રાજકારણ સોનમ વાંગચુકની ભૂખ હડતાળ વચ્ચે સરકાર-વાંગચુક વચ્ચે સંવાદના એંધાણ, ઉકેલની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ હલચલ

છેલ્લા કેટલાક સમયથી દેશભરમાં ચર્ચાનો વિષય બનેલી જાણીતા સામાજિક કાર્યકર્તા સોનમ વાંગચુકની અનિશ્ચિતકાલીન ભૂખ હડતાળ હવે નવા તબક્કામાં પ્રવેશતી જોવા મળી રહી છે. ગુડગાંવની મેદાંતા હોસ્પિટલમાં સારવાર હેઠળ રહેલા વાંગચુકની મુલાકાત લેવા માટે કેન્દ્રીય આરોગ્ય મંત્રી જે.પી. નડ્ડા અને કેન્દ્રીય મંત્રી ડૉ. જિતેન્દ્ર સિંહ પહોંચ્યા હતા. બંને મંત્રીઓએ વાંગચુકના સ્વાસ્થ્ય અંગે માહિતી મેળવી તેમજ તેમની સાથે વિવિધ મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરી હતી. આ ઉચ્ચસ્તરીય મુલાકાત બાદ એવી અટકળો તેજ બની છે કે કેન્દ્ર સરકાર અને સોનમ વાંગચુક વચ્ચે લાંબા સમયથી ચાલતો ગતિરોધ હવે સમાધાન તરફ આગળ વધી શકે છે. સરકાર તરફથી સંવાદ માટે સકારાત્મક સંકેતો મળતા આ સમગ્ર મુદ્દો હવે મહત્વના વળાંક પર પહોંચ્યો હોવાનું માનવામાં આવી રહ્યું છે.

સોનમ વાંગચુક છેલ્લા 28 જૂનથી અનિશ્ચિતકાલીન ભૂખ હડતાળ પર છે. તેઓએ દેશની શિક્ષણ વ્યવસ્થામાં પારદર્શિતા, જવાબદારી અને વિદ્યાર્થીઓને ન્યાય મળે તે માટે આ આંદોલનની શરૂઆત કરી હતી. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં વિવિધ સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓમાં પેપર લીક અને ગેરરીતિના અનેક કિસ્સાઓ સામે આવ્યા છે, જેના કારણે લાખો વિદ્યાર્થીઓના ભવિષ્ય પર ગંભીર અસર પડી છે. વાંગચુકનું માનવું છે કે માત્ર તપાસ અથવા નિવેદનો પૂરતા નથી, પરંતુ સમગ્ર પરીક્ષા વ્યવસ્થામાં મૂળભૂત સુધારાઓ કરવાની જરૂર છે જેથી વિદ્યાર્થીઓનો વિશ્વાસ ફરીથી સ્થાપિત થઈ શકે.

વાંગચુકની મુખ્ય માગણીઓમાં નીટ (NEET) સહિત વિવિધ રાષ્ટ્રીય સ્તરની પરીક્ષાઓમાં થયેલા પેપર લીક અને ગેરરીતિઓ માટે જવાબદારી નક્કી કરવાની માંગનો સમાવેશ થાય છે. તેઓનું કહેવું છે કે જ્યારે લાખો વિદ્યાર્થીઓ વર્ષો સુધી મહેનત કરે છે ત્યારે થોડાક લોકોની બેદરકારી અથવા ભ્રષ્ટાચારને કારણે તેમના સપનાઓ તૂટી જાય છે. આ સમગ્ર મામલે તેઓએ કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રીના રાજીનામાની પણ માંગ કરી છે. સાથે જ પરીક્ષા પ્રક્રિયાને સંપૂર્ણ સુરક્ષિત, પારદર્શક અને ટેકનોલોજી આધારિત બનાવવા માટે કડક કાયદાકીય અને વહીવટી પગલાં ભરવાની પણ તેઓ માંગ કરી રહ્યા છે.

ભૂખ હડતાળ દરમિયાન સોનમ વાંગચુકના સ્વાસ્થ્યમાં સતત બગાડ નોંધાતા તેમને ગુડગાંવની મેદાંતા હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા. ડોક્ટરોની વિશેષ દેખરેખ હેઠળ તેમની સારવાર ચાલી રહી છે. હોસ્પિટલના તબીબો સમયાંતરે તેમના આરોગ્યની તપાસ કરી રહ્યા છે અને જરૂરી સારવાર આપી રહ્યા છે. તેમના સમર્થકો સતત હોસ્પિટલ બહાર હાજર રહી તેમની તબિયત અંગે માહિતી મેળવી રહ્યા છે. દેશના વિવિધ ભાગોમાંથી વિદ્યાર્થીઓ, શિક્ષકો, સામાજિક સંગઠનો અને નાગરિકો સોશિયલ મીડિયા તેમજ અન્ય માધ્યમો દ્વારા વાંગચુકને સમર્થન વ્યક્ત કરી રહ્યા છે.

કેન્દ્રીય મંત્રી જે.પી. નડ્ડા અને ડૉ. જિતેન્દ્ર સિંહની હોસ્પિટલ મુલાકાતને રાજકીય તેમજ સામાજિક રીતે ખૂબ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહી છે. બંને મંત્રીઓએ વાંગચુકના સ્વાસ્થ્ય અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી અને તેમની રજૂઆતોને ગંભીરતાથી સાંભળવાનો વિશ્વાસ આપ્યો હોવાનું જાણવા મળી રહ્યું છે. જોકે મુલાકાત બાદ કોઈ સત્તાવાર સમજૂતી જાહેર કરવામાં આવી નથી, તેમ છતાં સરકાર તરફથી વાતચીત માટે દરવાજા ખુલ્લા હોવાના સંકેતો મળ્યા છે. જો બંને પક્ષો વચ્ચે સંવાદ સફળ રહેશે તો લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા આંદોલનનો ઉકેલ આવવાની શક્યતા વધી શકે છે.

આ સમગ્ર આંદોલન માત્ર એક વ્યક્તિની ભૂખ હડતાળ પૂરતું મર્યાદિત નથી, પરંતુ દેશની પરીક્ષા વ્યવસ્થા અને શિક્ષણ ક્ષેત્રમાં સુધારાની માંગનું પ્રતીક બની ગયું છે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં નીટ, ભરતી પરીક્ષાઓ અને અન્ય સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓમાં થયેલા પેપર લીકના બનાવોએ લાખો વિદ્યાર્થીઓમાં નિરાશા ફેલાવી છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે પરીક્ષા પ્રક્રિયામાં આધુનિક ટેકનોલોજીનો વધુ ઉપયોગ, કડક સુરક્ષા વ્યવસ્થા, ઝડપી તપાસ અને દોષિતો સામે કડક કાર્યવાહી જેવી વ્યવસ્થાઓ અમલમાં મૂકવી સમયની માંગ બની ગઈ છે. આ મુદ્દે દેશભરમાં વ્યાપક ચર્ચા ચાલી રહી છે અને સરકાર પર અસરકારક સુધારાઓ લાવવાનું દબાણ પણ વધી રહ્યું છે.

હાલ સમગ્ર દેશની નજર સરકાર અને સોનમ વાંગચુક વચ્ચે થનારી આગામી ચર્ચા પર કેન્દ્રિત છે. જો સરકાર તેમની રજૂઆતને ધ્યાનમાં રાખીને શિક્ષણ ક્ષેત્રમાં નક્કર અને પારદર્શક સુધારાઓની જાહેરાત કરશે તો આંદોલનનો સકારાત્મક અંત આવી શકે છે. બીજી તરફ જો ચર્ચા નિષ્ફળ જશે તો આ મુદ્દો વધુ વ્યાપક બની શકે તેવી પણ શક્યતા છે. ફિલહાલ કેન્દ્રીય મંત્રીઓની મુલાકાત બાદ સંવાદની આશા જાગી છે અને વિદ્યાર્થીઓ સહિત અનેક વર્ગો હવે સરકારના આગામી નિર્ણયની આતુરતાપૂર્વક રાહ જોઈ રહ્યા છે.