મારું શહેર વેપારીઓનો ‘નો-યુપીઆઈ-ડે’નો નિર્ણય, 2 ઓક્ટોબરે દેશવ્યાપી વિરોધ.

MDR ચાર્જના વિરોધમાં કાળી પટ્ટી, સાંસદોને આવેદન અને ધરણાં યોજાશે

દેશભરના વેપારીઓ દ્વારા યુપીઆઈ વ્યવહારો પર લાગુ કરવામાં આવેલા મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ એટલે કે MDR ચાર્જના વિરોધમાં દેશવ્યાપી ઝુંબેશ શરૂ કરવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. વેપારી સંગઠનોના જણાવ્યા મુજબ, આગામી 2 ઓક્ટોબરના રોજ સમગ્ર દેશમાં ‘નો-યુપીઆઈ-ડે’ મનાવવામાં આવશે. આ દિવસે વેપારીઓ યુપીઆઈ દ્વારા ચુકવણી સ્વીકારવાથી દૂર રહીને સરકાર સમક્ષ પોતાનો વિરોધ નોંધાવશે. આ ઉપરાંત વેપારીઓ કાળી પટ્ટી ધારણ કરશે અને પોતાના વિસ્તારોના સાંસદોને મળીને આ મુદ્દે રજૂઆત કરશે. વેપારી સંગઠનોનું કહેવું છે કે ડિજિટલ પેમેન્ટ વ્યવસ્થામાં યુપીઆઈનો ઉપયોગ વ્યાપક પ્રમાણમાં થઈ રહ્યો છે ત્યારે તેના પર મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ ચાર્જ લાદવાથી વેપારીઓ પર વધારાનો નાણાકીય બોજ ઊભો થઈ શકે છે. આ મુદ્દે વેપારી વર્ગમાં નારાજગી વધી રહી હોવાનો દાવો સંગઠનો દ્વારા કરવામાં આવ્યો છે.

આ વિરોધ કાર્યક્રમને લઈને ભારતીય ઉદ્યોગ વ્યાપાર મંડળના વડપણ હેઠળ દેશના વિવિધ વેપારી સંગઠનો સાથે વીડિયો કોન્ફરન્સનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ બેઠકમાં દેશના આશરે 17 રાજ્યોના વેપારી સંગઠનોના પ્રતિનિધિઓ જોડાયા હોવાનું સંગઠનના સૂત્રોએ જણાવ્યું છે. બેઠક દરમિયાન યુપીઆઈ વ્યવહારો પર લાદવામાં આવેલા MDR ચાર્જ અંગે ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. વિવિધ રાજ્યોના વેપારી સંગઠનોએ આ નિર્ણય અંગે વિરોધ વ્યક્ત કર્યો હોવાનું જણાવાયું છે. બેઠકમાં આગામી દિવસોમાં વિરોધને વધુ વ્યાપક બનાવવાની દિશામાં કાર્યક્રમો નક્કી કરવામાં આવ્યા હતા. વેપારી સંગઠનોના જણાવ્યા પ્રમાણે, 2 ઓક્ટોબરથી શરૂ થનારી આ ઝુંબેશને દેશના અલગ-અલગ શહેરો અને વેપારી બજારો સુધી પહોંચાડવામાં આવશે. સંગઠનોનો હેતુ સરકાર સુધી વેપારીઓની રજૂઆત પહોંચાડવાનો અને MDR ચાર્જ અંગે પુનર્વિચાર કરવાની માંગ ઉઠાવવાનો છે.

2 ઓક્ટોબરના રોજ મહાત્મા ગાંધી જયંતિ નિમિત્તે વેપારી સંગઠનો દ્વારા વિવિધ કાર્યક્રમોનું આયોજન કરવામાં આવશે. વેપારી સંગઠનોના જણાવ્યા મુજબ, આ દિવસે તેઓ મહાત્મા ગાંધીની પ્રતિમાને પુષ્પાંજલિ અર્પણ કરીને પોતાની ઝુંબેશની શરૂઆત કરશે. સાથે જ વેપારીઓ કાળી પટ્ટી ધારણ કરીને સરકાર સામે વિરોધ નોંધાવશે. સંગઠનો દ્વારા આ વિરોધને શાંતિપૂર્ણ રીતે આગળ વધારવાની વાત કરવામાં આવી છે. વેપારીઓ પોતાના વિસ્તારોમાં એકત્ર થઈને MDR ચાર્જના મુદ્દે સરકારનું ધ્યાન દોરશે. વેપારી સંગઠનોનું કહેવું છે કે ડિજિટલ પેમેન્ટની વ્યવસ્થા વેપાર માટે મહત્વપૂર્ણ બની ગઈ છે, પરંતુ તેના ઉપયોગ સાથે વેપારીઓ પર કોઈ વધારાનો ખર્ચ ન આવે તે અંગે સરકાર સાથે ચર્ચા થવી જોઈએ. આ મુદ્દે વેપારી સંગઠનો દ્વારા કેન્દ્ર સરકાર સમક્ષ પોતાની માંગ રજૂ કરવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરવામાં આવશે.

આ ઝુંબેશના ભાગરૂપે વિવિધ રાજ્યોના વેપારી સંગઠનો પોતાના વિસ્તારના સાંસદોને પણ આવેદનપત્ર આપશે. વેપારીઓ પોતાના મતવિસ્તારના સાંસદોને મળીને MDR ચાર્જ અંગેની પોતાની રજૂઆત કરશે અને આ મુદ્દો સંસદ તથા કેન્દ્ર સરકાર સુધી પહોંચાડવાની માંગ કરશે. વેપારી સંગઠનોનું માનવું છે કે સ્થાનિક સ્તરે ચૂંટાયેલા પ્રતિનિધિઓ મારફતે વેપારી વર્ગની સમસ્યાઓ સરકાર સુધી પહોંચાડવામાં મદદ મળી શકે છે. આવેદનપત્રમાં યુપીઆઈ વ્યવહારો પર લાગતા ચાર્જ અંગે વેપારીઓની ચિંતાઓ અને તેની વેપાર પર થતી સંભવિત અસર અંગે રજૂઆત કરવામાં આવશે. આ સાથે વેપારી સંગઠનો આગામી દિવસોમાં શહેર અને રાજ્ય સ્તરે બેઠક યોજીને વધુ કાર્યક્રમો નક્કી કરશે. આ સમગ્ર અભિયાન દરમિયાન વેપારીઓને સંગઠિત કરવાની કામગીરી પણ કરવામાં આવશે.

વેપારી સંગઠનોના જણાવ્યા પ્રમાણે, 10 ઓક્ટોબરના રોજ દેશવ્યાપી ધોરણે વધુ એક વિરોધ કાર્યક્રમનું આયોજન કરવામાં આવશે. આ દિવસે વિવિધ રાજ્યો અને શહેરોમાં વેપારીઓ દ્વારા ધરણાં યોજવામાં આવશે અને સરકાર સમક્ષ MDR ચાર્જ અંગે વિરોધ નોંધાવવામાં આવશે. ધરણાં દરમિયાન વેપારી સંગઠનો પોતાના પ્રશ્નો અને માંગણીઓ રજૂ કરશે. આ કાર્યક્રમનો ઉદ્દેશ કેન્દ્ર સરકારનું ધ્યાન વેપારી વર્ગના વિરોધ તરફ દોરવાનો હોવાનું સંગઠનો દ્વારા જણાવાયું છે. વેપારી સંગઠનો આગામી દિવસોમાં આ મુદ્દે અન્ય વેપારી સંગઠનોને પણ જોડવાનો પ્રયાસ કરશે. શહેરો અને બજારોમાં વેપારીઓની બેઠક યોજીને ધરણાંમાં ભાગ લેવા માટે અપીલ કરવામાં આવશે. જોકે, વિવિધ સંગઠનોની પોતાની નીતિ અને નિર્ણય પ્રમાણે કેટલાક સંગઠનો આ કાર્યક્રમથી અલગ રહે તેવી સ્થિતિ પણ જોવા મળી શકે છે.

આ દરમિયાન 15 ઓક્ટોબરના રોજ પણ વેપારીઓ દ્વારા વધુ એક વિરોધ કાર્યક્રમ યોજવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. વેપારી સંગઠનોના જણાવ્યા મુજબ, આ દિવસને ‘કાળા દિવસ’ તરીકે મનાવવામાં આવશે અને ફરી એક વખત ‘નો-યુપીઆઈ-ડે’નું આયોજન કરીને MDR ચાર્જ સામે વિરોધ નોંધાવવામાં આવશે. એટલે કે 2 ઓક્ટોબર બાદ પણ આ મુદ્દે વેપારીઓની ઝુંબેશ ચાલુ રાખવાની યોજના છે. સંગઠનોનું કહેવું છે કે જો તેમની માંગ અંગે યોગ્ય ચર્ચા નહીં થાય તો આગામી દિવસોમાં વિરોધના કાર્યક્રમોને વધુ વિસ્તૃત કરવામાં આવી શકે છે. જોકે, વેપારી સંગઠનોના આ અભિયાનમાં દેશના તમામ વેપારી સંગઠનો એકસાથે જોડાયા નથી. મોબાઈલ રિટેઈલર્સ એસોસિએશન સહિત એકાદ બે સંગઠનોએ આ વિરોધમાં ભાગ નહીં લેવાનો નિર્ણય લીધો હોવાનું જણાવાયું છે. તેથી આગામી કાર્યક્રમોમાં વિવિધ સંગઠનોની ભાગીદારી અલગ-અલગ રહી શકે છે.

કુલ મળીને, યુપીઆઈ વ્યવહારો પર MDR ચાર્જના મુદ્દે વેપારી સંગઠનો અને સરકાર વચ્ચેનો મતભેદ હવે દેશવ્યાપી વિરોધના સ્વરૂપમાં આગળ વધી રહ્યો છે. 2 ઓક્ટોબરના રોજ ‘નો-યુપીઆઈ-ડે’થી શરૂ થનારી ઝુંબેશમાં કાળી પટ્ટી ધારણ કરવા, મહાત્મા ગાંધીની પ્રતિમાને પુષ્પાંજલિ અર્પણ કરવા અને સાંસદોને આવેદનપત્ર આપવા જેવા કાર્યક્રમો યોજાશે. ત્યારબાદ 10 ઓક્ટોબરે ધરણાં અને 15 ઓક્ટોબરે ફરી ‘નો-યુપીઆઈ-ડે’ તથા ‘કાળા દિવસ’ના કાર્યક્રમનું આયોજન કરવામાં આવશે. વેપારી સંગઠનોનો હેતુ MDR ચાર્જ અંગે સરકારનું ધ્યાન દોરવાનો અને આ મુદ્દે ચર્ચા તથા પુનર્વિચારની માંગ કરવાનો છે. બીજી તરફ, કેટલાક સંગઠનો આ વિરોધથી દૂર રહેવાના નિર્ણય પર છે. હવે આગામી દિવસોમાં વેપારી સંગઠનોની ઝુંબેશને કેવો પ્રતિસાદ મળે છે અને સરકાર તરફથી આ મુદ્દે શું પ્રતિસાદ આવે છે તેના પર વેપારી વર્ગની નજર રહેશે.