આંતરરાષ્ટ્રીય અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયોની ભારત મુલાકાત :પીએમ મોદી સાથે ઉચ્ચસ્તરીય બેઠકમાં સુરક્ષા.
અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી Marco Rubio પોતાના સત્તાવાર ભારત પ્રવાસે નવી દિલ્હી પહોંચ્યા હતા, જ્યાં તેમણે વડાપ્રધાન Narendra Modi સાથે મહત્વપૂર્ણ ઉચ્ચસ્તરીય બેઠક યોજી હતી. દિલ્હીમાં પીએમ મોદીના નિવાસસ્થાને લગભગ એક કલાક સુધી ચાલેલી આ બેઠકમાં ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના વ્યૂહાત્મક સંબંધોને વધુ મજબૂત બનાવવા અંગે વિસ્તૃત ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.
આ બેઠકમાં સુરક્ષા, વેપાર, ક્રિટિકલ ટેકનોલોજી, રક્ષા સહયોગ અને ઇન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં સ્થિરતા જેવા અનેક મહત્વપૂર્ણ અને સંવેદનશીલ મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થઈ હતી. બંને નેતાઓએ વૈશ્વિક રાજકીય પરિસ્થિતિ, આર્થિક પડકારો અને ક્ષેત્રિય સુરક્ષા મુદ્દાઓને ધ્યાનમાં રાખીને દ્વિપક્ષીય સહયોગ વધારવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો હતો.
માહિતી અનુસાર અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયોએ વડાપ્રધાન મોદીને White House તરફથી સત્તાવાર વોશિંગ્ટન મુલાકાત માટે ખાસ આમંત્રણ પણ પાઠવ્યું હતું. આ આમંત્રણને ભારત-અમેરિકા સંબંધોમાં વધતી નજીકતાનું મહત્વપૂર્ણ સંકેત માનવામાં આવી રહ્યું છે.
વિશેષ વાત એ છે કે ફેબ્રુઆરી 2025માં વડાપ્રધાન મોદી અને અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ Donald Trump વચ્ચે થયેલી ઐતિહાસિક મુલાકાત બાદ આ બંને દેશો વચ્ચેની પ્રથમ મોટી હાઈ-પ્રોફાઈલ બેઠક ગણાઈ રહી છે. તેથી આ મુલાકાત પર માત્ર ભારત અને અમેરિકા જ નહીં પરંતુ ચીન સહિત સમગ્ર વિશ્વની નજર ટકેલી છે.
વિદેશ મંત્રી તરીકે માર્કો રુબિયોનો આ પહેલો ભારત પ્રવાસ હોવાથી રાજકીય અને કૂટનીતિક દ્રષ્ટિએ તેને અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યો છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે અમેરિકા ઇન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં ભારતને મહત્વપૂર્ણ ભાગીદાર તરીકે વધુ મજબૂત બનાવવા ઇચ્છે છે.
બેઠક દરમિયાન બંને પક્ષો વચ્ચે ટેકનોલોજી, સેમિકન્ડક્ટર, ડિફેન્સ મેન્યુફેક્ચરિંગ, સાયબર સુરક્ષા અને સપ્લાય ચેઇન મજબૂત બનાવવા અંગે પણ ચર્ચા થઈ હોવાનું જાણવા મળી રહ્યું છે. ખાસ કરીને વૈશ્વિક સ્તરે વધતી ભૂરાજકીય સ્પર્ધા વચ્ચે ભારત અને અમેરિકાના સંબંધો વધુ વ્યૂહાત્મક બની રહ્યા છે.
ઇન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં ચીનની વધતી સક્રિયતા અને દક્ષિણ ચીન સમુદ્રની સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને પણ બંને દેશો વચ્ચે સહયોગ મહત્વપૂર્ણ ગણાઈ રહ્યો છે. અમેરિકાની નીતિમાં ભારતને ક્ષેત્રિય સ્થિરતા અને સંતુલન માટે મુખ્ય ભાગીદાર તરીકે જોવામાં આવી રહ્યું છે.
આ બેઠકમાં વેપાર અને રોકાણ મુદ્દાઓ પર પણ ચર્ચા થઈ હતી. બંને દેશો વચ્ચે દ્વિપક્ષીય વેપાર વધારવો, નવી ટેકનોલોજીમાં ભાગીદારી અને વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઇનમાં સહકાર મજબૂત બનાવવા અંગે હકારાત્મક વાતચીત થઈ હોવાનું સૂત્રો જણાવી રહ્યા છે.
રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે આ મુલાકાત ભારત-અમેરિકા સંબંધોમાં આગામી તબક્કાનું સંકેત આપી રહી છે. ખાસ કરીને વૈશ્વિક રાજકીય અનિશ્ચિતતા, પશ્ચિમ એશિયાના તણાવ અને ચીનના વધતા પ્રભાવ વચ્ચે બંને દેશો વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીને વધુ ઊંડાણ આપવાના પ્રયાસમાં છે.
માર્કો રુબિયોની આ મુલાકાત દરમિયાન અન્ય ઉચ્ચસ્તરીય બેઠકો પણ યોજાવાની શક્યતા છે, જેમાં વિદેશ નીતિ, રક્ષા અને આર્થિક સહયોગ અંગે વધુ ચર્ચાઓ થઈ શકે છે.
આ રીતે નવી દિલ્હીમાં યોજાયેલી આ મહત્વપૂર્ણ બેઠક ભારત અને અમેરિકાના વધતા વ્યૂહાત્મક સંબંધોને વધુ મજબૂત બનાવતી ઐતિહાસિક મુલાકાત તરીકે જોવામાં આવી રહી છે.
