એજ્યુકેશન CBSEનો મોટો નિર્ણય: ધોરણ 9-10માં ત્રીજી ભાષાનું આંતરિક મૂલ્યાંકન ફરજિયાત, પાસ થયા બાદ જ મળશે 10મું પાસિંગ સર્ટિફિકેટ
સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ સેકન્ડરી એજ્યુકેશન (CBSE)એ રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ **(NEP 2020)**ના અમલીકરણના ભાગરૂપે ધોરણ 9 અને 10ના વિદ્યાર્થીઓ માટે મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લીધો છે. નવા નિયમ મુજબ હવે **'ત્રીજી ભાષા' (Third Language)**નું આંતરિક મૂલ્યાંકન ફરજિયાત કરવામાં આવ્યું છે. આ વ્યવસ્થા શૈક્ષણિક સત્ર 2026-27થી ધોરણ 9માં પ્રવેશ લેનારા વિદ્યાર્થીઓ માટે લાગુ થશે અને 2027-28માં ધોરણ 10 પૂર્ણ કરનારા વિદ્યાર્થીઓ પર તેનો અમલ થશે.
CBSEના નવા નિયમ મુજબ ધોરણ 10નું અંતિમ પાસિંગ સર્ટિફિકેટ મેળવવા માટે વિદ્યાર્થીઓએ સ્કૂલ કક્ષાએ લેવાતી ત્રીજી ભાષાની આંતરિક પરીક્ષા પાસ કરવી ફરજિયાત રહેશે. જોકે, આ વિષયનો સમાવેશ મુખ્ય CBSE બોર્ડ પરીક્ષામાં કરવામાં આવશે નહીં. એટલે કે વિદ્યાર્થીઓને બોર્ડ પરીક્ષા આપવાની રહેશે નહીં, પરંતુ શાળા દ્વારા લેવાતા આંતરિક મૂલ્યાંકનમાં સફળ થવું જરૂરી રહેશે.
બોર્ડે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો કોઈ વિદ્યાર્થી ધોરણ 9 દરમિયાન ત્રીજી ભાષાના આંતરિક મૂલ્યાંકનમાં સફળ નહીં થાય, તો પણ તેને ધોરણ 10માં પ્રમોટ કરવામાં આવશે. પરંતુ ધોરણ 10નું સેકન્ડરી શિક્ષણ પૂર્ણ કરતા પહેલાં તેને આ આંતરિક મૂલ્યાંકન પાસ કરવું ફરજિયાત રહેશે. આ શરત પૂર્ણ કર્યા બાદ જ વિદ્યાર્થીને ધોરણ 10નું અંતિમ પાસિંગ સર્ટિફિકેટ આપવામાં આવશે.
CBSEનું માનવું છે કે આ નિર્ણય રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ-2020ના બહુભાષીય શિક્ષણ (Multilingual Education)ના ઉદ્દેશોને મજબૂત બનાવશે. વિદ્યાર્થીઓમાં વિવિધ ભાષાઓ પ્રત્યે સમજ અને કૌશલ્ય વિકસે તેમજ માતૃભાષા અને અન્ય ભારતીય ભાષાઓના અભ્યાસને પ્રોત્સાહન મળે તે માટે આ નવી વ્યવસ્થા અમલમાં મૂકવામાં આવી રહી છે.
નવા નિયમને કારણે હવે શાળાઓએ પણ ત્રીજી ભાષાના શિક્ષણ, મૂલ્યાંકન અને રેકોર્ડ જાળવણી માટે જરૂરી આયોજન કરવું પડશે. આગામી શૈક્ષણિક સત્રથી આ નિયમ અમલમાં આવતા CBSE સાથે સંકળાયેલી તમામ શાળાઓમાં તેની તૈયારીઓ શરૂ થવાની સંભાવના છે.