મારું ગુજરાત ગિરનારમાં સિંહ હુમલા બાદ સરકારનું એક્શન, કાયમી ચેકપોસ્ટ, સાઇલન્સ ઝોન અને થર્મલ ડ્રોનથી થશે દેખરેખ

જૂનાગઢના ગિરનાર વન્યજીવ અભયારણ્યમાં સીડી માર્ગ પર સિંહના હુમલામાં 11 વર્ષીય બાળક મયુર ચૌહાણના કરુણ મૃત્યુ બાદ રાજ્ય સરકાર અને વન વિભાગ એક્શન મોડમાં આવ્યા છે. ઘટનાની ગંભીર નોંધ લઈને ગાંધીનગર ખાતે સચિવાલયમાં વન અને પર્યાવરણ વિભાગની ઉચ્ચસ્તરીય બેઠક યોજાઈ હતી. બેઠકમાં ગિરનાર યાત્રાધામે આવતા શ્રદ્ધાળુઓની સુરક્ષા વધુ મજબૂત બનાવવા માટે અનેક મહત્વપૂર્ણ નિર્ણયો લેવામાં આવ્યા છે. જેમાં સંવેદનશીલ સ્થળોએ કાયમી ચેકપોસ્ટ ઉભી કરવી અને ગિરનારના સીડી માર્ગને 'સાયલન્સ ઝોન' જાહેર કરવાનો નિર્ણય પણ સામેલ છે.

વન વિભાગે ગિરનાર અભયારણ્યમાં સિંહો અને અન્ય હિંસક વન્યજીવોની અવરજવરના સંવેદનશીલ વિસ્તારોની ઓળખ શરૂ કરી છે. જ્યાં વન્યજીવો વારંવાર જોવા મળે છે અથવા માનવ સંપર્કની શક્યતા વધુ હોય તેવા સ્થળોએ કાયમી ચેકપોસ્ટ સ્થાપિત કરવામાં આવશે. આ ચેકપોસ્ટ પર વન કર્મચારીઓ સતત મોનિટરિંગ કરશે અને જો કોઈ વન્યજીવ સીડી માર્ગ તરફ આગળ વધતો જોવા મળશે તો યાત્રાળુઓને સમયસર ચેતવણી આપવામાં આવશે તેમજ જરૂરી સુરક્ષા પગલાં લેવામાં આવશે.

વન અને પર્યાવરણ મંત્રી અર્જુન મોઢવાડિયાએ જણાવ્યું કે ગિરનાર યાત્રાધામની સુરક્ષા વ્યવસ્થાને વધુ અસરકારક બનાવવા માટે જૂનાગઢ જિલ્લા કલેક્ટરના અધ્યક્ષસ્થાને વિશેષ સંકલન સમિતિની રચના કરવામાં આવશે. આ સમિતિમાં વન વિભાગ, પોલીસ, સ્થાનિક મહાનગરપાલિકા, મંદિર ટ્રસ્ટ અને અન્ય સંબંધિત વિભાગોના પ્રતિનિધિઓનો સમાવેશ કરવામાં આવશે. સમિતિ દ્વારા યાત્રાળુઓની સુરક્ષા, વન્યજીવ સંરક્ષણ અને સંકલિત કામગીરી માટે માર્ગદર્શિકા તૈયાર કરવામાં આવશે.

વન્યજીવોના કુદરતી રહેઠાણમાં માનવ હસ્તક્ષેપ ઓછો થાય અને તેઓ અનાવશ્યક રીતે ઉશ્કેરાય નહીં તે હેતુથી ગિરનાર અને દાતારના સીડી માર્ગને સત્તાવાર રીતે 'સાયલન્સ ઝોન' જાહેર કરવામાં આવ્યો છે. આ વિસ્તારમાં યાત્રાળુઓ દ્વારા લાઉડસ્પીકર, ઊંચા અવાજે સંગીત વગાડવું, બિનજરૂરી ઘોંઘાટ કરવો અથવા વન્યજીવોને ખલેલ પહોંચાડે તેવી પ્રવૃત્તિઓ પર પ્રતિબંધ રહેશે. સરકારનું માનવું છે કે આ નિર્ણયથી વન્યજીવોનું વર્તન વધુ સ્વાભાવિક રહેશે અને માનવ-વન્યજીવ અથડામણની સંભાવના ઘટશે.

યાત્રાળુઓની સુરક્ષા માટે વન વિભાગ દ્વારા 25 ખાસ તાલીમબદ્ધ ટ્રેકર્સને ગિરનારના સીડી માર્ગ પર કાયમી ધોરણે તૈનાત કરવામાં આવશે. આ ટ્રેકર્સ પગપાળા પેટ્રોલિંગ કરીને વન્યજીવોની હિલચાલ પર સતત નજર રાખશે અને કોઈ જોખમ જણાય તો તાત્કાલિક વન અધિકારીઓ તથા યાત્રાળુઓને જાણ કરશે. તેમની હાજરીથી સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં ઝડપી પ્રતિસાદ આપવો સરળ બનશે.

આ ઉપરાંત આધુનિક ટેક્નોલોજીનો પણ ઉપયોગ કરવામાં આવશે. વન વિભાગ હવે થર્મલ ડ્રોન ટેક્નોલોજીની મદદથી રાત્રિના સમયે તેમજ ગાઢ જંગલ વિસ્તારમાં પણ સિંહો અને અન્ય વન્યજીવોની હિલચાલ પર સતત નજર રાખશે. થર્મલ ડ્રોન દ્વારા અંધારામાં પણ વન્યજીવોનું ચોક્કસ લોકેશન જાણી શકાશે, જેના આધારે સમયસર એલર્ટ આપી યાત્રાળુઓની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરી શકાશે.

રાજ્ય સરકાર અને વન વિભાગે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ગિરનારમાં યાત્રાળુઓની સુરક્ષા અને વન્યજીવોના સંરક્ષણ વચ્ચે સંતુલન જળવાય તે માટે આ તમામ પગલાં લેવામાં આવી રહ્યા છે. આગામી સમયમાં આ વ્યવસ્થાઓના અમલીકરણની સતત સમીક્ષા કરવામાં આવશે, જેથી ભવિષ્યમાં આવી દુર્ઘટનાઓ અટકાવી શકાય અને ગિરનાર યાત્રાધામ વધુ સુરક્ષિત બની શકે.