વિસ્તારના 5 એકમોને ફરી તાળાં.

જામનગર શહેર અને આસપાસના વિસ્તારોમાં ફાયર સેફ્ટી નિયમોના કડક અમલ માટે જામનગર મહાનગરપાલિકા દ્વારા હાથ ધરાયેલ વિશેષ અભિયાન હવે વધુ આક્રમક તબક્કામાં પ્રવેશ્યું છે. જાહેર સુરક્ષાને સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા આપતાં મહાનગરપાલિકાના ફાયર વિભાગે શહેર તથા હાઈવે વિસ્તારના હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ અને અન્ય વ્યાવસાયિક એકમોમાં વ્યાપક ચકાસણી શરૂ કરી છે. છેલ્લા ત્રણ દિવસ દરમિયાન હાથ ધરાયેલા સઘન ચેકિંગ અભિયાનમાં ફાયર સેફ્ટી નિયમોના ભંગ બદલ શહેરના 15 જેટલા હોટલ-રેસ્ટોરન્ટોને સીલ કરવામાં આવ્યા છે. બીજી તરફ અગાઉ હાઈવે વિસ્તારમાં સીલ કરાયેલા એકમોમાંથી પાંચ સંચાલકો દ્વારા નિયમ મુજબની કાર્યવાહી શરૂ ન કરાતા તેમના એકમોને ફરીથી સીલ કરી દેવામાં આવ્યા છે. મહાનગરપાલિકાના આ કડક વલણથી શહેરના વ્યાપારી વર્તુળોમાં ચર્ચા જાગી છે અને અન્ય સંચાલકોમાં પણ ફાયર સેફ્ટી નિયમોનું પાલન કરવાની હલચલ તેજ બની છે.

તાજેતરના વર્ષોમાં દેશભરમાં હોટલ, મોલ, કોમર્શિયલ કોમ્પ્લેક્સ, હોસ્પિટલો અને જાહેર સ્થળોએ આગ લાગવાની અનેક ગંભીર ઘટનાઓ સામે આવી છે. આવી દુર્ઘટનાઓમાં અનેક નિર્દોષ લોકોના જીવ ગયા છે અને કરોડો રૂપિયાનું નુકસાન થયું છે. આ પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને ગુજરાત સરકાર તેમજ સ્થાનિક સ્વરાજ્ય સંસ્થાઓ દ્વારા ફાયર સેફ્ટી નિયમોના અમલ પર વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે. જામનગર મહાનગરપાલિકા પણ આ દિશામાં સતત કાર્યવાહી કરી રહી છે.

જામનગર મહાનગરપાલિકાના નવનિયુક્ત કમિશનર દીપેશ કેડિયાના માર્ગદર્શન હેઠળ શહેરમાં ફાયર સેફ્ટી વ્યવસ્થાને વધુ મજબૂત બનાવવા માટે વિશેષ અભિયાન શરૂ કરવામાં આવ્યું છે. મહાનગરપાલિકાની ફાયર બ્રિગેડ શાખાના ઇન્ચાર્જ અધિકારી અને આસિસ્ટન્ટ કમિશનર ભાવેશ જાનીના માર્ગદર્શન હેઠળ ફાયર વિભાગ, ટાઉન પ્લાનિંગ (ટીપીઓ) શાખા, એસ્ટેટ શાખા સહિત વિવિધ વિભાગોની સંયુક્ત ટીમો છેલ્લા એક મહિનાથી સતત મેદાનમાં ઉતરી છે. આ ટીમો દ્વારા શહેર અને આસપાસના વિસ્તારોમાં આવેલી વિવિધ વ્યાવસાયિક સંસ્થાઓની નિયમિત ચકાસણી કરવામાં આવી રહી છે.

અભિયાનના પ્રથમ તબક્કામાં જામનગર-રાજકોટ, જામનગર-ખંભાળિયા અને અન્ય મુખ્ય હાઈવે પર આવેલા હોટલ અને રેસ્ટોરન્ટોને આવરી લેવામાં આવ્યા હતા. હાઈવે પર મોટી સંખ્યામાં મુસાફરોની અવરજવર રહેતી હોવાથી આવા સ્થળોએ ફાયર સેફ્ટી વ્યવસ્થા અત્યંત મહત્વપૂર્ણ બની જાય છે. મહાનગરપાલિકાની ટીમોએ અંદાજે 85 જેટલા હોટલ અને રેસ્ટોરન્ટોમાં તપાસ હાથ ધરી હતી.

તપાસ દરમિયાન ચોંકાવનારી વિગતો સામે આવી હતી. લગભગ 24 જેટલા હોટલ-રેસ્ટોરન્ટોમાં ફાયર એનઓસી (નો ઓબ્જેક્શન સર્ટિફિકેટ) મેળવવામાં આવી ન હોવાનું અથવા અગાઉ મેળવેલી એનઓસીની મુદત પૂર્ણ થઈ ગયેલી હોવાનું જણાયું હતું. ફાયર એનઓસી કોઈપણ વ્યાવસાયિક એકમ માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ દસ્તાવેજ ગણાય છે. તે દર્શાવે છે કે સંસ્થામાં આગથી બચાવ માટે જરૂરી સાધનો અને સુરક્ષા વ્યવસ્થાઓ ઉપલબ્ધ છે. પરંતુ અનેક એકમો આ નિયમોની અવગણના કરતા હોવાનું સામે આવ્યું હતું.

મહાનગરપાલિકાએ આવા તમામ 24 એકમો સામે તાત્કાલિક કડક કાર્યવાહી કરીને તેમને સીલ કરી દીધા હતા. આ પગલાં બાદ અનેક સંચાલકોમાં દોડધામ મચી ગઈ હતી. ત્યારબાદ સંબંધિત સંચાલકોને રૂ.300ના સ્ટેમ્પ પેપર પર લેખિત બાંહેધરી આપવા કહેવામાં આવ્યું હતું. જેમાં તેમણે ફાયર એનઓસી મેળવવા માટે જરૂરી કાર્યવાહી શરૂ કરવાની ખાતરી આપી હતી. આ બાંહેધરીના આધારે કેટલાક એકમોને ફરી શરૂ કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવી હતી અને નિયમિત પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવા માટે 15 દિવસનો સમય આપવામાં આવ્યો હતો.

પરંતુ સમયમર્યાદા પૂર્ણ થયા બાદ જ્યારે ફરી તપાસ કરવામાં આવી ત્યારે પાંચ જેટલા હોટલ-રેસ્ટોરન્ટ સંચાલકોએ કોઈપણ પ્રકારની કાર્યવાહી શરૂ કરી ન હોવાનું સામે આવ્યું હતું. તેમણે ન તો ફાયર એનઓસી મેળવવા માટે અરજી કરી હતી કે ન તો જરૂરી દસ્તાવેજી પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરી હતી. પરિણામે મહાનગરપાલિકાએ ફરીથી આ પાંચ એકમોને સીલ કરીને કડક સંદેશ આપ્યો હતો કે નિયમોના પાલનમાં કોઈપણ પ્રકારની બેદરકારી સહન કરવામાં આવશે નહીં.

હાઈવે વિસ્તારની કાર્યવાહી બાદ મહાનગરપાલિકાએ હવે શહેરના મધ્ય વિસ્તારોમાં ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું છે. શહેરના મુખ્ય માર્ગો, બજાર વિસ્તારો, રહેણાંક વિસ્તારમાં આવેલા કોમર્શિયલ ઝોન અને ભીડભાડવાળા વિસ્તારોમાં આવેલી હોટલ-રેસ્ટોરન્ટોની તપાસ શરૂ કરવામાં આવી છે. છેલ્લા ત્રણ દિવસ દરમિયાન 35થી વધુ હોટલ અને રેસ્ટોરન્ટોમાં સઘન ચકાસણી હાથ ધરવામાં આવી હતી.

આ તપાસ દરમિયાન ફરી એક વખત ગંભીર બેદરકારી સામે આવી હતી. અંદાજે 15 જેટલા હોટલ-રેસ્ટોરન્ટોમાં ફાયર એનઓસી મેળવવા માટે કોઈપણ પ્રકારની કાર્યવાહી શરૂ કરવામાં આવી ન હોવાનું જાણવા મળ્યું હતું. કેટલીક જગ્યાએ ફાયર સેફ્ટીના જરૂરી સાધનો ઉપલબ્ધ ન હતા, જ્યારે કેટલીક જગ્યાએ બીયુ (બિલ્ડિંગ યુઝ) સર્ટિફિકેટ સંબંધિત ખામીઓ પણ જોવા મળી હતી. પરિણામે મહાનગરપાલિકાની ટીમોએ આવા તમામ એકમોને સીલ કરવાની કાર્યવાહી હાથ ધરી હતી.

જોકે બાદમાં સંચાલકો દ્વારા રજૂઆત કરવામાં આવી હતી અને જરૂરી પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવાની ખાતરી આપવામાં આવી હતી. મહાનગરપાલિકાએ માનવતાવાદી અભિગમ અપનાવી સંચાલકો પાસેથી રૂ.300ના સ્ટેમ્પ પેપર પર બાંહેધરીપત્ર મેળવ્યા બાદ તેમને ફરી કામગીરી શરૂ કરવાની મંજૂરી આપી હતી. પરંતુ આ મંજૂરી સાથે સ્પષ્ટ શરત મુકવામાં આવી હતી કે 15 દિવસની અંદર ફાયર એનઓસી અને બીયુ સર્ટિફિકેટ સંબંધિત કાર્યવાહી શરૂ કરવી ફરજિયાત રહેશે.

ફાયર વિભાગના અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે ફાયર એનઓસી માત્ર એક ઔપચારિક દસ્તાવેજ નથી પરંતુ તે જાહેર સુરક્ષાનો આધારસ્તંભ છે. કોઈપણ હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ અથવા કોમર્શિયલ બિલ્ડિંગમાં આગની ઘટના બને તો ત્યાં હાજર લોકોના જીવ બચાવવા માટે યોગ્ય ફાયર સેફ્ટી વ્યવસ્થા હોવી અત્યંત જરૂરી છે. તેમાં ફાયર એક્સટિંગ્યુશર, હાઈડ્રન્ટ સિસ્ટમ, ઈમરજન્સી એક્ઝિટ, સ્મોક ડિટેક્ટર, એલાર્મ સિસ્ટમ અને અન્ય સાધનોનો સમાવેશ થાય છે.

મહાનગરપાલિકાની ફાયર શાખાના અધિકારી અનવર ગજ્જણે જણાવ્યું હતું કે આ અભિયાન એક વખત પૂરતું મર્યાદિત નથી. શહેર અને હાઈવે વિસ્તારના તમામ વ્યાવસાયિક એકમોમાં નિયમિત ચકાસણી કરવામાં આવશે. આગામી દિવસોમાં ફરીથી ટીમો મેદાનમાં ઉતરશે અને જ્યાં પણ ફાયર સેફ્ટી નિયમોનું ઉલ્લંઘન જોવા મળશે ત્યાં કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.

તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે ઘણા સંચાલકો નિયમોને માત્ર કાગળ પરની પ્રક્રિયા માની લે છે, પરંતુ આગ જેવી દુર્ઘટના વખતે આ જ નિયમો અનેક લોકોના જીવ બચાવી શકે છે. તેથી દરેક સંચાલકે પોતાની સંસ્થામાં ફાયર સેફ્ટી વ્યવસ્થાને પ્રાથમિકતા આપવી જોઈએ.

શહેરના વેપારી વર્તુળોમાં આ કાર્યવાહી અંગે મિશ્ર પ્રતિસાદ જોવા મળી રહ્યો છે. કેટલાક સંચાલકોનું કહેવું છે કે નિયમોનું પાલન કરવું જરૂરી છે અને જાહેર સુરક્ષા સાથે કોઈપણ પ્રકારનું સમાધાન ન થવું જોઈએ. બીજી તરફ કેટલાક વેપારીઓએ જરૂરી મંજૂરીઓ મેળવવાની પ્રક્રિયા વધુ સરળ બનાવવાની માંગ પણ કરી છે.

ફાયર સેફ્ટી નિષ્ણાતોના મતે જામનગર જેવા ઝડપથી વિકસી રહેલા શહેરોમાં વ્યાવસાયિક એકમોની સંખ્યા સતત વધી રહી છે. નવા કોમર્શિયલ કોમ્પ્લેક્સ, હોટલો અને રેસ્ટોરન્ટો ઉભા થઈ રહ્યા છે ત્યારે ફાયર સેફ્ટી નિયમોનું પાલન વધુ મહત્વનું બની જાય છે. જો સમયસર સાવચેતી ન રાખવામાં આવે તો આગની એક મોટી ઘટના અનેક પરિવારોને અસર કરી શકે છે.

જામનગર મહાનગરપાલિકા દ્વારા હાથ ધરાયેલ આ અભિયાનને જાહેર સુરક્ષાની દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવી રહ્યું છે. શહેરના નાગરિકોમાં પણ આ કાર્યવાહી પ્રત્યે સકારાત્મક પ્રતિસાદ જોવા મળી રહ્યો છે. લોકોનું માનવું છે કે ભીડભાડવાળા સ્થળોએ ફાયર સેફ્ટી વ્યવસ્થાની ખાતરી કરવી જરૂરી છે જેથી કોઈ અનિચ્છનીય ઘટના બને તો જાનહાનિ અટકાવી શકાય.

હાલ મહાનગરપાલિકાની ટીમો સતત મેદાનમાં કાર્યરત છે અને આગામી દિવસોમાં વધુ ચેકિંગ હાથ ધરાશે. નિયમોનું પાલન ન કરતા હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ, કોમર્શિયલ કોમ્પ્લેક્સ અને અન્ય એકમો સામે સીલિંગ સહિતની કડક કાર્યવાહી યથાવત રહેશે. શહેરમાં સુરક્ષિત અને જવાબદાર વ્યાપારી વાતાવરણ ઉભું કરવા માટે જામનગર મહાનગરપાલિકાનું આ અભિયાન આગામી સમયમાં વધુ વ્યાપક બનશે તેવી શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.

સમયસંદેસ દ્વારા દેશ - વિદેશના લટેસ્ટ ઉપડેટ માટે એપ લોન્ચ કરવામાં આવ્યું છે તો એપ ને ડાઉનલોડ કરવા માટે આપેલ લિન્ક પર ક્લિક કરો અને મેળવો લટટેસ્ટ ઉપડેટ : https://play.google.com/store/apps/details?id=com.samaysandeshnews