મારું ગુજરાત મિશન બેટર પોલિસિંગને નવી દિશા: ડીજીપી જી.એસ. મલિકે રાજ્યભરમાં ખાનગી CCTVને પોલીસ નેટવર્ક સાથે જોડવા આપ્યા આદેશ.
ગાંધીનગર : ગુજરાતમાં કાયદો અને વ્યવસ્થાને વધુ આધુનિક, ટેક્નોલોજી આધારિત અને નાગરિક-કેન્દ્રિત બનાવવા રાજ્ય પોલીસ તંત્ર દ્વારા મહત્વપૂર્ણ પહેલ હાથ ધરવામાં આવી છે. રાજ્યના પોલીસ વડા G. S. Malikના અધ્યક્ષસ્થાને ગાંધીનગર સ્થિત પોલીસ ભવનમાંથી એક ઉચ્ચસ્તરીય વીડિયો કોન્ફરન્સ યોજાઈ હતી, જેમાં રાજ્યભરના પોલીસ અધિકારીઓને ખાનગી CCTV કેમેરાઓને પોલીસ સર્વેલન્સ સિસ્ટમ સાથે સાંકળવાની કામગીરીને ગતિ આપવાના મહત્વપૂર્ણ નિર્દેશો આપવામાં આવ્યા હતા.
આ બેઠક ગુજરાતના સુરક્ષા માળખાને વધુ મજબૂત બનાવવા તેમજ "મિશન બેટર પોલિસિંગ"ને અસરકારક રીતે અમલમાં મૂકવા માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહી છે. રાજ્યના તમામ મહાનગરોના પોલીસ કમિશનરો, રેન્જ આઈજી, જિલ્લા પોલીસ વડાઓ (SP), વિવિધ શાખાઓના અધિકારીઓ તેમજ તમામ પોલીસ યુનિટના વડાઓ ઓનલાઈન માધ્યમથી આ બેઠકમાં જોડાયા હતા.
ટેક્નોલોજી અને જનભાગીદારી દ્વારા સુરક્ષાનું નવું મોડેલ
બેઠકનો મુખ્ય એજન્ડા રાજ્યમાં ડિજિટલ સુરક્ષા નેટવર્કને વધુ વ્યાપક અને અસરકારક બનાવવાનો હતો. ડીજીપીશ્રીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે આજના યુગમાં CCTV કેમેરા ગુનાઓને અટકાવવા, ગુનેગારોને ઓળખવા અને તપાસને ઝડપી તથા ચોક્કસ બનાવવા માટે અત્યંત ઉપયોગી સાબિત થઈ રહ્યા છે.
રાજ્યભરમાં હજારો ખાનગી CCTV કેમેરા રહેણાંક સોસાયટીઓ, વેપારી સંકુલો, ઉદ્યોગો, શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ અને જાહેર સ્થળોએ કાર્યરત છે. જો આ કેમેરાઓને પોલીસના કેન્દ્રીય સર્વેલન્સ નેટવર્ક સાથે સંકલિત કરવામાં આવે તો કાયદો અને વ્યવસ્થાની સ્થિતિ વધુ મજબૂત બની શકે છે.
ડીજીપીશ્રીએ અધિકારીઓને સૂચના આપી હતી કે તેઓ પોતાના વિસ્તારના નાગરિકો, વેપારીઓ, સંસ્થાઓ અને સ્થાનિક સંગઠનો સાથે સંકલન કરીને વધુમાં વધુ ખાનગી CCTV કેમેરાઓને પોલીસ સિસ્ટમ સાથે જોડવા માટે અભિયાન ચલાવે.
રીઅલ-ટાઇમ સર્વેલન્સથી વધશે ગુના નિયંત્રણ ક્ષમતા
આ પહેલના અમલીકરણ બાદ પોલીસને કોઈપણ ઘટના અંગે રીઅલ-ટાઇમ માહિતી ઉપલબ્ધ થઈ શકશે. ચોરી, લૂંટ, વાહન ચોરી, હુમલા, ટ્રાફિક ગુનાઓ અથવા અન્ય ગુનાહિત પ્રવૃત્તિઓની તપાસ વધુ ઝડપથી શક્ય બનશે.
શહેરી વિસ્તારો ઉપરાંત ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં પણ CCTV નેટવર્કનો વિસ્તાર વધારવા સૂચના આપવામાં આવી હતી. પોલીસ માને છે કે ગામડાઓમાં પણ ટેક્નોલોજી આધારિત સુરક્ષા વ્યવસ્થા ઉભી કરવાથી ગુનાઓ પર અસરકારક નિયંત્રણ મેળવી શકાશે.
કાયદો અને વ્યવસ્થાની સ્થિતિની સમીક્ષા
બેઠક દરમિયાન રાજ્યમાં કાયદો અને વ્યવસ્થાની હાલની સ્થિતિની વિસ્તૃત સમીક્ષા કરવામાં આવી હતી. વિવિધ જિલ્લાઓમાં નોંધાયેલા ગુનાઓ, તેમના ભેદ ઉકેલવાના દર, આરોપીઓની ધરપકડ અને તપાસની પ્રગતિ અંગે માહિતી લેવામાં આવી હતી.
ડીજીપીશ્રીએ તમામ અધિકારીઓને "પ્રોએક્ટિવ પોલિસિંગ" અપનાવવા જણાવ્યું હતું. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે પોલીસ માત્ર ગુનો બન્યા પછી કાર્યવાહી કરે તે પૂરતું નથી, પરંતુ ગુનો બનતા પહેલાં જ તેને અટકાવવાના પ્રયાસો વધુ અસરકારક હોવા જોઈએ.
આ માટે સ્થાનિક ઇન્ટેલિજન્સ, પેટ્રોલિંગ, ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ અને નાગરિકો સાથે સતત સંવાદ જાળવવા પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો.
નાગરિકોની ફરિયાદોના ઝડપી નિવારણ પર ભાર
આ બેઠકમાં નાગરિકોની ફરિયાદોના ઝડપી અને પારદર્શક નિવારણનો મુદ્દો પણ ચર્ચાના કેન્દ્રમાં રહ્યો હતો.
ડીજીપીશ્રીએ અધિકારીઓને "Public Grievance Redressal System"ને વધુ મજબૂત બનાવવા જણાવ્યું હતું. સામાન્ય નાગરિકોની ફરિયાદોનો સમયસર નિકાલ થાય અને તેમને પોલીસ તંત્ર પ્રત્યે વિશ્વાસ રહે તે માટે વિશેષ સૂચનાઓ આપવામાં આવી હતી.
તેમણે જણાવ્યું કે ફરિયાદના નિવારણમાં વિલંબ કે બેદરકારી પોલીસની છબીને નુકસાન પહોંચાડે છે. તેથી દરેક પોલીસ અધિકારીએ ફરિયાદોને પ્રાથમિકતા આપવી જોઈએ.
ગુના નિવારણ, તપાસ અને ડિટેક્શન પર વિશેષ ધ્યાન
બેઠકમાં ગુનાખોરી નિયંત્રણના ત્રણ મુખ્ય સ્તંભો — Prevention, Detection અને Investigation — પર વિશેષ ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.
ડીજીપીશ્રીએ જણાવ્યું હતું કે ગુનાઓને અટકાવવા માટે સતત પેટ્રોલિંગ, સર્વેલન્સ અને અસામાજિક તત્વો પર નજર રાખવી જરૂરી છે. સાથે જ નોંધાયેલા ગુનાઓનો ઝડપથી ભેદ ઉકેલવો અને વૈજ્ઞાનિક પુરાવાઓના આધારે તપાસ પૂર્ણ કરવી જરૂરી છે.
આધુનિક ફોરેન્સિક સાધનો, ડિજિટલ પુરાવાઓ અને ટેક્નોલોજીનો વધુ ઉપયોગ કરવા પણ સૂચના આપવામાં આવી હતી.
પોલીસ કર્મચારીઓના સ્વાસ્થ્ય અને ફિટનેસ પર ભાર
પોલીસ કર્મચારીઓ સતત તણાવભરી અને પડકારજનક પરિસ્થિતિમાં કામ કરતા હોય છે. તેથી બેઠક દરમિયાન કર્મચારીઓના શારીરિક અને માનસિક સ્વાસ્થ્યનો મુદ્દો પણ મહત્વનો રહ્યો હતો.
ડીજીપીશ્રીએ એકમોના વડાઓને કર્મચારીઓની નિયમિત ફિટનેસ ચકાસણી, યોગ, કસરત અને સ્ટ્રેસ મેનેજમેન્ટ કાર્યક્રમો યોજવા જણાવ્યું હતું.
તેમણે જણાવ્યું કે સ્વસ્થ અને ફિટ પોલીસ દળ જ અસરકારક રીતે જનસેવા આપી શકે છે.
"મિશન બેટર પોલિસિંગ"ની પ્રગતિની સમીક્ષા
ગુજરાત પોલીસ દ્વારા શરૂ કરવામાં આવેલા "મિશન બેટર પોલિસિંગ" અંતર્ગત રચાયેલી વિવિધ સમિતિઓની કામગીરીની પણ સમીક્ષા કરવામાં આવી હતી.
આ મિશનનો મુખ્ય ઉદ્દેશ પોલીસિંગને વધુ પારદર્શક, ઝડપી, ટેક્નોલોજી આધારિત અને નાગરિક કેન્દ્રિત બનાવવાનો છે. વિવિધ સમિતિઓ દ્વારા તૈયાર કરાયેલા સુધારાત્મક સૂચનોના અમલીકરણ અંગે પણ ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.
ડીજીપીશ્રીએ તમામ અધિકારીઓને આ સુધારાઓને જમીન પર અસરકારક રીતે અમલમાં મૂકવા જણાવ્યું હતું.
GP-SMASH અને PG પોર્ટલને વધુ મજબૂત બનાવાશે
બે કલાકથી વધુ સમય ચાલેલી આ મેરેથોન બેઠકમાં સોશિયલ મીડિયા દ્વારા મળતી ફરિયાદોના ઝડપી નિવારણ માટે GP-SMASH પ્રોજેક્ટની કામગીરીની પણ સમીક્ષા કરવામાં આવી હતી.
સોશિયલ મીડિયા આજના સમયમાં નાગરિકો અને પોલીસ વચ્ચે સંવાદનું મહત્વપૂર્ણ માધ્યમ બની ગયું છે. તેથી ઓનલાઈન ફરિયાદોનો ઝડપી પ્રતિસાદ આપવા અધિકારીઓને સૂચનાઓ આપવામાં આવી હતી.
આ ઉપરાંત PG પોર્ટલ પર મળતી અરજીઓનો સમયસર નિકાલ કરવા પણ ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો.
શિસ્ત, સ્વચ્છતા અને આધુનિક કામગીરી માટે સૂચનાઓ
પોલીસ દળમાં શિસ્ત જળવાઈ રહે તે માટે અધિકારીઓને કડક સૂચનાઓ આપવામાં આવી હતી. દરેક પોલીસ સ્ટેશનમાં સ્વચ્છતા જાળવવા, SRP પોઈન્ટ્સનું નિયમિત નિરીક્ષણ કરવા અને કાર્યપદ્ધતિમાં ગુણવત્તા જાળવવા કહેવામાં આવ્યું હતું.
ફરજ દરમિયાન બોડી વોર્ન કેમેરાનો ફરજિયાત ઉપયોગ કરવા પણ સૂચના આપવામાં આવી હતી. બોડી કેમેરાના ઉપયોગથી પારદર્શિતા વધે છે અને પોલીસ કામગીરીના દસ્તાવેજીકરણમાં મદદ મળે છે.
ઓનલાઈન સમન્સ અને વોરંટ પ્રક્રિયાને વેગ
ડિજિટલ ગવર્નન્સને પ્રોત્સાહન આપવા માટે સમન્સ અને વોરંટની બજવણી ઓનલાઈન પદ્ધતિથી ઝડપી બનાવવા પણ સૂચનાઓ આપવામાં આવી હતી.
આ પગલાંથી સમયની બચત થશે અને કોર્ટ સંબંધિત પ્રક્રિયાઓ વધુ કાર્યક્ષમ બનશે.
વ્યાજખોરો અને અસામાજિક તત્વો સામે કડક કાર્યવાહી
બેઠકમાં પ્રજાના હિતને ધ્યાનમાં રાખીને વ્યાજખોરો સામે કડક અભિયાન ચાલુ રાખવા નિર્દેશ આપવામાં આવ્યા હતા.
સાથે જ પાસા, તડીપાર અને અન્ય કાયદાકીય જોગવાઈઓ હેઠળ અસામાજિક તત્વો સામે અસરકારક કાર્યવાહી કરવા પણ ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો.
ગેરકાયદેસર દબાણો દૂર કરવા, ફરિયાદોનું યોગ્ય રીતે નોંધણીકરણ કરવા અને આરોપીઓની ઝડપી ધરપકડ સુનિશ્ચિત કરવા પણ સૂચનાઓ આપવામાં આવી હતી.
પોલીસ કર્મચારીઓના કલ્યાણ માટે પણ મહત્વપૂર્ણ ચર્ચા
બેઠકમાં પોલીસ કર્મચારીઓના રહેણાંક પ્રશ્નો અંગે પણ ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. વિવિધ વિસ્તારોમાં પોલીસ ક્વાર્ટર્સના નિર્માણ અને મંજૂરી પ્રક્રિયાને ઝડપી બનાવવા માટે માર્ગદર્શન આપવામાં આવ્યું હતું.
પોલીસ કર્મચારીઓને વધુ સારી રહેણાંક સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ થાય તો તેમની કાર્યક્ષમતા અને મનોબળમાં વધારો થાય છે તે બાબત પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો.
ગુજરાતના સુરક્ષા માળખાને મળશે નવી મજબૂતી
આ સમગ્ર બેઠકમાંથી સ્પષ્ટ થાય છે કે ગુજરાત પોલીસ હવે પરંપરાગત પોલીસિંગ સાથે આધુનિક ટેક્નોલોજી અને જનભાગીદારીને પણ કેન્દ્રસ્થાને રાખી રહી છે. ખાનગી CCTV કેમેરાઓને પોલીસ નેટવર્ક સાથે જોડવાની પહેલ રાજ્યના સુરક્ષા માળખામાં ક્રાંતિકારી પરિવર્તન લાવી શકે છે.
ડીજીપી જી.એસ. મલિકના માર્ગદર્શન હેઠળ હાથ ધરવામાં આવેલી આ પહેલ ગુનાઓના નિયંત્રણ, ઝડપી તપાસ, પારદર્શક પોલીસિંગ અને નાગરિક સુરક્ષા માટે એક મહત્વપૂર્ણ માઈલસ્ટોન સાબિત થઈ શકે છે. "મિશન બેટર પોલિસિંગ"ના માધ્યમથી ગુજરાત પોલીસ ટેક્નોલોજી, કાર્યક્ષમતા અને લોકભાગીદારીના સમન્વય દ્વારા રાજ્યને વધુ સુરક્ષિત અને સશક્ત બનાવવાની દિશામાં આગળ વધી રહી છે.