ઇતિહાસ આજનો ઈતિહાસ : 17 ઓગસ્ટ

આજે 17 ઓગસ્ટ 2026, સોમવાર છે. ઇતિહાસના પાનાંઓમાં 17 ઓગસ્ટનો દિવસ ખાસ કરીને ભારતના વિભાજન અને ઇન્ડોનેશિયાની આઝાદી સાથે જોડાયેલો છે.

1. 17 ઓગસ્ટ 1947 — રેડક્લિફ લાઇન જાહેર થઈ

ભારતને 15 ઓગસ્ટ 1947ના રોજ આઝાદી મળ્યા પછી પણ ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચેની નવી સરહદો જાહેર થઈ નહોતી. 17 ઓગસ્ટ 1947ના રોજ પંજાબ અને બંગાળ માટે બાઉન્ડરી કમિશનનો નિર્ણય જાહેર કરવામાં આવ્યો. આ નિર્ણયને સામાન્ય રીતે રેડક્લિફ એવોર્ડ અને તેની સરહદને રેડક્લિફ લાઇન તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. 

બ્રિટિશ વકીલ સર સિરિલ રેડક્લિફને આ સરહદ નક્કી કરવાની જવાબદારી સોંપવામાં આવી હતી. તેઓ જુલાઈ 1947માં ભારત આવ્યા અને તેમને ખૂબ જ ઓછા સમયમાં વિશાળ વિસ્તારની સરહદ નક્કી કરવાની હતી. કમિશનનો મુખ્ય આધાર હિન્દુ અને મુસ્લિમ વસ્તીની બહુમતી ધરાવતા વિસ્તારો હતો, જ્યારે અન્ય પરિબળો પણ ધ્યાનમાં લેવાના હતા. 

આ નિર્ણયથી પંજાબ અને બંગાળના વિસ્તારોનું ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે વિભાજન થયું. અનેક પરિવારોની જમીન, ગામો અને શહેરો નવી સરહદની બીજી બાજુ આવી ગયા. પરિણામે મોટા પાયે લોકોનું સ્થળાંતર થયું અને વિભાજન માનવ ઇતિહાસની સૌથી મોટી સ્થળાંતર ઘટનાઓમાંનું એક બન્યું.