ગીતા સંદેશ શ્રીમદ્ ભગવદ્ ગીતા – અધ્યાય ૨ : સાંખ્ય યોગ શ્લોક ૩૫

શ્રીમદ્ ભગવદ્ ગીતા – અધ્યાય ૨ : સાંખ્ય યોગ
શ્લોક ૩૫ 

भयाद्रणादुपरतं मंस्यन्ते त्वां महारथाः ।
येषां च त्वं बहुमतो भूत्वा यास्यसि लाघवम् ॥३५॥

ગુજરાતી ભાષાંતર

જે મહારથીઓની નજરમાં તું અત્યાર સુધી ખૂબ માનનીય હતો, તેઓ એવું માનશે કે તું ભયને કારણે યુદ્ધમાંથી પાછો હટી ગયો છે, અને તેમની નજરમાં તારી પ્રતિષ્ઠા ઘટી જશે.

સરળ સમજણ

શ્રીકૃષ્ણ અર્જુનને સમજાવે છે કે જો તે યુદ્ધમાંથી પીછેહઠ કરશે, તો માત્ર સામાન્ય લોકો જ નહીં, પરંતુ યુદ્ધભૂમિના મહાન યોદ્ધાઓ પણ તેના નિર્ણયને અલગ રીતે જોશે.

અર્જુન એક પરાક્રમી અને પ્રતિષ્ઠિત યોદ્ધા તરીકે જાણીતો છે. પરંતુ જો તે પોતાના ધર્મયુક્ત કર્તવ્યમાંથી પાછો હટી જાય, તો લોકો કદાચ એવું માનશે કે તે ભયના કારણે યુદ્ધ છોડીને ગયો.

આ રીતે શ્રીકૃષ્ણ અર્જુનને તેની કીર્તિ, જવાબદારી અને નિર્ણયના સામાજિક પરિણામો વિશે વિચારવા પ્રેરે છે.

 મહત્વના શબ્દો

ભયાત્ — ભયને કારણે

રણાત્ ઉપરતમ્ — યુદ્ધમાંથી પાછો હટેલો

મંસ્યન્તે — એવું માનશે

મહારથાઃ — મહાન યોદ્ધાઓ

બહુમતઃ — ખૂબ માનનીય / સન્માનિત

લાઘવમ્ — પ્રતિષ્ઠામાં ઘટાડો / હલકાપણું

આધ્યાત્મિક અર્થ

આ શ્લોકમાં શ્રીકૃષ્ણ અર્જુનને યાદ અપાવે છે કે આપણા નિર્ણયો માત્ર આપણને જ અસર કરતા નથી; ક્યારેક આપણી જવાબદારી સાથે જોડાયેલા અન્ય લોકો અને સમાજ પર પણ તેની અસર પડે છે.

પરંતુ અહીં મુખ્ય વાત લોકપ્રશંસા મેળવવાની નથી. મુખ્ય વાત એ છે કે ભય અથવા મોહને કારણે યોગ કર્તવ્યથી પીછેહઠ ન કરવી.

 જીવનમાં શીખવા જેવું

જ્યારે કોઈ મુશ્કેલ જવાબદારી સામે આવે ત્યારે લોકો શું કહેશે એ કરતાં વધુ મહત્વનું છે કે આપણે સાચું શું માનીએ છીએ અને આપણી જવાબદારી શું છે.

જો માત્ર ભયના કારણે આપણે યોગ્ય કાર્ય છોડીએ,
 તો તેની અસર આત્મવિશ્વાસ અને વિશ્વાસપાત્રતા બંને પર પડી શકે છે.

 મુખ્ય સંદેશ

“ભય કે મોહના કારણે યોગ્ય કર્તવ્યમાંથી પીછેહઠ કરવાથી માત્ર કાર્ય અધૂરું રહેતું નથી, પરંતુ વ્યક્તિની પ્રતિષ્ઠા અને વિશ્વાસ પર પણ અસર પડી શકે છે.”