મારું ગુજરાત ખોડિયારપુરા પ્રાથમિક શાળામાં શાળા પ્રવેશોત્સવ અને કન્યા કેળવણી મહોત્સવની હર્ષોલ્લાસભેર ઉજવણી.
અધિક સચિવ મનીષ શાહે નવપ્રવેશી વિદ્યાર્થીઓનું સ્વાગત કરી ગુણવત્તાસભર શિક્ષણ અને ‘ઝીરો ડ્રોપઆઉટ’ના સંકલ્પને આપ્યો નવો વેગ
પાટણ, તા. 24 જૂન 2026:
ગુજરાત સરકાર દ્વારા રાજ્યવ્યાપી સ્તરે આયોજિત શાળા પ્રવેશોત્સવ અને કન્યા કેળવણી મહોત્સવ-2026 અંતર્ગત પાટણ શહેરમાં બીજા દિવસે પણ ઉત્સાહ, આનંદ અને શૈક્ષણિક જાગૃતિનો અનોખો માહોલ જોવા મળ્યો હતો. શિક્ષણને લોકોત્સવનું સ્વરૂપ આપતા આ અભિયાન હેઠળ પાટણ શહેરની વિવિધ શાળાઓમાં રંગબેરંગી કાર્યક્રમો યોજાયા હતા, જેમાં વિદ્યાર્થીઓ, વાલીઓ, શિક્ષકો અને સ્થાનિક આગેવાનો મોટી સંખ્યામાં જોડાયા હતા.
રાજ્યના અધિક સચિવ (સેવા) શ્રી મનીષભાઈ શાહએ પાટણ શહેરની ખોડિયારપુરા પ્રાથમિક શાળા, શ્રી કે.વી. પટેલ મેમોરિયલ સ્કૂલ અને શ્રી એ.જી. આર્ય વિદ્યાભારતી સ્કૂલની મુલાકાત લઈ શાળા પ્રવેશોત્સવમાં સહભાગી બની નવપ્રવેશી વિદ્યાર્થીઓને શાળામાં ઉષ્માભેર આવકાર્યા હતા.
કાર્યક્રમની શરૂઆત પરંપરાગત રીતે કુમકુમ તિલક, પુષ્પવર્ષા અને મોં મીઠું કરાવી કરવામાં આવી હતી. શાળામાં પ્રથમ વખત પગ મૂકી રહેલા નાનકડા વિદ્યાર્થીઓ માટે આ દિવસ જીવનની નવી સફરની શરૂઆત સમાન બન્યો હતો. મહાનુભાવોના હસ્તે બાળકોને શૈક્ષણિક કીટ અર્પણ કરવામાં આવી હતી, જેમાં અભ્યાસ માટે જરૂરી સામગ્રીનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો હતો.
શિક્ષણ જ જીવન ઘડતરનું સૌથી શક્તિશાળી સાધન
ખોડિયારપુરા પ્રાથમિક શાળામાં ઉપસ્થિત વિદ્યાર્થીઓ, વાલીઓ અને શિક્ષકોને સંબોધતા અધિક સચિવ શ્રી મનીષ શાહે જણાવ્યું હતું કે શિક્ષણ વિના કોઈપણ વ્યક્તિના જીવનમાં સફળતા અને કારકિર્દીનું નિર્માણ શક્ય નથી. આજના આધુનિક યુગમાં માત્ર વાંચન, લેખન અને ગણતરી પૂરતું શિક્ષણ પૂરતું નથી, પરંતુ ટેક્નોલોજી, સર્જનાત્મકતા, વૈજ્ઞાનિક દૃષ્ટિકોણ અને જીવન કૌશલ્યોનો વિકાસ પણ એટલો જ જરૂરી બની ગયો છે.
તેમણે જણાવ્યું કે શિક્ષણના ત્રણ મહત્વના તબક્કા છે –
- શાળામાં નામાંકન અને પ્રવેશ,
- સતત અભ્યાસ દ્વારા સ્થાયીકરણ,
- ગુણવત્તાસભર શિક્ષણ પ્રાપ્ત કરવું.
આ ત્રણેય બાબતોનો સમન્વય થાય ત્યારે જ બાળકનું સર્વાંગી ઘડતર શક્ય બને છે અને શિક્ષણનો સાચો હેતુ સિદ્ધ થાય છે.
છેલ્લા બે દાયકામાં ડ્રોપઆઉટ રેશિયોમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો
અધિક સચિવશ્રીએ રાજ્ય સરકારના શિક્ષણ ક્ષેત્રે થયેલા પ્રયાસોની ચર્ચા કરતાં જણાવ્યું હતું કે છેલ્લા વીસ વર્ષ દરમિયાન ગુજરાતમાં શાળા છોડનાર વિદ્યાર્થીઓના પ્રમાણમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો નોંધાયો છે. સરકાર દ્વારા સતત જાગૃતિ અભિયાન, આધુનિક શૈક્ષણિક સુવિધાઓ, મધ્યાહન ભોજન યોજના, મફત પાઠ્યપુસ્તકો અને વિવિધ સહાયકારી યોજનાઓના કારણે વિદ્યાર્થીઓમાં શાળા પ્રત્યેનો લગાવ વધ્યો છે.
તેમણે ખાસ ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે અગાઉ કેટલીક જગ્યાએ દીકરીઓના શિક્ષણ પ્રત્યે જાગૃતિનો અભાવ જોવા મળતો હતો, પરંતુ આજે સ્થિતિમાં મોટો પરિવર્તન આવ્યો છે. માતા-પિતા હવે દીકરીઓને પણ ઉચ્ચ શિક્ષણ અપાવવા માટે આગળ આવી રહ્યા છે, જેના પરિણામે કન્યા કેળવણીના ક્ષેત્રમાં રાજ્યએ નોંધપાત્ર પ્રગતિ કરી છે.
કન્યા કેળવણી મહોત્સવથી દીકરીઓને મળ્યું નવું બળ
કાર્યક્રમ દરમિયાન દીકરીઓના શિક્ષણ અને સશક્તિકરણ પર વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો. અધિક સચિવશ્રીએ જણાવ્યું હતું કે કોઈપણ સમાજનો વિકાસ ત્યારે જ શક્ય બને જ્યારે દીકરીઓને સમાન શિક્ષણ અને પ્રગતિની તકો મળે. શિક્ષિત દીકરી માત્ર પોતાના પરિવારને જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર સમાજને નવી દિશા આપી શકે છે.
રાજ્ય સરકાર દ્વારા કન્યા કેળવણીને પ્રોત્સાહન આપવા માટે અમલમાં મૂકવામાં આવેલી વિવિધ યોજનાઓ અંગે પણ માહિતી આપવામાં આવી હતી. તેમણે વાલીઓને અનુરોધ કર્યો હતો કે દીકરા અને દીકરી વચ્ચે કોઈપણ પ્રકારનો ભેદભાવ રાખ્યા વિના બંનેને સમાન તક અને પ્રોત્સાહન આપવું જોઈએ.
નવપ્રવેશી વિદ્યાર્થીઓમાં ઉત્સાહનો માહોલ
કાર્યક્રમ દરમિયાન શાળામાં પ્રથમ વખત પ્રવેશ મેળવનાર વિદ્યાર્થીઓમાં વિશેષ ઉત્સાહ જોવા મળ્યો હતો. નવા યુનિફોર્મ, રંગીન બેગ અને શૈક્ષણિક કીટ સાથે બાળકોના ચહેરા પર આનંદ સ્પષ્ટ દેખાતો હતો. શિક્ષકો અને વાલીઓએ પણ બાળકોના આ નવા જીવનપ્રવેશને યાદગાર બનાવવા માટે વિશેષ વ્યવસ્થા કરી હતી.
શાળાના શિક્ષકોએ બાળકોને વિવિધ રમતો, ગીતો અને સર્જનાત્મક પ્રવૃત્તિઓ દ્વારા શિક્ષણ સાથે જોડવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. જેના કારણે બાળકોમાં શાળાનો ભય દૂર થઈ શિક્ષણ પ્રત્યે સકારાત્મક અભિગમ વિકસે તેવો માહોલ સર્જાયો હતો.
ગુણવત્તાસભર શિક્ષણ પર સરકારનો વિશેષ ભાર
અધિક સચિવશ્રીએ જણાવ્યું હતું કે સરકાર માત્ર નામાંકન વધારવા પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ ગુણવત્તાસભર શિક્ષણ પ્રદાન કરવા માટે પણ સતત પ્રયાસ કરી રહી છે. આજના સમયમાં સ્માર્ટ ક્લાસરૂમ, ડિજિટલ લર્નિંગ, ઈ-સામગ્રી, વિજ્ઞાન પ્રયોગશાળાઓ અને વિવિધ નવીન શૈક્ષણિક પદ્ધતિઓ દ્વારા વિદ્યાર્થીઓને આધુનિક શિક્ષણ આપવામાં આવી રહ્યું છે.
તેમણે ઉમેર્યું કે ભવિષ્યમાં વૈશ્વિક સ્તરે સ્પર્ધા કરવા માટે વિદ્યાર્થીઓને ટેક્નોલોજી અને નવીનતાના ક્ષેત્રમાં સજ્જ બનાવવાની જરૂર છે. શિક્ષકોની ભૂમિકા પણ એટલી જ મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે તેઓ જ વિદ્યાર્થીઓના વ્યક્તિત્વ અને ભવિષ્યનું ઘડતર કરે છે.
વાલીઓની જવાબદારી પણ એટલી જ મહત્વની
કાર્યક્રમમાં વાલીઓને સંબોધતા અધિક સચિવશ્રીએ જણાવ્યું હતું કે બાળકોના વિકાસમાં શાળા અને પરિવાર બંનેની સમાન ભૂમિકા છે. શિક્ષકો શાળામાં શિક્ષણ આપે છે, પરંતુ ઘરમાં મળતા સંસ્કાર અને પ્રોત્સાહનથી બાળકનું વ્યક્તિત્વ વધુ મજબૂત બને છે.
તેમણે વાલીઓને બાળકોના અભ્યાસ પર નિયમિત ધ્યાન આપવા, શાળાની પ્રવૃત્તિઓમાં જોડાવા અને બાળકોને નિયમિત શાળાએ મોકલવા અપીલ કરી હતી. સાથે જ તેમણે જણાવ્યું હતું કે “ઝીરો ડ્રોપઆઉટ”નું લક્ષ્ય હાંસલ કરવા માટે સરકાર, શિક્ષકો, વાલીઓ અને સમાજના દરેક વર્ગે સંયુક્ત પ્રયાસો કરવા જરૂરી છે.
વિદ્યાર્થીઓને સફળતાની પ્રેરણા
વિદ્યાર્થીઓ સાથે સંવાદ કરતાં અધિક સચિવશ્રીએ પોતાના વિદ્યાર્થી જીવનના અનુભવો અને સંસ્મરણો શેર કર્યા હતા. તેમણે જણાવ્યું હતું કે જીવનમાં સફળતા મેળવવા માટે મહેનત, શિસ્ત, સમયનું આયોજન અને સકારાત્મક વિચારસરણી ખૂબ જ જરૂરી છે.
તેમણે વિદ્યાર્થીઓને નિયમિત અભ્યાસ કરવા, પુસ્તકો વાંચવાની ટેવ વિકસાવવા, રમતગમત અને સાંસ્કૃતિક પ્રવૃત્તિઓમાં ભાગ લેવા તેમજ પોતાના માતા-પિતા અને શિક્ષકોનો આદર રાખવાની સલાહ આપી હતી.
વૃક્ષારોપણ અને ટ્રાન્સપોર્ટેશન સુવિધાનો પ્રારંભ
કાર્યક્રમના અંતે પર્યાવરણ જાગૃતિના સંદેશ સાથે મહાનુભાવોના હસ્તે વૃક્ષારોપણ કરવામાં આવ્યું હતું. હરિયાળું અને સ્વચ્છ પર્યાવરણ જાળવવા માટે વિદ્યાર્થીઓને પણ વૃક્ષો ઉછેરવા પ્રેરણા આપવામાં આવી હતી.
આ ઉપરાંત વિદ્યાર્થીઓને સરળતાથી શાળા સુધી પહોંચવાની સુવિધા ઉપલબ્ધ કરાવવા માટે શરૂ કરવામાં આવેલી ટ્રાન્સપોર્ટેશન સુવિધાને અધિક સચિવશ્રીના હસ્તે લીલીઝંડી આપી પ્રારંભ કરાવવામાં આવ્યો હતો. આ સુવિધાથી ખાસ કરીને દૂરના વિસ્તારોમાં રહેતા વિદ્યાર્થીઓને લાભ મળશે.
શિક્ષણને લોકચળવળ બનાવતું અભિયાન
શાળા પ્રવેશોત્સવ અને કન્યા કેળવણી મહોત્સવ માત્ર એક સરકારી કાર્યક્રમ નહીં પરંતુ શિક્ષણને જનઆંદોલનનું સ્વરૂપ આપતું અભિયાન છે. છેલ્લા બે દાયકાથી ગુજરાતમાં સફળતાપૂર્વક ચાલી રહેલા આ કાર્યક્રમ દ્વારા લાખો બાળકોને શિક્ષણની મુખ્યધારામાં જોડવામાં સફળતા મળી છે.
ખોડિયારપુરા પ્રાથમિક શાળા સહિત પાટણ શહેરની વિવિધ શાળાઓમાં યોજાયેલા આ કાર્યક્રમોએ ફરી એકવાર સાબિત કર્યું કે શિક્ષણ પ્રત્યે સમાજમાં જાગૃતિ સતત વધી રહી છે. સરકાર, શિક્ષકો, વાલીઓ અને સમાજના સહિયારા પ્રયાસોથી ‘શિક્ષિત ગુજરાત, વિકસિત ગુજરાત’નું સ્વપ્ન વધુ મજબૂત બની રહ્યું છે.
કાર્યક્રમમાં શાળા પરિવાર, શિક્ષકો, વાલીઓ, શાળા વ્યવસ્થાપન સમિતિના સભ્યો, સ્થાનિક આગેવાનો તથા મોટી સંખ્યામાં વિદ્યાર્થીઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા અને સમગ્ર કાર્યક્રમને સફળ બનાવવા મહત્વપૂર્ણ યોગદાન આપ્યું હતું.
