મારું શહેર ‘એક પેડ માઁ કે નામ 3.0’ અભિયાનને ગુજરાતમાં મળ્યો નવો વેગ: ગાંધીનગર સચિવાલયમાં 182 ધારાસભ્યો સાથે ભવ્ય વૃક્ષારોપણ.
દેશમાં પર્યાવરણ સંરક્ષણ અને હરિયાળી વધારવાના સંકલ્પ સાથે ચાલી રહેલા વડાપ્રધાન નરેન્દ્રભાઈ મોદીના ‘એક પેડ માઁ કે નામ 3.0’ અભિયાનને ગુજરાતમાં વધુ એક મહત્વપૂર્ણ મજબૂતી મળી છે. પાટનગર ગાંધીનગર સ્થિત સચિવાલય સંકુલમાં આ અભિયાન અંતર્ગત ભવ્ય વૃક્ષારોપણ કાર્યક્રમનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. કાર્યક્રમમાં ગુજરાત વિધાનસભાના અધ્યક્ષ શંકરભાઈ ચૌધરી, મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ, નાયબ મુખ્યમંત્રી હર્ષ સંઘવી, મંત્રીમંડળના સભ્યો તેમજ રાજ્યના તમામ 182 ધારાસભ્યો એકસાથે ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. સૌએ પર્યાવરણ સંરક્ષણનો સંકલ્પ લઈને વિવિધ પ્રકારના વૃક્ષોનું વાવેતર કર્યું હતું. સમગ્ર કાર્યક્રમ દરમિયાન હરિયાળું ગુજરાત અને સ્વચ્છ પર્યાવરણના સંદેશને પ્રાધાન્ય આપવામાં આવ્યું હતું. રાજ્યના તમામ લોકપ્રતિનિધિઓ એકસાથે એક જ મંચ પરથી પર્યાવરણ માટે પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવતા આ દૃશ્યે સૌનું ધ્યાન આકર્ષિત કર્યું હતું.
ગાંધીનગર સચિવાલય પરિસરમાં આવેલી પૂજ્ય મહાત્મા ગાંધીજીની પ્રતિમા સામે આયોજિત આ વિશેષ ગ્રીન ડ્રાઇવ માત્ર ઔપચારિક કાર્યક્રમ ન રહી, પરંતુ પ્રકૃતિ પ્રત્યેની જવાબદારીનો જીવંત સંદેશ બની હતી. વૃક્ષારોપણ દરમિયાન દરેક ધારાસભ્યના નામ સાથે અલગ-અલગ પ્રકારના વૃક્ષોનું વાવેતર કરવામાં આવ્યું હતું. પીપળો, કુસુમ, કદમ, અર્જુન, સાદડ, આમલી, સીસું, જાંબુ, શીમળો, દેશી બદામ, બોરસલી, કચનાર અને કાયજેલીયા જેવા અનેક દેશી વૃક્ષોનું વાવેતર કરવામાં આવ્યું હતું. આ વૃક્ષો માત્ર પર્યાવરણને સમૃદ્ધ બનાવશે એટલું જ નહીં, પરંતુ આવનારા વર્ષોમાં વિધાનસભા પરિસરમાં હરિયાળી અને જૈવિક વૈવિધ્યનું સુંદર ઉદાહરણ પણ બનશે. કાર્યક્રમ દરમિયાન તમામ લોકપ્રતિનિધિઓએ વૃક્ષોનું જતન કરવાની પ્રતિબદ્ધતા પણ વ્યક્ત કરી હતી.
આ પ્રસંગે ગુજરાત વિધાનસભાના અધ્યક્ષ શંકરભાઈ ચૌધરીએ જણાવ્યું હતું કે વડાપ્રધાન દ્વારા શરૂ કરાયેલું ‘એક પેડ માઁ કે નામ’ અભિયાન આજે સમગ્ર દેશમાં જનઆંદોલનનું સ્વરૂપ ધારણ કરી રહ્યું છે. તેમણે જણાવ્યું કે દરેક વ્યક્તિ પોતાની માતાના સન્માનમાં એક વૃક્ષ વાવે અને તેનું જતન કરે તો દેશનું ગ્રીન કવર નોંધપાત્ર રીતે વધી શકે છે. તેમણે ઉમેર્યું કે આજના દિવસે વાવવામાં આવેલા આ વૃક્ષો માત્ર આજ માટે નહીં, પરંતુ આવનારી પેઢીઓ માટે પણ પ્રેરણાનું પ્રતિક બની રહેશે. આ વૃક્ષો ભવિષ્યમાં વિધાનસભા પરિસરમાં ચિરંજીવ સ્મૃતિ તરીકે ઉભા રહેશે અને સાથે જ પશુ-પક્ષીઓને આશ્રય તેમજ રાહદારીઓને છાંયો પણ પૂરો પાડશે.
અધ્યક્ષશ્રીએ પર્યાવરણના મહત્વ વિશે વાત કરતાં જણાવ્યું કે વૃક્ષો માત્ર હરિયાળી પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ માનવ જીવન માટે પ્રાણવાયુનું સૌથી મોટું સ્ત્રોત છે. વૃક્ષો હવાને શુદ્ધ બનાવે છે, વરસાદના ચક્રને સંતુલિત રાખવામાં મદદ કરે છે, ભૂગર્ભ જળનું સંરક્ષણ કરે છે અને જળવાયુ પરિવર્તન સામે લડવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. તેમણે કહ્યું કે આવનારી પેઢીઓ ભલે તે જનરેશન ઝેડ હોય, આલ્ફા, બીટા કે ગામા હોય, દરેક માટે શુદ્ધ હવા અને સ્વસ્થ પર્યાવરણ અનિવાર્ય રહેશે. તેથી આજે એક વૃક્ષ વાવવું એ માત્ર વર્તમાન માટે નહીં પરંતુ ભવિષ્ય માટેનું સૌથી મોટું રોકાણ છે. તેમણે રાજ્યના દરેક નાગરિકને આ અભિયાનમાં જોડાવા અને ઓછામાં ઓછું એક વૃક્ષ વાવી તેનું નિયમિત જતન કરવાની અપીલ કરી હતી.
કાર્યક્રમ દરમિયાન મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ, નાયબ મુખ્યમંત્રી હર્ષ સંઘવી, વિધાનસભાના ઉપાધ્યક્ષ પૂર્ણેશ મોદી, વન અને પર્યાવરણ મંત્રી અર્જુન મોઢવાડિયા સહિત મંત્રીમંડળના તમામ સભ્યો અને ધારાસભ્યોએ પણ સક્રિય ભાગ લીધો હતો. તમામ લોકપ્રતિનિધિઓએ વૃક્ષારોપણ કરીને સમાજને એક સકારાત્મક સંદેશ આપ્યો કે પર્યાવરણનું સંરક્ષણ માત્ર સરકારની જવાબદારી નથી, પરંતુ દરેક નાગરિકની ફરજ છે. એકસાથે 182 ધારાસભ્યો દ્વારા વૃક્ષારોપણ કરવું રાજ્ય માટે એક અનોખી અને પ્રેરણાદાયી ઘટના તરીકે જોવામાં આવી રહી છે. આ કાર્યક્રમ દ્વારા રાજકીય નેતૃત્વે હરિયાળા ગુજરાતના નિર્માણ માટે પોતાની પ્રતિબદ્ધતા પણ વ્યક્ત કરી હતી.
વિશ્વભરમાં વધતા પ્રદૂષણ, ગ્લોબલ વોર્મિંગ અને જળવાયુ પરિવર્તન જેવા પડકારો વચ્ચે આવા અભિયાનોનું મહત્વ સતત વધી રહ્યું છે. પર્યાવરણ નિષ્ણાતોનું પણ માનવું છે કે જો દરેક નાગરિક દર વર્ષે ઓછામાં ઓછું એક વૃક્ષ વાવી તેનું જતન કરે તો કાર્બન ઉત્સર્જનમાં ઘટાડો લાવવા અને જૈવિક સંતુલન જાળવવામાં મોટી મદદ મળી શકે છે. ગુજરાતમાં છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી વિવિધ સ્તરે વૃક્ષારોપણના કાર્યક્રમો યોજાઈ રહ્યા છે, પરંતુ ‘એક પેડ માઁ કે નામ’ અભિયાનને લોકોનો ભાવનાત્મક અને સામાજિક સહયોગ મળતા તેની અસર વધુ વ્યાપક બની રહી છે. માતાના નામે વૃક્ષ વાવવાનો વિચાર લોકોને પ્રકૃતિ સાથે લાગણીસભર રીતે જોડે છે અને વૃક્ષોના સંરક્ષણ પ્રત્યે જવાબદારીની ભાવના પણ વિકસાવે છે.
ગાંધીનગર સચિવાલયમાં યોજાયેલો આ કાર્યક્રમ માત્ર એક દિવસની ગ્રીન ડ્રાઇવ નહોતો, પરંતુ સમગ્ર સમાજને હરિયાળા ભવિષ્ય માટે પ્રેરિત કરતો સંદેશ હતો. આજે વાવવામાં આવેલા વૃક્ષો આગામી વર્ષોમાં વિશાળ વૃક્ષો બનીને પર્યાવરણને સમૃદ્ધ બનાવશે, અસંખ્ય પક્ષીઓ અને જીવજંતુઓને આશ્રય આપશે તથા ઓક્સિજનનું અમૂલ્ય દાન આપશે. સરકાર દ્વારા શરૂ કરાયેલ આ અભિયાનમાં હવે સામાન્ય નાગરિકો, શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ, સ્વૈચ્છિક સંસ્થાઓ અને યુવાનો વધુને વધુ જોડાય તેવી અપેક્ષા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. પર્યાવરણનું સંરક્ષણ માત્ર એક અભિયાન નહીં પરંતુ જીવનશૈલી બને, ત્યારે જ હરિયાળું ગુજરાત અને સ્વચ્છ ભારતનું સ્વપ્ન સાકાર થઈ શકશે. ‘એક પેડ માઁ કે નામ 3.0’ અભિયાન એ દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ અને પ્રેરણાદાયી પગલું સાબિત થઈ રહ્યું છે.
