રાજકારણ 1111 ટ્રેક્ટર સાથે ખેડૂતોની ગાંધીનગર કૂચ: જમીન, વળતર અને MSP સહિત 5 માંગણીઓ સાથે સરકાર સામે શક્તિ પ્રદર્શન

અમદાવાદથી ગાંધીનગર સુધી ખેડૂત અધિકાર ટ્રેક્ટર યાત્રા, હજારો ખેડૂતો રસ્તા પર

ગુજરાતમાં ખેડૂતોના પ્રશ્નો અને અધિકારોને લઈને આજે એક વિશાળ શક્તિ પ્રદર્શન જોવા મળ્યું હતું. રાજ્યભરના ખેડૂતોના વિવિધ પ્રશ્નોને વાચા આપવા માટે કોંગ્રેસ અને કિસાન સંઘર્ષ સમિતિના સંયુક્ત ઉપક્રમે ‘ખેડૂત અધિકાર ટ્રેક્ટર યાત્રા’નું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. અમદાવાદના શાંતિપુરા સર્કલથી શરૂ થયેલી આ યાત્રા ગાંધીનગર તરફ આગળ વધી હતી, જેમાં રાજ્યના વિવિધ જિલ્લાઓમાંથી મોટી સંખ્યામાં ખેડૂતો પોતાના ટ્રેક્ટરો સાથે જોડાયા હતા.

આ ટ્રેક્ટર યાત્રામાં 1111 જેટલા ટ્રેક્ટર જોડાયાની માહિતી સામે આવી છે. ખેડૂતો દ્વારા આ યાત્રા મારફતે સરકાર સમક્ષ પોતાની વિવિધ માંગણીઓ રજૂ કરવામાં આવી હતી. યાત્રા દરમિયાન ખેડૂતોના નારા, બેનરો અને સૂત્રોચ્ચારોથી સમગ્ર માર્ગ ગુંજી ઉઠ્યો હતો.

વીજ ટ્રાન્સમિશન લાઈનના થાંભલાઓનો મુદ્દો બન્યો મુખ્ય કારણ

તાજેતરના દિવસોમાં મોરબી જિલ્લાના જેતપર ગામ, સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના કોંઢ ગામ સહિતના અનેક વિસ્તારોમાં ખાનગી કંપનીઓ દ્વારા વીજ ટ્રાન્સમિશન લાઈનો માટે ખેડૂતોની જમીનમાં થાંભલા ઊભા કરવાની કામગીરીને લઈને ભારે વિવાદ સર્જાયો છે.

ખેડૂતોનો આક્ષેપ છે કે તેમની જમીનમાં યોગ્ય સંમતિ અને પૂરતા વળતર વિના થાંભલા ઊભા કરવામાં આવી રહ્યા છે. અનેક સ્થળોએ ખેડૂતો દ્વારા વિરોધ પ્રદર્શન કરવામાં આવ્યા હતા અને કેટલીક જગ્યાએ પોલીસ તથા ખેડૂતો વચ્ચે ઘર્ષણની સ્થિતિ પણ ઊભી થઈ હતી.

ખેડૂતોનું કહેવું છે કે કંપનીઓ દ્વારા ખેતરોમાં આડેધડ ખોદકામ કરવામાં આવી રહ્યું છે, જેના કારણે ખેતીની જમીનને નુકસાન પહોંચી રહ્યું છે. ઉપરાંત, યોગ્ય વળતર ચૂકવવામાં આવતું નથી અને ખેડૂતોની રજૂઆતોને અવગણવામાં આવી રહી છે.

સરકાર પર કોંગ્રેસનો પ્રહાર

ગુજરાત કોંગ્રેસના પ્રમુખ અમિત ચાવડાએ ટ્રેક્ટર યાત્રા દરમિયાન સરકાર પર આકરા પ્રહારો કર્યા હતા.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે આજે ગુજરાતના ખેડૂતો અનેક સમસ્યાઓનો સામનો કરી રહ્યા છે. ખેડૂતોની જમીનમાં જબરદસ્તી વીજ કંપનીઓના થાંભલા ઊભા કરવામાં આવી રહ્યા છે. જમીન માપણીમાં ગંભીર ગેરરીતિઓ થઈ રહી છે અને ખેડૂતોને તેમના હકો મુજબનું વળતર પણ આપવામાં આવતું નથી.

અમિત ચાવડાએ આક્ષેપ કર્યો હતો કે ખેડૂતો પોતાની જમીન અને હકો માટે અવાજ ઉઠાવે ત્યારે તેમની સામે પોલીસનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. ખેડૂતોને ડરાવવાના અને દબાવવાના પ્રયાસો થઈ રહ્યા છે.

તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે કોંગ્રેસ અને ખેડૂતોના વિવિધ સંગઠનો મળીને ખેડૂતોના પ્રશ્નો લઈને ગાંધીનગર સુધી કૂચ કરી રહ્યા છે અને જરૂર પડશે તો ખેડૂતોના હકો માટે વધુ મોટું આંદોલન પણ કરવામાં આવશે.

સુરેન્દ્રનગરથી 300થી વધુ ટ્રેક્ટર રવાના

ખેડૂત નેતા પાલ આબલિયાના જણાવ્યા અનુસાર માત્ર સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાંથી જ 300થી વધુ ખેડૂતો પોતાના ટ્રેક્ટર સાથે ગાંધીનગર માટે રવાના થયા હતા.

તેમણે જણાવ્યું કે જમીન સંપાદન અંગેના 2013ના કાયદા મુજબ ખેડૂતોને ચાર ગણું વળતર મળવું જોઈએ. પરંતુ હાલ જે રીતે વીજ ટ્રાન્સમિશન લાઈનના પ્રોજેક્ટ માટે જમીનોનો ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે તેમાં ખેડૂતોને યોગ્ય વળતર મળતું નથી.

પાલ આબલિયાએ સરકાર અને કંપનીઓ સમક્ષ કેટલીક સ્પષ્ટ માંગણીઓ પણ મૂકી હતી.

તેમણે જણાવ્યું કે જો સરકાર ચાર ગણું વળતર આપવા તૈયાર ન હોય તો જે જમીનમાં વીજ થાંભલા ઊભા કરવામાં આવે છે તે માટે પ્રતિ થાંભલા માસિક રૂ. 50,000 ભાડું ચૂકવવામાં આવે.

જો આ માંગણી પણ સ્વીકારવામાં ન આવે તો દરેક થાંભલા દીઠ રૂ. 2 કરોડ સુધીનું વળતર ચૂકવવામાં આવે.

તેમણે જણાવ્યું કે ખેડૂતો ગાંધીનગર પહોંચી મુખ્યમંત્રી, સરકાર અને સંબંધિત વિભાગો સમક્ષ પોતાની રજૂઆત કરશે.

ખેડૂતોની પાંચ મુખ્ય માંગણીઓ

ટ્રેક્ટર યાત્રા દરમિયાન ખેડૂતો દ્વારા પાંચ મુખ્ય માંગણીઓ સરકાર સમક્ષ રજૂ કરવામાં આવી હતી.

1. જમીન માપણીમાં સુધારો અને સસ્તા ભાવે થતું અધિગ્રહણ બંધ કરવું

ખેડૂતોનું કહેવું છે કે જમીન માપણી દરમિયાન ઘણી વખત ગેરરીતિઓ થાય છે જેના કારણે ખેડૂતોને નુકસાન સહન કરવું પડે છે. ઉપરાંત વિકાસના નામે સસ્તા ભાવે જમીન સંપાદન કરવાની પ્રક્રિયા પર પણ ખેડૂતો વાંધો ઉઠાવી રહ્યા છે.

2. ખેડૂતોના દેવા માફ કરવા

ખેડૂતો લાંબા સમયથી ખેતી ખર્ચમાં વધારો, કુદરતી આફતો અને પાકના ઓછા ભાવ જેવી સમસ્યાઓનો સામનો કરી રહ્યા છે. જેના કારણે ઘણા ખેડૂતો દેવાના બોજા હેઠળ દબાઈ ગયા છે. ખેડૂતો દેવા માફીની માંગ કરી રહ્યા છે.

3. ખેતી પેદાશો અને દૂધ માટે MSPની ગેરંટી

ખેડૂતોનું કહેવું છે કે પાક અને દૂધના યોગ્ય ભાવ મળતા નથી. તેથી તમામ ખેતી પેદાશો અને દૂધ માટે કાયદાકીય રીતે ગેરંટીયુક્ત લઘુત્તમ ટેકાના ભાવ (MSP) નક્કી કરવામાં આવે.

4. ખાતર, દવા અને બિયારણ વાજબી ભાવે આપવું

ખેડૂતોના જણાવ્યા મુજબ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ખાતર, દવા અને બિયારણના ભાવમાં ભારે વધારો થયો છે. જેના કારણે ખેતી ખર્ચ સતત વધી રહ્યો છે. ખેડૂતો કૃષિ ઇનપુટ્સ વાજબી દરે ઉપલબ્ધ કરાવવાની માંગ કરી રહ્યા છે.

5. 8 કલાક સતત વીજળી અને મીટર પ્રથા બંધ કરવી

ખેડૂતોનું કહેવું છે કે ખેતી માટે પૂરતી અને સતત વીજળી મળતી નથી. તેઓ ખેતી માટે રોજ 8 કલાક સળંગ વીજ પુરવઠો અને કૃષિ વીજ જોડાણોમાં મીટર પ્રથા બંધ કરવાની માંગ કરી રહ્યા છે.

મોરબીમાં ખેડૂતો અને પોલીસ વચ્ચે થયો હતો વિવાદ

ખેડૂતોના આંદોલનની પૃષ્ઠભૂમિમાં મોરબી જિલ્લાના જેતપર ગામની તાજેતરની ઘટના મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહી છે.

9 જૂનના રોજ વીજ ટ્રાન્સમિશન લાઈનના થાંભલા ઊભા કરવાની કામગીરી દરમિયાન ખેડૂતો અને પોલીસ વચ્ચે તણાવ સર્જાયો હતો. વિરોધ પ્રદર્શનમાં મહિલાઓ પણ મોટી સંખ્યામાં જોડાઈ હતી.

ખેડૂતોનો આક્ષેપ હતો કે તેમની જમીનમાં તેમની મંજૂરી વિના કામ કરવામાં આવી રહ્યું છે. વિરોધ દરમિયાન કેટલીક મહિલાઓ સાથે પોલીસ દ્વારા ઘર્ષણ થયું હોવાના આક્ષેપો પણ થયા હતા.

આ ઘટનાના પગલે પોલીસે કેટલાક લોકોની અટકાયત કરી હતી, જેના કારણે ખેડૂતોમાં વધુ રોષ ફેલાયો હતો.

કલેક્ટરને આવેદનપત્ર પણ અપાયું

મોરબીની ઘટનાના અનુસંધાનમાં ખેડૂતો દ્વારા વિશાળ રેલી યોજીને જિલ્લા કલેક્ટરને આવેદનપત્ર આપવામાં આવ્યું હતું.

ખેડૂતોનું કહેવું છે કે તેમની માંગણીઓ અને સમસ્યાઓનો યોગ્ય ઉકેલ લાવવામાં ન આવે તો આગામી સમયમાં રાજ્યવ્યાપી આંદોલન વધુ ઉગ્ર બની શકે છે.

ગાંધીનગરમાં સરકાર સમક્ષ રજૂઆત

ટ્રેક્ટર યાત્રાનો મુખ્ય હેતુ રાજ્ય સરકારનું ધ્યાન ખેડૂતોના પ્રશ્નો તરફ દોરવાનો છે. ખેડૂતો ગાંધીનગર પહોંચી મુખ્યમંત્રી અને સંબંધિત વિભાગોને આવેદનપત્ર આપી પોતાની માંગણીઓ રજૂ કરશે.

ખેડૂત આગેવાનોનું કહેવું છે કે આ લડાઈ માત્ર જમીન કે વળતર માટે નથી, પરંતુ ગુજરાતના ખેડૂતોના હકો, આવક અને ભવિષ્ય સાથે જોડાયેલી છે.

ખેડૂતોના પ્રશ્નો ફરી ચર્ચાના કેન્દ્રમાં

અમદાવાદથી ગાંધીનગર સુધી નીકળેલી 1111 ટ્રેક્ટરની આ વિશાળ યાત્રાએ એક વખત ફરી ગુજરાતના ખેડૂતોના પ્રશ્નોને ચર્ચાના કેન્દ્રમાં લાવી દીધા છે.

જમીન સંપાદન, વીજ ટ્રાન્સમિશન પ્રોજેક્ટ, MSP, કૃષિ ખર્ચ અને વીજળી જેવા મુદ્દાઓ હવે રાજકીય અને સામાજિક સ્તરે ચર્ચાનો વિષય બન્યા છે.

હવે સરકાર ખેડૂતોની માંગણીઓ અંગે શું નિર્ણય લે છે અને ગાંધીનગરમાં યોજાનારી રજૂઆત બાદ શું પરિણામ આવે છે તેના પર રાજ્યભરના લાખો ખેડૂતોની નજર મંડાયેલી છે. ખેડૂતો સ્પષ્ટ કહી રહ્યા છે કે જો તેમની માંગણીઓનો ઉકેલ નહીં આવે તો આગામી સમયમાં આંદોલન વધુ વ્યાપક સ્વરૂપ ધારણ કરી શકે છે.