લાઇફસ્ટાઇલ 39 પત્નીઓ, 94 સંતાનો અને 200થી વધુ સભ્યોનો પરિવાર: મિઝોરમના ઝાયોન ચાનાનું ઘર દુનિયાનું સૌથી મોટું સંયુક્ત કુટુંબ ગણાય છે
ભારતમાં વિવિધ સંસ્કૃતિઓ, પરંપરાઓ અને જીવનશૈલીઓ જોવા મળે છે. દેશના દરેક ખૂણામાં એવી અનેક અનોખી બાબતો છે, જે વિશ્વભરના લોકોને આશ્ચર્યમાં મૂકી દે છે. એવી જ એક અદ્ભુત અને અનોખી કહાની ભારતના ઉત્તર-પૂર્વીય રાજ્ય મિઝોરમમાંથી સામે આવે છે, જ્યાં વર્ષો સુધી દુનિયાના સૌથી મોટા સંયુક્ત પરિવાર તરીકે ઓળખાતો એક પરિવાર રહેતો હતો. આ પરિવારના વડા ઝાયોન ચાના હતા, જેમણે પોતાના જીવનકાળ દરમિયાન 39 લગ્ન કર્યા હતા અને તેમના પરિવારમાં 94 સંતાનો, અનેક વહુઓ, પૌત્રો અને સંબંધીઓ સહિત 200થી વધુ સભ્યો એક જ વિશાળ મકાનમાં રહેતા હતા. આ પરિવાર માત્ર ભારત જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વિશ્વમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યો હતો.
મિઝોરમના સેરછીપ જિલ્લામાં આવેલા બાકટોંગ (Baktawng) નામના સુંદર અને પહાડી ગામમાં સ્થિત આ વિશાળ પરિવાર વર્ષોથી પ્રવાસીઓ, સંશોધકો અને મીડિયા માટે આકર્ષણનું કેન્દ્ર રહ્યો છે. સામાન્ય રીતે કોઈ પરિવારની કલ્પના કરીએ ત્યારે માતા-પિતા, બે-ત્રણ સંતાનો અને નજીકના સંબંધીઓનો વિચાર આવે છે, પરંતુ ઝાયોન ચાનાના પરિવારમાં સભ્યોની સંખ્યા એટલી મોટી હતી કે તે એક નાનકડા ગામ જેટલી લાગતી હતી.
ઝાયોન ચાનાનો જન્મ એક એવા ધાર્મિક સમુદાયમાં થયો હતો, જે બહુપત્નીત્વની પરંપરાને સ્વીકારતો હતો. તેઓ “ચાના પાવલ” નામના ધાર્મિક સંપ્રદાયના વડા હતા. આ સંપ્રદાયની સ્થાપના તેમના પિતા દ્વારા કરવામાં આવી હતી અને તેમાં બહુપત્નીત્વને ધાર્મિક રીતે માન્યતા આપવામાં આવી હતી. સમય જતાં ઝાયોન ચાના આ સમુદાયના આધ્યાત્મિક નેતા બન્યા અને તેમના અનુયાયીઓની સંખ્યા પણ સતત વધતી ગઈ.
ઝાયોન ચાનાએ માત્ર 17 વર્ષની ઉંમરે પોતાના પ્રથમ લગ્ન કર્યા હતા. ત્યારબાદ વર્ષો દરમિયાન તેમણે કુલ 39 વખત લગ્ન કર્યા. તેમની પત્નીઓ અલગ-અલગ વયજૂથની હતી અને તમામ એક જ પરિવારના ભાગરૂપે રહેતી હતી. તેમના 94 બાળકો થયા હતા અને જેમ જેમ બાળકો મોટા થતા ગયા તેમ તેમ તેમના લગ્ન પણ થયા. પરિણામે પરિવારમાં વહુઓ, જમાઈઓ અને પૌત્રો-પૌત્રીઓની સંખ્યા સતત વધતી ગઈ.
ઝાયોન ચાનાનું 2021માં 76 વર્ષની ઉંમરે અવસાન થયું હતું, પરંતુ તેમના અવસાન બાદ પણ આ વિશાળ પરિવાર આજે પણ એકસાથે રહે છે. વિવિધ અહેવાલો અનુસાર પરિવારના સભ્યોની સંખ્યા 160થી 200 અથવા તેનાથી પણ વધુ હોવાનું માનવામાં આવે છે. આટલા બધા લોકો એક જ ઘરમાં રહેતા હોવાના કારણે આ પરિવાર વિશ્વના સૌથી મોટા સંયુક્ત પરિવારોમાં સ્થાન પામ્યો હતો.
આ પરિવારનું ઘર પણ એટલું જ વિશાળ અને અનોખું છે. બાકટોંગ ગામમાં આવેલ આ ચાર માળનું મકાન “છુઓન થાર રન” (Chhuan Thar Run) તરીકે ઓળખાય છે. સ્થાનિક ભાષામાં તેનો અર્થ “નવી પેઢીનું ઘર” થાય છે. આ વિશાળ મકાનમાં અંદાજે 100 જેટલા રૂમો છે. ઘરની રચના એવી રીતે કરવામાં આવી છે કે તેમાં પરિવારના તમામ સભ્યો માટે રહેવાની, જમવાની અને રોજિંદા જીવનની સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ રહે.
ઘરમાં અનેક રૂમો ઉપરાંત વિશાળ રસોડાં, સ્ટોરરૂમ, ભોજન માટેના હોલ અને સામાન્ય પ્રવૃત્તિઓ માટેની જગ્યાઓ પણ છે. પરિવારના દરેક સભ્યને પોતાનો એક ભાગ મળેલો છે, છતાં સમગ્ર પરિવાર એક જ એકમ તરીકે જીવન જીવે છે. આ ઘરની રચના અને વ્યવસ્થાપન જોઈને મુલાકાતીઓ આશ્ચર્યચકિત થઈ જાય છે.
આટલા મોટા પરિવારનું સંચાલન કેવી રીતે થતું હશે તે પ્રશ્ન ઘણા લોકોના મનમાં ઊભો થાય છે. પરંતુ ઝાયોન ચાનાના પરિવારે વર્ષો દરમિયાન એક એવી વ્યવસ્થા વિકસાવી છે, જે તેમને સુમેળપૂર્વક રહેવામાં મદદ કરે છે. પરિવારના સભ્યો વચ્ચે કામનું સ્પષ્ટ વિભાજન કરવામાં આવ્યું છે. કોઈ રસોડાનું કામ સંભાળે છે, કોઈ સફાઈ કરે છે, કોઈ ખેતી અને પશુપાલન સાથે જોડાયેલ છે તો કોઈ અન્ય વ્યવસાયિક પ્રવૃત્તિઓમાં યોગદાન આપે છે.
પરિવારનું રસોડું આ ઘરની સૌથી રસપ્રદ જગ્યાઓમાંની એક ગણાય છે. દરરોજ સૈંકડો લોકો માટે ભોજન તૈયાર કરવું એ સામાન્ય બાબત નથી. માહિતી મુજબ પરિવારના રસોડામાં દરરોજ મોટી માત્રામાં ચોખા, શાકભાજી, દાળ અને અન્ય ખાદ્યસામગ્રીનો ઉપયોગ થાય છે. કેટલાક અહેવાલો અનુસાર એક દિવસમાં જ ડઝનેક કિલો ચોખા અને શાકભાજી વપરાઈ જાય છે.
ઘરમાં ભોજન બનાવવાની પ્રક્રિયા પણ એક સુવ્યવસ્થિત સિસ્ટમ હેઠળ ચાલે છે. મહિલાઓના જુદા જુદા જૂથો રસોઈ બનાવવાની જવાબદારી સંભાળે છે. કેટલાક લોકો ખાદ્યસામગ્રી એકત્રિત કરે છે, કેટલાક રસોઈ બનાવે છે અને અન્ય સભ્યો ભોજન પીરસવાનું કામ કરે છે. આ બધું એટલી સુવ્યવસ્થિત રીતે થાય છે કે બહારના લોકો માટે તે એક આશ્ચર્યજનક અનુભવ બની જાય છે.
ઝાયોન ચાનાના અવસાન બાદ પણ પરિવારની વ્યવસ્થા યથાવત્ રાખવામાં આવી છે. પરંપરાગત રીતે તેમની સૌથી મોટી પત્ની પરિવારના વહીવટમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. ઘરનાં વિવિધ કામોનું વિતરણ, સભ્યો વચ્ચે સંકલન અને રોજિંદી પ્રવૃત્તિઓનું આયોજન તેમના માર્ગદર્શન હેઠળ કરવામાં આવે છે. આ વ્યવસ્થાના કારણે આટલો મોટો પરિવાર પણ હળીમળીને રહી શકે છે.
આ પરિવાર માત્ર પોતાની સંખ્યાને કારણે જ પ્રસિદ્ધ નથી થયો, પરંતુ તેમના જીવનમૂલ્યો અને એકતાના કારણે પણ વિશ્વભરમાં ચર્ચામાં રહ્યો છે. આજના સમયમાં જ્યાં નાના પરિવારોમાં પણ મતભેદો અને વિખવાદો જોવા મળે છે, ત્યાં 200 જેટલા લોકો એક જ છત નીચે રહે અને એકબીજાને સહયોગ આપે તે અસાધારણ બાબત છે.
બાકટોંગ ગામમાં આવેલું આ ઘર આજે એક પ્રકારનું પર્યટન કેન્દ્ર પણ બની ગયું છે. દેશ-વિદેશમાંથી અનેક લોકો આ પરિવારને જોવા અને તેમની જીવનશૈલીને સમજવા માટે અહીં આવે છે. ઘણા પ્રવાસીઓ માટે આ અનુભવ એક જીવંત સામાજિક પ્રયોગ જેવો લાગે છે, જ્યાં સહઅસ્તિત્વ, સહકાર અને સામૂહિક જીવનની અનોખી ઝલક જોવા મળે છે.
ઝાયોન ચાનાના પરિવારે પોતાના જીવનનિર્વાહ માટે વિવિધ વ્યવસાયિક પ્રવૃત્તિઓ પણ વિકસાવી છે. તેઓ ખેતી, પશુપાલન, લાકડાનું કામ, ફર્નિચર બનાવટ અને અન્ય સ્થાનિક વ્યવસાયોમાં સંકળાયેલા છે. પરિવારના સભ્યોની મોટી સંખ્યા હોવાથી દરેક વ્યક્તિ પોતાની ક્ષમતા મુજબ યોગદાન આપે છે. આર્થિક રીતે સ્વાવલંબી રહેવા માટે પણ પરિવારે વર્ષોથી મહેનત કરી છે.
વિશ્વભરના મીડિયાએ પણ આ પરિવાર પર અનેક રિપોર્ટ તૈયાર કર્યા છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સમાચાર સંસ્થાઓ, ડોક્યુમેન્ટરી નિર્માતાઓ અને પ્રવાસી બ્લોગર્સે આ પરિવારની મુલાકાત લઈને તેમની જીવનશૈલીને વિશ્વ સમક્ષ રજૂ કરી છે. પરિણામે ઝાયોન ચાનાનું નામ ગિનેસ વર્લ્ડ રેકોર્ડ જેવી ચર્ચાઓમાં પણ વારંવાર જોવા મળ્યું હતું, ભલે સત્તાવાર રીતે દરેક કેટેગરીમાં નોંધ ન થઈ હોય.
આ પરિવારની કહાની માત્ર આંકડાઓની નથી. તે માનવ સંબંધો, પરંપરાઓ અને સામૂહિક જીવનની એક અનોખી ગાથા છે. આધુનિક જીવનશૈલીમાં જ્યાં વ્યક્તિગત સ્વતંત્રતા અને ન્યુક્લિયર ફેમિલીનો પ્રભાવ વધતો જાય છે, ત્યાં આ પરિવાર સંયુક્ત કુટુંબ વ્યવસ્થાનું એક દુર્લભ ઉદાહરણ રજૂ કરે છે.
સમાજશાસ્ત્રીઓ માટે પણ આ પરિવાર અભ્યાસનો રસપ્રદ વિષય રહ્યો છે. તેઓ આટલા મોટા પરિવારના સંચાલન, સામાજિક બંધારણ, જવાબદારીઓના વિતરણ અને નિર્ણય પ્રક્રિયાનો અભ્યાસ કરતા રહ્યા છે. ઘણા નિષ્ણાતો માને છે કે પરિવારની સફળતાનું મુખ્ય કારણ તેમની સ્પષ્ટ ભૂમિકાઓ, પરસ્પર સન્માન અને સંયુક્ત જવાબદારીની ભાવના છે.
મિઝોરમના શાંત અને હરિયાળા પહાડી વિસ્તારમાં વસેલો આ પરિવાર આજે પણ લોકોમાં કુતૂહલ જગાવે છે. ઝાયોન ચાનાનું અવસાન થયા પછી પણ તેમની વારસાગત વ્યવસ્થા અને પરિવારની એકતા યથાવત્ છે. તેમના સંતાનો અને પૌત્રો હવે નવી પેઢીનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે અને પરિવારની પરંપરાઓને આગળ ધપાવી રહ્યા છે.
આજના સમયમાં જ્યારે ઘણા લોકો એકલવાયા જીવન તરફ આગળ વધી રહ્યા છે, ત્યારે ઝાયોન ચાનાના પરિવારની કહાની એક અલગ જ દૃષ્ટિકોણ રજૂ કરે છે. તે દર્શાવે છે કે યોગ્ય આયોજન, પરસ્પર સહયોગ અને મજબૂત કુટુંબ મૂલ્યોના આધારે અત્યંત મોટો પરિવાર પણ સફળતાપૂર્વક એકસાથે રહી શકે છે.
મિઝોરમના બાકટોંગ ગામમાં આવેલું “છુઓન થાર રન” માત્ર એક ઘર નથી, પરંતુ માનવ ઇતિહાસમાં સંયુક્ત કુટુંબની એક જીવંત ગાથા છે. 39 પત્નીઓ, 94 સંતાનો અને 200થી વધુ સભ્યો ધરાવતો આ પરિવાર આજે પણ વિશ્વ માટે આશ્ચર્ય, સંશોધન અને પ્રેરણાનો વિષય બની રહ્યો છે. ઝાયોન ચાનાનું નામ કદાચ હવે ઇતિહાસનો ભાગ બની ગયું હોય, પરંતુ તેમની દ્વારા રચાયેલું આ વિશાળ કુટુંબ હજુ પણ દુનિયાના સૌથી અનોખા પરિવાર તરીકે ઓળખાય છે.
સમયસંદેસ દ્વારા દેશ - વિદેશના લટેસ્ટ ઉપડેટ માટે એપ લોન્ચ કરવામાં આવ્યું છે તો એપ ને ડાઉનલોડ કરવા માટે આપેલ લિન્ક પર ક્લિક કરો અને મેળવો લટટેસ્ટ ઉપડેટ : https://play.google.com/store/apps/details?id=com.samaysandeshnews