ટેક્નોલોજી અમદાવાદમાં ગણેશ પંડાલો માટે ફાયર સેફ્ટીની કડક ગાઇડલાઇન, નિયમો નહીં પાળો તો મંડપ સીલ થશે
અમદાવાદમાં આગામી ગણેશ મહોત્સવ દરમિયાન ગણેશ પંડાલોમાં દર્શન માટે આવતા શ્રદ્ધાળુઓની સુરક્ષા અને જાહેર સલામતીને ધ્યાનમાં રાખીને અમદાવાદ ફાયર એન્ડ ઇમરજન્સી સર્વિસ દ્વારા વિશેષ ફાયર સેફ્ટી ગાઇડલાઇન જાહેર કરવામાં આવી છે. ફાયર વિભાગ અને પોલીસ વિભાગના ઉચ્ચ અધિકારીઓની સંયુક્ત બેઠક બાદ તૈયાર કરાયેલી આ માર્ગદર્શિકામાં ગણેશ મંડપના બાંધકામથી લઈને ઇમરજન્સી એક્ઝિટ, ઇલેક્ટ્રિક વાયરિંગ અને આગ સામેની સુરક્ષા વ્યવસ્થા સુધીના વિવિધ મુદ્દાઓને આવરી લેવામાં આવ્યા છે. ગણેશોત્સવ દરમિયાન મોટી સંખ્યામાં લોકો એકઠા થતા હોવાથી કોઈપણ પ્રકારની દુર્ઘટના ન સર્જાય તે માટે તંત્ર દ્વારા સાવચેતીના પગલાં લેવામાં આવ્યા છે.
તંત્ર દ્વારા સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે ગણેશ પંડાલના આયોજકોએ ફાયર સેફ્ટી સહિતના તમામ નિયમોનું ફરજિયાતપણે પાલન કરવાનું રહેશે. મંડપ ઊભો કરતા પહેલા સ્થળની પસંદગી અને બાંધકામ દરમિયાન સુરક્ષાના માપદંડોનું ખાસ ધ્યાન રાખવું પડશે. નિયમોના પાલનમાં બેદરકારી જણાશે તો પોલીસ અને ફાયર વિભાગ દ્વારા સંયુક્ત રીતે નોટિસ આપવામાં આવી શકે છે. જરૂરી હોય તો નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરતા મંડપને સીલ કરવાની કાર્યવાહી પણ કરવામાં આવશે. આ ઉપરાંત બેદરકારી દાખવનારા આયોજકો સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી કરવાની પણ ચેતવણી આપવામાં આવી છે.
ગણેશ મંડપ કે ટેમ્પરરી સ્ટ્રક્ચર ઊભું કરવા માટે સ્થળની પસંદગી સૌથી મહત્વપૂર્ણ બાબત રહેશે. પંડાલનું નિર્માણ સ્કૂલ, હોસ્પિટલ, જ્વલનશીલ પદાર્થોના ગોડાઉન, ઇલેક્ટ્રિક સબ-સ્ટેશન, ટ્રાન્સફોર્મર, હાઇ ટેન્શન લાઇન અને રેલવે લાઇન જેવા જોખમી સ્થળોથી સુરક્ષિત અંતરે કરવાનું રહેશે. આવા સ્થળોની નજીક પંડાલ ઊભો કરવાથી આગ કે અન્ય ઇમરજન્સી સમયે ગંભીર જોખમ ઊભું થઈ શકે છે. તેથી આયોજકોએ સ્થળ પસંદ કરતી વખતે તંત્રની માર્ગદર્શિકાનું પાલન કરવું જરૂરી રહેશે.
ગણેશ પંડાલની આસપાસના રસ્તાઓ અને પ્રવેશ માર્ગો ખુલ્લા રાખવા પણ ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્યા છે. ફાયર બ્રિગેડના વાહનો કોઈપણ સમયે સરળતાથી મંડપ સુધી પહોંચી શકે તે માટે રસ્તાઓ પર અવરોધ ઊભો ન થાય તેની ખાસ કાળજી રાખવાની રહેશે. મોટી સંખ્યામાં શ્રદ્ધાળુઓ ઉમટતા હોવાથી ટ્રાફિક અને ભીડ વ્યવસ્થાપન પણ મહત્વનું રહેશે. જો પંડાલની આસપાસ વાહનો, સ્ટોલ કે અન્ય સામગ્રીના કારણે રસ્તો બંધ થશે તો ઇમરજન્સી સમયે ફાયર વિભાગને કામગીરી કરવામાં મુશ્કેલી પડી શકે છે.
માર્ગદર્શિકામાં ઇમરજન્સી એક્ઝિટ અને ફાયર સેફ્ટીના સાધનો અંગે પણ ખાસ તકેદારી રાખવા જણાવાયું છે. પંડાલમાં મોટી સંખ્યામાં લોકો એકત્ર થતા હોવાથી આગ, શોર્ટ સર્કિટ અથવા અન્ય કોઈ કટોકટીની સ્થિતિમાં લોકો ઝડપથી બહાર નીકળી શકે તેવી વ્યવસ્થા હોવી જરૂરી છે. ઇમરજન્સી એક્ઝિટના માર્ગમાં કોઈપણ પ્રકારનો સામાન કે અવરોધ ન રાખવો જોઈએ. સાથે જ આગ સામે ઉપયોગી સાધનો યોગ્ય જગ્યાએ અને સરળતાથી ઉપલબ્ધ રહે તેની પણ ખાતરી કરવાની રહેશે.
ઇલેક્ટ્રિક વાયરિંગ પણ સુરક્ષિત રીતે કરવાનું રહેશે. પંડાલમાં લાઇટિંગ, ડેકોરેશન અને અન્ય ઇલેક્ટ્રિકલ સાધનો માટે કરવામાં આવતા વાયરિંગમાં બેદરકારી ન રાખવા તંત્ર દ્વારા સૂચના આપવામાં આવી છે. ખુલ્લા કે જોખમી વાયર, ઓવરલોડિંગ અને અયોગ્ય જોડાણના કારણે શોર્ટ સર્કિટ અને આગ લાગવાની શક્યતા રહેતી હોવાથી ઇલેક્ટ્રિકલ વ્યવસ્થા સલામત રીતે કરવામાં આવે તે જરૂરી છે. આયોજકોએ પંડાલમાં આગનું જોખમ ઊભું કરી શકે તેવી સામગ્રીના ઉપયોગથી પણ સાવચેતી રાખવી પડશે.
આમ, અમદાવાદમાં ગણેશ મહોત્સવ દરમિયાન શ્રદ્ધાળુઓની સુરક્ષા માટે ફાયર વિભાગ અને પોલીસ તંત્ર સજ્જ બન્યું છે. પંડાલ આયોજકોને સ્થળ પસંદગી, ખુલ્લા રસ્તા, ઇમરજન્સી એક્ઝિટ, ઇલેક્ટ્રિક વાયરિંગ અને ફાયર સેફ્ટીના સાધનો સહિતના નિયમોનું પાલન કરવું પડશે. તંત્રએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે નિયમોનું ઉલ્લંઘન સહન કરવામાં આવશે નહીં અને જરૂર પડ્યે મંડપ સીલ કરવાની સાથે કાયદેસરની કાર્યવાહી પણ કરવામાં આવશે. ગણેશોત્સવ ભક્તિ અને ઉત્સાહ સાથે ઉજવાય, પરંતુ સાથે શ્રદ્ધાળુઓની સુરક્ષા જળવાઈ રહે તે માટે આયોજકોએ ફાયર સેફ્ટીના તમામ નિયમોને ગંભીરતાથી અનુસરવા પડશે.
