મારું ગુજરાત ગુજરાતમાં હવે સરકારી તંત્રને મળશે AIની ‘GPU પાવર’
ગુજરાત સરકારે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ એટલે કે AI આધારિત ગવર્નન્સ અને નવીનતાને વેગ આપવા માટે વધુ એક મહત્વપૂર્ણ પગલું ભર્યું છે. મુખ્યમંત્રી શ્રી ભૂપેન્દ્રભાઈ પટેલના નેતૃત્વ હેઠળ રાજ્યમાં State-wide GPU-as-a-Service એટલે કે GPUaaS Frameworkને તાત્કાલિક અસરથી અમલમાં મૂકવાનો નિર્ણય કરવામાં આવ્યો છે. આ વ્યવસ્થા હેઠળ સરકારી વિભાગો અને સંલગ્ન સંસ્થાઓને હાઈ-પરફોર્મન્સ GPU કમ્પ્યુટિંગ રિસોર્સિસની કેન્દ્રિત સુવિધા ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે. આ પગલાથી AI આધારિત સરકારી પ્રોજેક્ટ્સ માટે જરૂરી કમ્પ્યુટિંગ ક્ષમતા વધુ સરળતાથી ઉપલબ્ધ બની શકે છે.
રાજ્ય સરકારના AI Action Planમાં AIના ઉપયોગને માત્ર ટેક્નોલોજી સુધી મર્યાદિત ન રાખીને સુશાસન, જાહેર સેવા વિતરણ અને નવીનતા સાથે જોડવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે. વિજ્ઞાન અને પ્રૌદ્યોગિકી મંત્રી શ્રી અર્જુનભાઈ મોઢવાડિયાના નેતૃત્વ હેઠળ આ દિશામાં આગળ વધવામાં આવી રહ્યું છે. AI Action Planના છ મુખ્ય સ્તંભોમાં Data, Infrastructure, Capacity Building, Foundational R&D and Use Case Development, Deeptech Startup Facilitation તથા Safe & Trusted AIનો સમાવેશ થાય છે. હવે આ યોજનાના બીજા સ્તંભ એટલે કે Infrastructureને મજબૂત કરવા માટે GPUaaS માળખું કાર્યરત કરવામાં આવ્યું છે.
નવા GPUaaS માળખા હેઠળ ગુજરાત ઇન્ફોર્મેટિક્સ લિમિટેડ એટલે કે GIL દ્વારા કેન્દ્રિત GPU ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનું સંચાલન કરવામાં આવશે. તેના કારણે દરેક સરકારી વિભાગે અલગથી મોંઘું હાઈ-પરફોર્મન્સ કમ્પ્યુટિંગ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ઊભું કરવાની જરૂરિયાતમાં ઘટાડો થઈ શકે છે. એક જ કેન્દ્રિત વ્યવસ્થા મારફતે ઉપલબ્ધ GPU સંસાધનોનો વિવિધ મંજૂર AI અને ડેટા આધારિત પ્રોજેક્ટ્સ માટે ઉપયોગ કરી શકાશે. સરકારી વિભાગો ઉપરાંત બોર્ડ-કોર્પોરેશન, સ્વાયત્ત સંસ્થાઓ, સરકારી શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ અને વિજ્ઞાન-ટેક્નોલોજી વિભાગ દ્વારા મંજૂર અન્ય સંસ્થાઓને પણ આ સુવિધાનો લાભ મળી શકશે.
GPU સંસાધનોની ફાળવણી કેન્દ્રિય વ્યવસ્થા હેઠળ કરવામાં આવશે. તેમાં પ્રોજેક્ટની ટેક્નિકલ શક્યતા, ઉપલબ્ધ GPU સંસાધનો, મંજૂર ઉપયોગ-કેસ, જરૂરિયાતની પ્રાથમિકતા અને લાગુ પડતી સરકારી નીતિઓ જેવા માપદંડોને ધ્યાનમાં લેવામાં આવશે. GIL દ્વારા GPU ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરની પ્રોવિઝનિંગ, ઓપરેશન, મોનિટરિંગ અને મેનેજમેન્ટ સહિતની કામગીરી સંભાળવામાં આવશે. એટલે કે AI પ્રોજેક્ટ્સ માટે જરૂરી કમ્પ્યુટિંગ શક્તિ ઉપલબ્ધ કરાવવાથી લઈને તેના સંચાલન અને દેખરેખ સુધીની વ્યવસ્થા એક કેન્દ્રિત માળખા હેઠળ રહેશે.
આ નિર્ણયમાં સબસિડીની જોગવાઈ પણ મહત્વપૂર્ણ છે. પાત્ર રાજ્ય સરકારના વિભાગો, સરકારી સંસ્થાઓ અને સરકારી શૈક્ષણિક સંસ્થાઓને GPU ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર 100 ટકા સબસિડીના ધોરણે ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે. આ ઉપરાંત AI Centre of Excellenceમાં AI Innovation Challenge હેઠળ પસંદ થયેલા સ્ટાર્ટઅપ્સ દ્વારા AI Use Casesના production rollout માટે પણ GPU સુવિધા 100 ટકા સબસિડીના આધારે ઉપલબ્ધ રહેશે. પરિણામે મંજૂર AI પ્રોજેક્ટ્સ પર હાઈ-પરફોર્મન્સ કમ્પ્યુટિંગના ખર્ચનો ભાર ઘટાડવામાં મદદ મળી શકે છે. અન્ય સ્ટાર્ટઅપ્સને પણ GPU સંસાધનો ઉપલબ્ધ કરાવી શકાય છે, જોકે તે ઉપલબ્ધતા અને GPUaaS Framework હેઠળની શરતોને આધીન રહેશે.
GPUaaS વ્યવસ્થામાં ડેટા સુરક્ષા અને જવાબદાર AI ઉપયોગને પણ મહત્વ આપવામાં આવ્યું છે. GPU સંસાધનોનો ઉપયોગ માત્ર મંજૂર હેતુ માટે જ કરવાનો રહેશે અને સંબંધિત વિભાગો તથા સંસ્થાઓએ માહિતી સુરક્ષા, ડેટા પ્રાઇવસી, સાયબર સિક્યોરિટી અને Responsible Use of AI અંગેની લાગુ સરકારી નીતિઓનું પાલન કરવાનું રહેશે. GILને ઓપરેશનલ, ટેક્નિકલ અને વહીવટી સંકલન, મોનિટરિંગ, નાણાકીય વ્યવસ્થાપન અને ગવર્નન્સ સપોર્ટ સહિતની એન્ડ-ટુ-એન્ડ જવાબદારી સોંપવામાં આવી છે. IndiaAI દ્વારા empanelled Cloud Service Provider પાસેથી લેવામાં આવતી GPU સેવાઓના વાસ્તવિક ખર્ચ પર GILને 7 ટકા કન્સલ્ટન્સી ફીની જોગવાઈ પણ કરવામાં આવી છે.
આ સમગ્ર વ્યવસ્થાના વ્યવહારુ અમલીકરણ માટે GIL દ્વારા વિજ્ઞાન અને ટેક્નોલોજી વિભાગની મંજૂરીથી સમયાંતરે વિગતવાર માર્ગદર્શિકા બહાર પાડવામાં આવશે. તેમાં પાત્રતા, અરજી પ્રક્રિયા, GPU ફાળવણી, ઓપરેશનલ ગાઇડલાઇન્સ, ચાર્જિંગ મેથોડોલોજી અને મોનિટરિંગ ફ્રેમવર્ક જેવી વિગતો સામેલ થશે. આમ, ગુજરાતમાં AI માટે માત્ર નીતિ અને આયોજન પૂરતું નહીં પરંતુ તેને અમલમાં મૂકવા માટેનું કેન્દ્રિત કમ્પ્યુટિંગ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પણ ઉભું કરવામાં આવ્યું છે. સરકારી વિભાગો, સંસ્થાઓ અને પસંદગીના AI સ્ટાર્ટઅપ્સ માટે આ GPUaaS Framework AI આધારિત ઉપયોગ-કેસના વિકાસ અને અમલીકરણ માટે નવી કમ્પ્યુટિંગ ક્ષમતા ઉપલબ્ધ કરાવશે.
