મારું શહેર દેવભૂમિ દ્વારકાના ૨૧ ટાપુઓ પર કડક પ્રતિબંધ, સુરક્ષા એજન્સીઓ એલર્ટ; પરવાનગી વગર પ્રવેશ કરનાર સામે કાર્યવાહી થશે.
દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લામાં આવેલા દરિયાઈ અને સરહદી વિસ્તારોની સુરક્ષાને વધુ મજબૂત બનાવવા જિલ્લા વહીવટી તંત્ર દ્વારા મહત્વપૂર્ણ અને કડક નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. જિલ્લાના ૨૧ નિર્જન અને સંવેદનશીલ ટાપુઓ પર પૂર્વ લેખિત મંજૂરી વિના પ્રવેશ કરવા પર પ્રતિબંધ મુકવામાં આવ્યો છે. અધિક જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટ દ્વારા જાહેરનામું બહાર પાડી સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે આ પ્રતિબંધ તા. ૨૩ જુલાઈ ૨૦૨૬ સુધી અમલમાં રહેશે. રાષ્ટ્રવિરોધી પ્રવૃત્તિઓ, દાણચોરી, નશીલા પદાર્થોની હેરાફેરી અને ગેરકાયદેસર અવરજવર અટકાવવા માટે આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હોવાનું તંત્રએ જણાવ્યું છે.
દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લો અરબી સમુદ્ર કિનારે આવેલો હોવાથી વ્યૂહાત્મક રીતે અત્યંત મહત્વનો વિસ્તાર માનવામાં આવે છે. પાકિસ્તાનની સમુદ્રી સીમા નજીક હોવાના કારણે અહીં સુરક્ષા એજન્સીઓ સતત સતર્ક રહેતી હોય છે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં દરિયાઈ માર્ગે દાણચોરી, નશીલા પદાર્થોની હેરાફેરી અને શંકાસ્પદ હિલચાલના બનાવો સામે આવતા તંત્ર વધુ સજાગ બન્યું છે. ખાસ કરીને નિર્જન ટાપુઓનો ઉપયોગ ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓ માટે ન થાય તે માટે હવે કડક નિયંત્રણ લાદવામાં આવ્યું છે.
અધિક જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટ દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલા જાહેરનામા મુજબ દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લાના ૨૧ ટાપુઓ પર હવે કોઈપણ વ્યક્તિ પૂર્વ લેખિત મંજૂરી વિના જઈ શકશે નહીં. ટાપુઓ પર અવરજવર માટે સંબંધિત પ્રાંત અધિકારીની લેખિત મંજૂરી ફરજિયાત રહેશે. જાહેરનામામાં જણાવાયું છે કે આ નિર્ણય રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને કાયદો-વ્યવસ્થા જાળવવાના હિતમાં લેવામાં આવ્યો છે.
જિલ્લાના જે ટાપુઓ પર પ્રતિબંધ લાગુ કરવામાં આવ્યો છે તેમાં ધાની ઉર્ફે ડની ટાપુ, ગાંધીયોકડો ટાપુ, કાલુભાર ટાપુ, રોઝી ટાપુ, પાનેરો ટાપુ, ગડુ અથવા ગારૂ ટાપુ, સાનબેલી એટલે કે શિયાળી ટાપુ, ખીમરોઘાટ ટાપુ, આશાબાપીર ટાપુ, ભૈદર ટાપુ સહિત કુલ ૨૧ ટાપુઓનો સમાવેશ થાય છે. આ ટાપુઓમાંના ઘણા ટાપુઓ નિર્જન છે અને કેટલાક દરિયાઈ રીતે અત્યંત સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં આવેલા છે.
તંત્રના જણાવ્યા મુજબ ઘણા ટાપુઓ પર સામાન્ય દિવસોમાં કોઈ વસવાટ નથી હોતો, જેના કારણે આવા વિસ્તારો ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓ માટે સંવેદનશીલ બની જાય છે. સુરક્ષા એજન્સીઓને મળતી માહિતી અને કેન્દ્ર સરકારની માર્ગદર્શિકાને ધ્યાનમાં રાખીને આ પગલું લેવામાં આવ્યું છે. હવે આવા વિસ્તારોમાં પોલીસ, મેરિન પોલીસ, કોસ્ટગાર્ડ અને અન્ય સુરક્ષા એજન્સીઓ દ્વારા વધુ કડક દેખરેખ રાખવામાં આવશે.
ધાર્મિક પ્રસંગોમાં ટાપુઓ પર જતા શ્રદ્ધાળુઓ માટે પણ ખાસ સૂચનાઓ જાહેર કરવામાં આવી છે. કેટલાક ટાપુઓ પર ધાર્મિક સ્થળો અથવા દરગાહો આવેલ હોવાના કારણે તહેવારો કે ખાસ પ્રસંગોએ લોકો ત્યાં દર્શન માટે જતા હોય છે. હવે આવા પ્રસંગોમાં પણ સંબંધિત પ્રાંત અધિકારી પાસેથી પૂર્વ લેખિત મંજૂરી લેવી ફરજિયાત બનાવવામાં આવી છે. મંજૂરી વિના ટાપુ પર જનાર વ્યક્તિ સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.
સુરક્ષા એજન્સીઓનું કહેવું છે કે અરબી સમુદ્ર મારફતે થતી ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓ અટકાવવા માટે દરિયાઈ વિસ્તારો પર સતત નજર રાખવી જરૂરી બની ગઈ છે. ખાસ કરીને દાણચોરી, નશીલા પદાર્થોની હેરાફેરી અને રાષ્ટ્રવિરોધી તત્વોની અવરજવર જેવા મુદ્દાઓને લઈને છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી સુરક્ષા વધારવામાં આવી રહી છે. દરિયાકાંઠાના નિર્જન ટાપુઓનો ઉપયોગ ઘણીવાર શંકાસ્પદ હિલચાલ માટે થતો હોવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લો માત્ર ધાર્મિક રીતે જ નહીં પરંતુ વ્યૂહાત્મક રીતે પણ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. દ્વારકા, ઓખા, બેટ દ્વારકા અને આસપાસના દરિયાઈ વિસ્તારોમાં મોટી સંખ્યામાં માછીમારોની અવરજવર રહેતી હોય છે. સાથે જ આંતરરાષ્ટ્રીય જળસીમા નજીક હોવાના કારણે સુરક્ષા એજન્સીઓ માટે આ વિસ્તાર અત્યંત સંવેદનશીલ ગણાય છે.
તંત્ર દ્વારા સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે જાહેરનામાનો મુખ્ય હેતુ સામાન્ય નાગરિકોને પરેશાન કરવાનો નથી પરંતુ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવાનો છે. હાલના સમયમાં સરહદી અને દરિયાઈ વિસ્તારોમાં વધતી સુરક્ષા ચિંતાઓને ધ્યાનમાં રાખીને આ પ્રકારના પગલાં જરૂરી બની ગયા છે. જો કોઈ વ્યક્તિ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરીને ટાપુઓ પર પ્રવેશ કરશે તો તેની સામે કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.
સ્થાનિક માછીમારો અને બોટ માલિકોને પણ આ અંગે સૂચનાઓ આપવામાં આવી રહી છે. કોઈપણ વ્યક્તિને પરવાનગી વિના ટાપુઓ તરફ લઈ જવું કે ત્યાં ઉતારવું કાયદેસર ગુનો ગણાશે. મેરિન પોલીસ અને કોસ્ટગાર્ડ દ્વારા દરિયામાં પેટ્રોલિંગ વધુ સઘન બનાવવામાં આવશે. ખાસ કરીને રાત્રિના સમયે અને સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં વધુ નજર રાખવામાં આવશે.
આ પ્રતિબંધને લઈને સ્થાનિક સ્તરે મિશ્ર પ્રતિસાદ જોવા મળી રહ્યો છે. કેટલાક લોકોનું કહેવું છે કે સુરક્ષાના હિતમાં આ નિર્ણય યોગ્ય છે, જ્યારે કેટલાક માછીમારો અને સ્થાનિક બોટચાલકોને વ્યવસાયિક અસર થવાની ચિંતા પણ વ્યક્ત થઈ રહી છે. જોકે, તંત્રનું કહેવું છે કે સુરક્ષા સાથે કોઈપણ પ્રકારનો સમાધાન કરવામાં આવશે નહીં.
નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે ભારતના પશ્ચિમ દરિયાકાંઠા વિસ્તારોમાં સુરક્ષા વધારવાની જરૂરિયાત છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં વધુ વધી છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે દરિયાઈ માર્ગોનો ઉપયોગ કરીને ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓ વધવાના બનાવો સામે આવતા ભારત સરકારે પણ કોસ્ટલ સિક્યોરિટી મજબૂત બનાવી છે. ગુજરાતનો લાંબો દરિયાકાંઠો અને પાકિસ્તાનની નજીકતા આ મુદ્દાને વધુ ગંભીર બનાવે છે.
દેવભૂમિ દ્વારકાના કેટલાક ટાપુઓ પર દુર્લભ દરિયાઈ જીવસૃષ્ટિ અને પર્યાવરણની દ્રષ્ટિએ પણ મહત્વપૂર્ણ વિસ્તારો આવેલા છે. તેથી અનિયંત્રિત અવરજવર રોકવાથી પર્યાવરણ સંરક્ષણમાં પણ મદદ મળી શકે છે. ઘણા ટાપુઓ પર માનવીય પ્રવૃત્તિઓના કારણે પર્યાવરણને નુકસાન થવાની શક્યતા રહેતી હોય છે.
પોલીસ અને વહીવટી તંત્ર દ્વારા આગામી દિવસોમાં ટાપુઓ નજીક વિશેષ ચેકિંગ ડ્રાઈવ હાથ ધરવામાં આવશે. બોટોની તપાસ, મુસાફરોની ઓળખ ચકાસણી અને શંકાસ્પદ હિલચાલ પર સતત નજર રાખવામાં આવશે. સ્થાનિક લોકોને પણ કોઈ શંકાસ્પદ વ્યક્તિ કે પ્રવૃત્તિ અંગે તાત્કાલિક જાણ કરવા અપીલ કરવામાં આવી છે.
આ જાહેરનામું અમલમાં આવ્યા બાદ હવે દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લાના ટાપુઓ પર કોઈપણ પ્રકારની અવરજવર માટે નિયમોનું કડક પાલન કરવું પડશે. ધાર્મિક, સામાજિક કે અન્ય કોઈપણ હેતુસર ટાપુ પર જવા ઇચ્છુક લોકોને પહેલા મંજૂરી મેળવવી ફરજિયાત રહેશે.
એકંદરે જોઈએ તો દેવભૂમિ દ્વારકાના ૨૧ ટાપુઓ પર મૂકાયેલો આ પ્રતિબંધ રાજ્ય અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના હિતમાં લેવામાં આવેલ મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય માનવામાં આવી રહ્યો છે. દરિયાઈ સરહદ નજીકના સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં વધતી સુરક્ષા ચિંતાઓ વચ્ચે હવે પોલીસ, મેરિન સુરક્ષા દળો અને વહીવટી તંત્ર એલર્ટ મોડમાં કાર્યરત રહેશે.
