રાજકારણ ડિમોલિશન વીડિયોગ્રાફી કૌભાંડથી રાજકોટ મનપા ઘેરાઈ......

રાજકોટ મહાનગરપાલિકામાં ડિમોલિશન કામગીરી દરમિયાન કરવામાં આવતી વીડિયોગ્રાફીને લઈને એક નવો વિવાદ સામે આવ્યો છે, જેના કારણે મનપાની વહીવટી કામગીરી ફરી એકવાર સવાલોના ઘેરામાં આવી ગઈ,  ડિમોલિશનની વીડિયોગ્રાફી માટે મહાનગરપાલિકા દ્વારા પ્રતિ કામગીરી આશરે **₹8,000નું બિલ ચૂકવવામાં આવતું હોવા છતાં વાસ્તવમાં વીડિયો ઉતારનાર કેમેરામેનને માત્ર ₹2,000 જેટલું જ મહેનતાણું ચૂકવવામાં આવતું હોવાના આક્ષેપો સાથે સંબંધિત પુરાવા સોશિયલ મીડિયામાં વાયરલ થતાં ભારે ચર્ચા જાગી છે. વાયરલ થયેલા ઓડિયો, દસ્તાવેજો અને ચૂકવણી સંબંધિત વિગતોને આધારે એવો આક્ષેપ કરવામાં આવી રહ્યો છે કે બાકીની મોટી રકમ કોન્ટ્રાક્ટર દ્વારા પોતાની પાસે જ રાખવામાં આવતી હતી. આ મામલો જાહેર થતાં શહેરના રાજકીય વર્તુળો, સામાજિક સંગઠનો અને નાગરિકોમાં પણ ભારે રોષ જોવા મળી રહ્યો છે. મનપાના નાણાંનો યોગ્ય ઉપયોગ થયો કે નહીં અને સરકારી ખર્ચમાં કોઈ ગેરરીતિ થઈ છે કે કેમ તે અંગે હવે ગંભીર સવાલો ઊભા થયા છે. વિપક્ષી આગેવાનો અને જાગૃત નાગરિકોએ સમગ્ર મામલે સ્વતંત્ર તપાસની માંગ ઉઠાવી છે.

મળતી માહિતી મુજબ, રાજકોટ મહાનગરપાલિકા દ્વારા ગેરકાયદે બાંધકામો સામે હાથ ધરાતી ડિમોલિશનની કામગીરીનું કાયદાકીય દૃષ્ટિએ રેકોર્ડ જળવાઈ રહે તે માટે વીડિયોગ્રાફી ફરજિયાત કરવામાં આવે છે. આ કામગીરી માટે ખાનગી એજન્સી અથવા કોન્ટ્રાક્ટર મારફતે કેમેરામેનની સેવા લેવામાં આવે છે. જોકે હવે સામે આવેલા દાવા મુજબ મનપા દ્વારા એક વીડિયોગ્રાફી માટે આશરે ₹8 હજારની ચૂકવણી કરવામાં આવતી હતી, જ્યારે મેદાનમાં વાસ્તવિક રીતે કામ કરનારા કેમેરામેનને માત્ર ₹2 હજાર આપવામાં આવતા હતા. આ રીતે એક જ કામમાં હજારો રૂપિયાનો તફાવત હોવાનું કહેવાઈ રહ્યું છે. વાયરલ થયેલા કેટલાક દસ્તાવેજો અને ઓડિયો ક્લિપમાં પણ આ પ્રકારની ચૂકવણીનો ઉલ્લેખ હોવાનો દાવો કરવામાં આવી રહ્યો છે. જો આ આક્ષેપો સાચા સાબિત થાય તો સરકારી નાણાંના ઉપયોગ અંગે ગંભીર પ્રશ્નો ઊભા થઈ શકે છે. આ સમગ્ર પ્રકરણે મનપાની ટેન્ડર પ્રક્રિયા, બિલિંગ સિસ્ટમ અને કોન્ટ્રાક્ટ મેનેજમેન્ટ પર પણ સવાલો ઊભા કર્યા છે.

આ સમગ્ર વિવાદના કેન્દ્રમાં રહેલા વિવાદિત કોન્ટ્રાક્ટર હિતેષ ભાયાણી સામે વિવિધ પ્રકારના આક્ષેપો કરવામાં આવી રહ્યા છે. જોકે ભાયાણીએ પોતાના પર લગાવવામાં આવેલા તમામ આરોપોને સ્પષ્ટ શબ્દોમાં નકારી કાઢ્યા છે. તેમણે જણાવ્યું છે કે તેમની સામે કરવામાં આવી રહેલા આક્ષેપો તથ્યવિહિન અને તેમની પ્રતિષ્ઠાને નુકસાન પહોંચાડવાના પ્રયાસ સમાન છે. ભાયાણીના જણાવ્યા અનુસાર વીડિયોગ્રાફીનું બિલ માત્ર કેમેરામેનની ફી પૂરતું મર્યાદિત હોતું નથી, પરંતુ તેમાં કેમેરા સાધનો, વાહન વ્યવસ્થા, કર્મચારીઓનો ખર્ચ, એડિટિંગ, ડેટા સ્ટોરેજ, ઓફિસ સંચાલન, ટેક્સ, જીએસટી અને અન્ય વહીવટી ખર્ચનો પણ સમાવેશ થાય છે. તેથી મનપા દ્વારા ચૂકવવામાં આવેલી અને કેમેરામેનને અપાયેલી રકમની સીધી સરખામણી કરવી યોગ્ય નથી. તેમણે એવો પણ દાવો કર્યો છે કે તેમના વ્યવસાયિક વ્યવહારો સંપૂર્ણપણે કાયદેસર છે અને કોઈપણ પ્રકારની ગેરરીતિ કરવામાં આવી નથી. જો જરૂર પડશે તો તમામ હિસાબી દસ્તાવેજો અને બિલોની વિગતો સંબંધિત તપાસ એજન્સી સમક્ષ રજૂ કરવાની પણ તેઓએ તૈયારી દર્શાવી છે.

કોન્ટ્રાક્ટર હિતેષ ભાયાણીએ વધુમાં દાવો કર્યો છે કે તેમણે પોતાના વ્યવસાય માટે ₹25 લાખની લોન લીધી છે અને વ્યવસાયિક ખર્ચના કારણે વિવિધ પ્રકારની આર્થિક જવાબદારીઓ પણ વહન કરવી પડે છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ સોશિયલ મીડિયામાં જે પ્રકારની વાતો પ્રસારિત થઈ રહી છે તે એકતરફી છે અને તેમાં સમગ્ર હકીકત રજૂ કરવામાં આવી નથી. તેમણે જણાવ્યું કે કોઈપણ કોન્ટ્રાક્ટમાં અનેક પ્રકારના ઓવરહેડ ખર્ચ હોય છે અને માત્ર મેદાનમાં કામ કરનાર વ્યક્તિને અપાતી રકમના આધારે ગેરરીતિનો આરોપ લગાવવો યોગ્ય નથી. ભાયાણીએ એવો પણ આક્ષેપ કર્યો છે કે કેટલાક લોકો અંગત વેરઝેર અથવા રાજકીય કારણોસર તેમને નિશાન બનાવી રહ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે જો કોઈ સરકારી એજન્સી અથવા તપાસ સમિતિ સમગ્ર કેસની તપાસ કરશે તો તમામ દસ્તાવેજો રજૂ કરીને પોતાની નિર્દોષતા સાબિત કરવામાં આવશે. સાથે જ તેમણે અફવાઓથી દૂર રહીને સત્તાવાર તપાસના પરિણામની રાહ જોવા પણ અપીલ કરી છે.

બીજી તરફ આક્ષેપો સામે આવ્યા બાદ સમગ્ર મામલે પારદર્શક તપાસની માંગ ઉઠી રહી છે. અનેક નાગરિકો અને સામાજિક કાર્યકરોનું માનવું છે કે જો મનપા દ્વારા ચૂકવવામાં આવેલી રકમ અને વાસ્તવિક સેવા આપનાર વ્યક્તિને અપાયેલી રકમ વચ્ચે મોટો તફાવત છે, તો તેની પાછળના કારણોની નિષ્પક્ષ તપાસ થવી જોઈએ. જો કોઈ ગેરરીતિ થઈ હોય તો જવાબદારો સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી થવી જોઈએ અને જો તમામ પ્રક્રિયા નિયમ મુજબ થઈ હોય તો તે અંગે પણ જાહેરમાં સ્પષ્ટતા થવી જોઈએ. વિપક્ષી નેતાઓએ પણ મનપાના ખર્ચ, ટેન્ડર પ્રક્રિયા અને ચુકવણીની સંપૂર્ણ વિગતો જાહેર કરવાની માંગ કરી છે. તેમના મતે સરકારી નાણાં પ્રજાના ટેક્સમાંથી ખર્ચવામાં આવતા હોવાથી દરેક ખર્ચ પારદર્શક હોવો જરૂરી છે. આ સમગ્ર વિવાદે ફરી એકવાર સરકારી કોન્ટ્રાક્ટ, આઉટસોર્સિંગ અને જાહેર નાણાંના ઉપયોગ અંગે પારદર્શિતા અને જવાબદારીનો મુદ્દો ચર્ચાના કેન્દ્રમાં લાવી દીધો છે.

મનપાના વહીવટી તંત્ર માટે પણ આ ઘટના મહત્વપૂર્ણ પરીક્ષારૂપ બની શકે છે. જો વાયરલ થયેલા દસ્તાવેજો અને ઓડિયો ક્લિપની સત્યતા સાબિત થાય તો માત્ર કોન્ટ્રાક્ટર જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર પ્રક્રિયા પર નજર રાખનારા સંબંધિત અધિકારીઓની ભૂમિકાની પણ તપાસ થઈ શકે છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે સરકારી કોન્ટ્રાક્ટમાં સમયાંતરે ઓડિટ, કામગીરીનું સ્વતંત્ર મૂલ્યાંકન અને બિલની ચકાસણી જેવી પ્રક્રિયાઓ વધુ મજબૂત બનાવવાની જરૂર છે જેથી ભવિષ્યમાં આવા વિવાદો ઊભા ન થાય. ટેક્નોલોજીના યુગમાં દરેક ચુકવણી અને કામગીરીનું ડિજિટલ ટ્રેકિંગ શક્ય હોવાથી પારદર્શિતા વધારવા માટે નવી વ્યવસ્થા અમલમાં મૂકવાની પણ માંગ થઈ રહી છે. જો યોગ્ય દેખરેખ રાખવામાં આવે તો સરકારી ખર્ચમાં અનિયમિતતા થવાની શક્યતા ઘણી હદ સુધી ઘટાડી શકાય છે.

હાલ સમગ્ર મામલો ચર્ચાના કેન્દ્રમાં છે અને લોકોની નજર હવે મહાનગરપાલિકા તેમજ સંબંધિત તપાસ પર ટકેલી છે. નોંધનીય છે કે હાલ સુધી આક્ષેપોની સત્તાવાર રીતે પુષ્ટિ થઈ નથી અને સંબંધિત તપાસના અંતિમ તારણો જાહેર થયા નથી. બીજી તરફ કોન્ટ્રાક્ટર હિતેષ ભાયાણી તમામ આરોપોને નકારી રહ્યા છે અને પોતાનો પક્ષ પુરાવા સાથે રજૂ કરવાની વાત કરી રહ્યા છે. હવે તપાસ દરમિયાન વાયરલ થયેલા પુરાવા, બિલિંગ રેકોર્ડ, બેંક વ્યવહારો અને અન્ય દસ્તાવેજોની ચકાસણી બાદ જ સમગ્ર હકીકત સ્પષ્ટ થઈ શકશે. જો તપાસમાં કોઈ ગેરરીતિ સામે આવશે તો જવાબદારો સામે કડક કાર્યવાહી થવાની શક્યતા છે, જ્યારે આક્ષેપો પાયાવિહોણા સાબિત થશે તો તે અંગે પણ સત્તાવાર સ્પષ્ટતા થવી જરૂરી બનશે. હાલમાં રાજકોટમાં આ મુદ્દો સૌથી વધુ ચર્ચાસ્પદ બન્યો છે અને સમગ્ર ઘટનાક્રમ પર સૌની નજર મંડાયેલી છે.