સબરસ LICમાં સરકાર વેચશે 6.5% સુધીનો હિસ્સો, OFSથી રોકાણકારોને તક; પોલિસીધારકો પર શું પડશે અસર?
દેશની સૌથી મોટી જીવન વીમા કંપની **LIC (લાઇફ ઇન્શ્યોરન્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઇન્ડિયા)**ને લઈને મહત્વપૂર્ણ વિકાસ સામે આવ્યો છે. કેન્દ્ર સરકાર ઓફર ફોર સેલ (OFS) મારફતે કંપનીમાં પોતાની 6.5 ટકા સુધીની ભાગીદારી, એટલે કે અંદાજે 82.22 કરોડ શેર, વેચવાની તૈયારીમાં છે. જો સમગ્ર હિસ્સો વેચાઈ જશે તો સરકારને અંદાજે રૂ. 31,000 કરોડની આવક થશે. આ નિર્ણય શેરબજારના રોકાણકારો માટે મહત્વનો માનવામાં આવી રહ્યો છે, જ્યારે LICની પોલિસી ધરાવતા કરોડો ગ્રાહકોમાં પણ તેની અસર અંગે ચર્ચા શરૂ થઈ છે.
સરકાર દ્વારા આ પગલું મુખ્યત્વે SEBIના જાહેર શેરહોલ્ડિંગ સંબંધિત નિયમોનું પાલન કરવા માટે લેવામાં આવી રહ્યું છે. હાલમાં LICમાં સરકારનો હિસ્સો આશરે 96.5 ટકા છે, જ્યારે સામાન્ય રોકાણકારો પાસે માત્ર 3.5 ટકા હિસ્સો છે. SEBIએ LICમાં જાહેર શેરહોલ્ડિંગ ઓછામાં ઓછું 10 ટકા સુધી પહોંચાડવા માટે સરકારને 16 મે, 2027 સુધીનો સમય આપ્યો છે. આ લક્ષ્ય હાંસલ કરવા માટે સરકાર તબક્કાવાર રીતે પોતાની ભાગીદારી ઘટાડશે.
રોકાણકારો માટે આ OFS એક આકર્ષક તક બની શકે છે. બજાર બંધ થતી વખતે LICનો શેર લગભગ રૂ. 391ના સ્તરે હતો, જ્યારે સરકાર દ્વારા OFS માટે રૂ. 382ની ફ્લોર પ્રાઈસ નક્કી કરવામાં આવી છે. એટલે કે બજાર ભાવ કરતાં નીચા ભાવે શેર ખરીદવાની તક ઉપલબ્ધ થઈ રહી છે. ગેર-રિટેલ રોકાણકારો માટે ઓફર પ્રથમ દિવસે ખુલશે, જ્યારે રિટેલ રોકાણકારો અને LICના કર્મચારીઓ માટે બીજા દિવસે સબ્સ્ક્રિપ્શન ખુલશે. ઉપરાંત, રિટેલ રોકાણકારો અને કર્મચારીઓને અંતિમ કિંમત પર રૂ. 15 પ્રતિ શેરની વધારાની છૂટ પણ આપવામાં આવશે.
ઘણા લોકોમાં એવી ચિંતા જોવા મળી રહી છે કે સરકારનો હિસ્સો વેચાવાથી LICની પોલિસીઓ પર કોઈ અસર થશે કે નહીં. જોકે, આ બાબતે સ્પષ્ટતા કરવામાં આવી છે કે પોલિસીધારકોને ગભરાવાની કોઈ જરૂર નથી. સરકાર દ્વારા શેર વેચવાનો નિર્ણય માત્ર કંપનીના માલિકીના હિસ્સા સાથે સંબંધિત છે. પોલિસી, બોનસ, મેચ્યોરિટી ક્લેમ, વીમા સુરક્ષા અથવા અન્ય લાભોમાં કોઈ ફેરફાર થવાનો નથી. LICની સેવાઓ અને ગ્રાહકોના હિતો પહેલાની જેમ જ ચાલુ રહેશે.
ઉલ્લેખનીય છે કે મે 2022માં LICનો ઐતિહાસિક IPO આવ્યો હતો, જેમાં સરકારે લગભગ 3.5 ટકા હિસ્સો વેચીને રૂ. 21,000 કરોડથી વધુની આવક મેળવી હતી. હવે OFS દ્વારા ફરી એકવાર સરકાર વિનિવેશ કાર્યક્રમને આગળ વધારી રહી છે. વર્તમાન સમયમાં LICનું બજાર મૂલ્ય રૂ. 5.36 લાખ કરોડથી વધુ હોવાનું માનવામાં આવે છે, જેના કારણે આ વેચાણ સરકાર માટે આવકનું મોટું સાધન બની શકે છે.
નાણાકીય નિષ્ણાતોના મતે, જાહેર શેરહોલ્ડિંગમાં વધારો થવાથી LICના શેરમાં લિક્વિડિટી વધશે અને વધુ સંસ્થાકીય તેમજ નાના રોકાણકારોની ભાગીદારી વધવાની શક્યતા છે. જોકે, ટૂંકા ગાળામાં શેરના ભાવમાં વધઘટ જોવા મળી શકે છે, કારણ કે બજારમાં નવા શેર ઉપલબ્ધ થવાથી સપ્લાયમાં વધારો થશે. લાંબા ગાળે કંપનીના મૂળભૂત નાણાકીય માળખા પર તેની કોઈ સીધી નકારાત્મક અસર થવાની સંભાવના ઓછી માનવામાં આવે છે.
રોકાણકારો માટે આ OFS એક નવી તક બની શકે છે, પરંતુ શેરબજારમાં કોઈપણ રોકાણ કરતા પહેલાં સંપૂર્ણ માહિતી મેળવવી અને પોતાના નાણાકીય સલાહકારની સલાહ લેવી જરૂરી છે. બીજી તરફ, LICના કરોડો પોલિસીધારકો માટે સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે આ સમગ્ર પ્રક્રિયા તેમના વીમા કવર, બોનસ અથવા ક્લેમ પર કોઈ અસર કરતી નથી અને તેમની પોલિસી અગાઉની જેમ જ સંપૂર્ણપણે માન્ય અને સુરક્ષિત રહેશે.
