મારું શહેર જામનગર મનપાની કડક કાર્યવાહી: જાહેર આરોગ્ય અને સ્વચ્છતા માટે 500થી વધુ કોમર્શિયલ એકમોને નોટિસ, નિયમ ભંગ કરનાર સામે દંડાત્મક પગલાં

જામનગર શહેરમાં જાહેર આરોગ્ય, સ્વચ્છતા અને નાગરિકોની સુખાકારી જળવાઈ રહે તે હેતુથી જામનગર મહાનગરપાલિકા દ્વારા કોમર્શિયલ એકમો સામે કડક કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી રહી છે. શહેરના વિવિધ વિસ્તારોમાં આવેલી હોટલો, રેસ્ટોરન્ટ, ખાણીપીણીની દુકાનો, લારીઓ, રેંકડીધારકો તેમજ અન્ય વ્યવસાયિક એકમો દ્વારા સ્વચ્છતા અને આરોગ્યલક્ષી નિયમોનું પાલન કરવામાં આવે તે માટે મહાનગરપાલિકાના કમિશનરશ્રીના સીધા માર્ગદર્શન હેઠળ વિશેષ ઝુંબેશ શરૂ કરવામાં આવી છે. આ ઝુંબેશ અંતર્ગત શહેરના વિવિધ કોમર્શિયલ એકમોને જાહેર નોટિસો આપવામાં આવી રહી છે અને તેમને સ્વચ્છતા સંબંધિત જરૂરી નિયમોનું પાલન કરવા માટે સૂચનાઓ આપવામાં આવી છે. મહાનગરપાલિકાનું સ્પષ્ટ માનવું છે કે શહેરની સ્વચ્છતા માત્ર તંત્રની જવાબદારી નથી પરંતુ વેપારીઓ, ધંધાર્થીઓ અને નાગરિકોની પણ એટલી જ મહત્વપૂર્ણ જવાબદારી છે. ખાદ્ય પદાર્થોનું વેચાણ કરતા એકમોમાં યોગ્ય સ્વચ્છતા ન જળવાય તો તેના કારણે લોકોના આરોગ્ય પર ગંભીર અસર પડી શકે છે. આથી મહાનગરપાલિકા દ્વારા નિયમોનું કડક પાલન કરાવવા માટે નોટિસ આપવાની કામગીરી શરૂ કરવામાં આવી છે. હાલ સુધી શહેરના 500થી વધુ કોમર્શિયલ એકમોને વિવિધ મુદ્દાઓને લઈને નોટિસ પાઠવવામાં આવી છે અને આગામી દિવસોમાં પણ આ કાર્યવાહી સતત ચાલુ રહેશે.

જામનગર મહાનગરપાલિકા દ્વારા આપવામાં આવેલી નોટિસમાં કોમર્શિયલ એકમોને વિવિધ મહત્વપૂર્ણ સૂચનાઓ આપવામાં આવી છે. જેમાં સૌપ્રથમ ધંધાકીય સ્થળો પર ઉત્પન્ન થતો કચરો યોગ્ય રીતે એકત્ર કરવામાં આવે અને તેના માટે ફરજિયાત ડસ્ટબિન રાખવામાં આવે તેવી સૂચના આપવામાં આવી છે. વેપારીઓએ પોતાના ગ્રાહકો દ્વારા ફેંકવામાં આવતા કચરાને ડસ્ટબિનમાં જ નાખવામાં આવે તેની તકેદારી રાખવાની રહેશે. ખુલ્લામાં કચરો ફેંકવાથી ગંદકી ફેલાય છે અને તેના કારણે રોગચાળો ફેલાવાની શક્યતાઓ વધી જાય છે. આ ઉપરાંત કોઈપણ કોમર્શિયલ એકમમાંથી ગંદુ પાણી અથવા વેસ્ટ વોટર જાહેર રસ્તા કે ગટરમાં સીધું છોડવામાં ન આવે તેવી પણ કડક સૂચના આપવામાં આવી છે. મહાનગરપાલિકાએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જાહેર સ્થળો પર ગંદા પાણીના નિકાલથી આસપાસના વિસ્તારોમાં અસ્વચ્છતા ફેલાય છે અને નાગરિકોને મુશ્કેલીનો સામનો કરવો પડે છે. ખાસ કરીને હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ અને ખાણીપીણીના ધંધાર્થીઓએ રસોડા તેમજ આસપાસના વિસ્તારમાં સ્વચ્છતા જાળવવી પડશે. ખાદ્ય પદાર્થો સાથે સંકળાયેલા ધંધામાં બેદરકારી દાખવવામાં આવશે તો જાહેર આરોગ્યને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે, જેથી આવા એકમો સામે કડક વલણ અપનાવવામાં આવી રહ્યું છે.

મહાનગરપાલિકાની નોટિસમાં વધુ એક મહત્વપૂર્ણ મુદ્દો એ છે કે ધંધાકીય એકમોની અંદરની સફાઈ દરમિયાન જે કચરો એકત્ર થાય તે માત્ર પોતાની ડસ્ટબિનમાં જ રાખવાનો રહેશે. આવા કચરાનો યોગ્ય નિકાલ કરવાની જવાબદારી પણ સંબંધિત વેપારીની રહેશે. વેપારીઓએ પોતાની ડસ્ટબિનનો કચરો મહાનગરપાલિકાના ડોર ટુ ડોર ગાર્બેજ કલેક્શન વાહનમાં જ આપવાનો રહેશે. રસ્તા પર, ખુલ્લા પ્લોટમાં, જાહેર સ્થળોએ અથવા અન્ય જગ્યાએ કચરો ફેંકવામાં આવશે તો નિયમ મુજબ કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. મહાનગરપાલિકા દ્વારા ખાસ કરીને રાત્રિના સમયે ધંધા બંધ થયા બાદ અથવા સવારે ધંધો શરૂ થાય તે સમયે કચરો જાહેરમાં ફેંકવાની પ્રવૃત્તિ અટકાવવા માટે આ સૂચનાઓ આપવામાં આવી છે. કારણ કે ઘણી વખત બજાર વિસ્તારોમાં રાત્રે કચરો ફેંકવાના કારણે સવારે શહેરની સ્વચ્છતા પર અસર પડે છે. આવી સ્થિતિમાં સફાઈ કર્મચારીઓને પણ વધારાનો ભાર પડે છે અને જાહેર સ્થળોની સુંદરતા ખરાબ થાય છે. મહાનગરપાલિકાએ વેપારીઓને અપીલ કરી છે કે તેઓ સ્વચ્છતા અભિયાનમાં સહયોગ આપે અને પોતાના ધંધાના સ્થળને સ્વચ્છ રાખીને જવાબદાર નાગરિકની ભૂમિકા નિભાવે.

આ ઉપરાંત મહાનગરપાલિકા દ્વારા કોમર્શિયલ એકમોને પોતાના વ્યવસાયિક સ્થળની આસપાસનો વિસ્તાર પણ સ્વચ્છ રાખવા સૂચના આપવામાં આવી છે. દુકાન, હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ અથવા અન્ય ધંધાકીય સ્થળોની આસપાસ ગંદકી જોવા મળશે તો સંબંધિત એકમ સામે કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. મહાનગરપાલિકાના અધિકારીઓ દ્વારા સમયાંતરે ચકાસણી કરવામાં આવશે અને જો નિયમોનું ઉલ્લંઘન જોવા મળશે તો દંડાત્મક પગલાં લેવામાં આવશે. તંત્રનું કહેવું છે કે જાહેર આરોગ્ય સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓમાં કોઈપણ પ્રકારની બેદરકારી ચલાવી લેવામાં આવશે નહીં. ખાસ કરીને ચોમાસાની ઋતુ દરમિયાન ગંદકી અને કચરાના કારણે મચ્છરજન્ય તેમજ પાણીજન્ય રોગચાળાનું જોખમ વધી શકે છે. તેથી શહેરને સ્વચ્છ અને રોગમુક્ત રાખવા માટે આ પ્રકારની કાર્યવાહી જરૂરી બની છે. મહાનગરપાલિકાએ વેપારીઓને સહકાર આપવા અપીલ કરી છે અને જણાવ્યું છે કે આ કાર્યવાહી કોઈને પરેશાન કરવા માટે નહીં પરંતુ શહેરના હિતમાં કરવામાં આવી રહી છે. સ્વચ્છ શહેર માટે તંત્ર અને નાગરિકો વચ્ચે સહયોગ જરૂરી છે અને તમામ કોમર્શિયલ એકમોએ જવાબદારીપૂર્વક નિયમોનું પાલન કરવું જોઈએ.

જામનગર મહાનગરપાલિકા દ્વારા કરવામાં આવી રહેલી આ કામગીરી દરમિયાન અત્યાર સુધીમાં નિયમોનું પાલન ન કરનાર કુલ 234 જેટલા આસામીઓ સામે દંડાત્મક કાર્યવાહી કરવામાં આવી હોવાનું સામે આવ્યું છે. આ કાર્યવાહી અંતર્ગત કુલ રૂપિયા 79,000 જેટલો વહીવટી ચાર્જ પણ વસૂલ કરવામાં આવ્યો છે. મહાનગરપાલિકા દ્વારા સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે નોટિસ આપ્યા બાદ પણ જો કોઈ કોમર્શિયલ એકમ દ્વારા નિયમોનું પાલન કરવામાં બેદરકારી દાખવવામાં આવશે તો તેની સામે વધુ કડક પગલાં લેવામાં આવશે. જરૂરિયાત જણાશે તો ગુજરાત પ્રોવિન્શિયલ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન એક્ટ, 1949ની જોગવાઈઓ હેઠળ ધંધાકીય એકમ બંધ કરવાની કાર્યવાહી, માલિકીની મિલકતને સીલ કરવાની કાર્યવાહી સહિતના કાયદેસરના પગલાં પણ લેવામાં આવશે. તંત્ર દ્વારા વેપારીઓને ચેતવણી આપવામાં આવી છે કે જાહેર આરોગ્ય અને નાગરિકોની સુવિધા સાથે કોઈ સમાધાન કરવામાં આવશે નહીં. મહાનગરપાલિકા દ્વારા શહેરના તમામ વિસ્તારોમાં નિયમિત ચકાસણી કરવામાં આવી રહી છે અને જ્યાં પણ ગંદકી અથવા નિયમ ભંગ જોવા મળે છે ત્યાં તાત્કાલિક કાર્યવાહી કરવામાં આવી રહી છે.

જામનગર મહાનગરપાલિકાનું કહેવું છે કે શહેરને સ્વચ્છ, સુંદર અને આરોગ્યપ્રદ બનાવવા માટે માત્ર સફાઈ કર્મચારીઓની કામગીરી પૂરતી નથી પરંતુ દરેક નાગરિક અને વેપારીની ભાગીદારી જરૂરી છે. શહેરમાં મોટી સંખ્યામાં હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ, ખાણીપીણીના ધંધાર્થીઓ અને અન્ય કોમર્શિયલ એકમો કાર્યરત છે. આ તમામ એકમો જો સ્વચ્છતા નિયમોનું પાલન કરે તો શહેરની સ્વચ્છતા વ્યવસ્થા વધુ મજબૂત બની શકે છે. મહાનગરપાલિકા દ્વારા સમયાંતરે જાગૃતિ કાર્યક્રમો પણ યોજવામાં આવે છે અને વેપારીઓને નિયમોની જાણકારી આપવામાં આવે છે. પરંતુ કેટલાક કિસ્સાઓમાં વારંવાર સૂચના આપ્યા બાદ પણ બેદરકારી જોવા મળતી હોવાથી હવે કડક કાર્યવાહીનો માર્ગ અપનાવવામાં આવ્યો છે. અધિકારીઓ દ્વારા સ્થળ તપાસ કરીને નિયમોનું પાલન થાય છે કે નહીં તેની ચકાસણી કરવામાં આવી રહી છે. આ કામગીરીનો મુખ્ય હેતુ દંડ વસૂલવાનો નથી પરંતુ શહેરના લોકોના આરોગ્યનું રક્ષણ કરવાનો છે. સ્વચ્છતા જાળવવાથી રોગચાળો અટકાવી શકાય છે અને નાગરિકોને સ્વસ્થ વાતાવરણ મળી શકે છે.

હાલ જામનગર મહાનગરપાલિકા દ્વારા શહેરના તમામ કોમર્શિયલ એકમોને જાહેર આરોગ્ય અને લોકસુખાકારીને ધ્યાનમાં રાખીને નિયમોનું પાલન કરવા અપીલ કરવામાં આવી છે. મહાનગરપાલિકા દ્વારા આપવામાં આવેલી નોટિસમાં જણાવાયું છે કે વેપારીઓએ કચરાનું યોગ્ય સંચાલન કરવું, ગંદા પાણીનો યોગ્ય નિકાલ કરવો, ધંધાના સ્થળે સ્વચ્છતા જાળવવી અને જાહેર સ્થળોને ગંદા ન કરવા જોઈએ. જો કોઈ એકમ દ્વારા આ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરવામાં આવશે તો તેની સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. મહાનગરપાલિકાની આ ઝુંબેશનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય જામનગર શહેરમાં સ્વચ્છતા, આરોગ્ય અને નાગરિક સુવિધાઓનું સ્તર વધુ ઊંચું લાવવાનો છે. તંત્ર દ્વારા વેપારીઓ અને નાગરિકોને સહયોગ આપવા અપીલ કરવામાં આવી છે જેથી સૌના સહકારથી જામનગરને વધુ સ્વચ્છ અને સુંદર શહેર બનાવી શકાય. મહાનગરપાલિકાની આ કડક કાર્યવાહીથી હવે શહેરના કોમર્શિયલ એકમોમાં પણ નિયમ પાલન અંગે ગંભીરતા જોવા મળી રહી છે અને આવનારા સમયમાં આ ઝુંબેશ વધુ વિસ્તૃત બનાવવામાં આવશે.