આંતરરાષ્ટ્રીય નીરવ મોદીના પ્રત્યાર્પણમાં વિલંબથી ભારત નારાજ: યુકેના પૂર્વ ગૃહમંત્રી પ્રીતિ પટેલનો મોટો દાવો.

ભારતના સૌથી મોટા બેંકિંગ કૌભાંડના આરોપી અને ભાગેડુ હીરા વેપારી નીરવ મોદીને યુકેથી ભારત પરત લાવવાની પ્રક્રિયામાં થઈ રહેલા લાંબા વિલંબને લઈને યુકેના પૂર્વ ગૃહમંત્રી પ્રીતિ પટેલે મહત્વપૂર્ણ નિવેદન આપ્યું છે. તેમણે જણાવ્યું કે નીરવ મોદીના પ્રત્યાર્પણમાં થયેલા વિલંબને કારણે ભારત સરકાર યુકેની ન્યાયિક પ્રક્રિયાથી નિરાશ થઈ હતી અને તેની અસર બંને દેશો વચ્ચેના કેટલાક રાજદ્વારી મુદ્દાઓ પર પણ પડી હતી.

પ્રીતિ પટેલે જણાવ્યું કે એપ્રિલ 2021માં તેમણે નીરવ મોદીના પ્રત્યાર્પણના આદેશને મંજૂરી આપી હતી. તેમ છતાં તમામ મુખ્ય કાનૂની પ્રક્રિયાઓ પૂર્ણ થયા બાદ પણ નીરવ મોદી હજુ યુકેમાં જ છે, જે તેમના માટે પણ આશ્ચર્યજનક અને નિરાશાજનક બાબત છે.

યુકેની કાનૂની પ્રક્રિયા પર સવાલ

ડેઇલી ટેલિગ્રાફના એક પોડકાસ્ટમાં વાત કરતાં પ્રીતિ પટેલે યુકેની ન્યાય પ્રણાલીની ટીકા કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે જો કાનૂની વ્યવસ્થા વધુ અસરકારક રીતે કાર્ય કરતી, તો નીરવ મોદી અત્યાર સુધીમાં ભારતને સોંપાઈ ચૂક્યો હોત. તેમના જણાવ્યા મુજબ પ્રત્યાર્પણ સંધિઓનો હેતુ જ આરોપીઓને સંબંધિત દેશમાં કાયદાકીય કાર્યવાહી માટે મોકલવાનો છે.

તેમણે વધુમાં કહ્યું કે લાંબી કાનૂની પ્રક્રિયાનો ઉપયોગ કરીને સિસ્ટમનો દુરુપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે અને તેનો બોજ બ્રિટિશ કરદાતાઓ પર પડી રહ્યો છે.

ભારત-યુકે સંબંધો પર અસરનો દાવો

પ્રીતિ પટેલના જણાવ્યા મુજબ, પોતાના કાર્યકાળ દરમિયાન યુકેમાં ગેરકાયદેસર રીતે રહેતા અને આશ્રય અરજી નામંજૂર થયેલા ભારતીય નાગરિકોને પરત મોકલવાના મુદ્દે ભારત સાથે ચર્ચા કરવી ખૂબ જ પડકારજનક હતી. તેમનો દાવો છે કે નીરવ મોદીના પ્રત્યાર્પણમાં પ્રગતિ ન થતાં ભારત આ મુદ્દે વધુ કડક વલણ અપનાવી રહ્યું હતું.

નીરવ મોદી સામે કયા કેસો છે?

ભારત સરકાર નીરવ મોદીના પ્રત્યાર્પણની માંગ ત્રણ મુખ્ય કેસોમાં કરી રહી છે:

• CBI કેસ: પંજાબ નેશનલ બેંક (PNB) સાથે થયેલા અંદાજે $2 બિલિયન (લગભગ ₹16,000 કરોડથી વધુ)ના કથિત બેંક કૌભાંડ અને છેતરપિંડીનો કેસ.
• ED કેસ: કથિત મની લોન્ડરિંગ અને ગેરકાયદેસર નાણાકીય વ્યવહારોનો કેસ.
• સાક્ષીઓને પ્રભાવિત કરવાનો કેસ: તપાસ દરમિયાન પુરાવા સાથે ચેડાં કરવા અને સાક્ષીઓને ધમકાવવાના આરોપો.

હાલની સ્થિતિ

નીરવ મોદી હાલમાં લંડનની પેન્ટનવિલ જેલમાં બંધ છે. પ્રત્યાર્પણ સામે તેણે વિવિધ કાનૂની અપીલો કરી હતી. ઉપલબ્ધ માહિતી મુજબ, તેના ઘણા કાનૂની પડકારો નિષ્ફળ રહ્યા છે, તેમ છતાં પ્રત્યાર્પણની પ્રક્રિયા હજુ પૂર્ણ થઈ નથી.

હવે આગળ શું?

પ્રીતિ પટેલના નિવેદન બાદ ફરી એકવાર નીરવ મોદીના પ્રત્યાર્પણનો મુદ્દો ચર્ચામાં આવ્યો છે. જોકે, નીરવ મોદીને ભારત ક્યારે સોંપવામાં આવશે તે અંગે યુકે સરકારે હજુ સુધી કોઈ નવી સત્તાવાર સમયરેખા જાહેર કરી નથી. તેથી પ્રત્યાર્પણ અંગેનો અંતિમ નિર્ણય યુકેની બાકી રહેલી કાનૂની અને વહીવટી પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા બાદ જ સ્પષ્ટ થશે.