ઈન્ડિયા પેટ્રોલ-ડીઝલ પર ટેક્સમાં વધારો, 3 ઓગસ્ટથી નવા દર અમલમાં
દેશમાં પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનો પર ફરી એકવાર કર માળખામાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે. સરકારે 3 ઓગસ્ટથી પેટ્રોલ, ડીઝલ અને એવિએશન ટર્બાઇન ફ્યુઅલ (ATF) પર નવા એક્સાઈઝ ટેક્સના દર અમલમાં મૂક્યા છે. સાથે જ સ્થાનિક સ્તરે ઉત્પાદિત ક્રૂડ ઓઈલ પર અગાઉ દૂર કરવામાં આવેલ રોડ અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સેસ પણ ફરી લાગુ કરવામાં આવ્યો છે. આ નિર્ણયથી સરકારની આવકમાં વધારો થવાની સાથે પેટ્રોલિયમ ક્ષેત્રમાં કર વ્યવસ્થામાં મહત્વનો બદલાવ આવ્યો છે.
નવી વ્યવસ્થા મુજબ પેટ્રોલ પર એક્સાઈઝ ડ્યૂટી ₹2.5 પ્રતિ લિટરથી વધારીને ₹3.5 પ્રતિ લિટર કરવામાં આવી છે. જ્યારે ડીઝલ પરનો એક્સાઈઝ ટેક્સ ₹15.5 પ્રતિ લિટરથી વધારીને ₹24 પ્રતિ લિટર કરવામાં આવ્યો છે. ઉપરાંત, એવિએશન ટર્બાઇન ફ્યુઅલ (ATF) પરનો ટેક્સ પણ ₹14.5 પ્રતિ લિટરથી વધારીને ₹22 પ્રતિ લિટર કરવામાં આવ્યો છે. આ ફેરફારો 3 ઓગસ્ટથી સમગ્ર દેશમાં અમલમાં આવ્યા છે.
સરકારે સ્થાનિક સ્તરે ઉત્પાદિત ક્રૂડ ઓઈલ પર ₹1.5 પ્રતિ બેરલનો રોડ અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સેસ પણ ફરી લાગુ કર્યો છે. સરકારનું કહેવું છે કે આ સેસથી એકત્ર થતી આવકનો ઉપયોગ માર્ગ વિકાસ, પરિવહન સુવિધાઓ અને અન્ય મહત્વના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સ માટે કરવામાં આવશે. વૈશ્વિક બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ અને આવક વચ્ચે સંતુલન જાળવવાના હેતુથી આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હોવાનું માનવામાં આવે છે.
ટેક્સમાં થયેલા આ વધારાની અસર પેટ્રોલિયમ ક્ષેત્ર સાથે જોડાયેલા વિવિધ ઉદ્યોગો પર પણ જોવા મળી શકે છે. ખાસ કરીને ATF પર ટેક્સ વધવાથી એરલાઈન્સના ઓપરેશનલ ખર્ચમાં વધારો થવાની શક્યતા છે. બીજી તરફ, ડીઝલ પરિવહન અને માલવહન ક્ષેત્ર માટે મહત્વનું ઈંધણ હોવાથી લોજિસ્ટિક્સ ખર્ચ પર પણ તેની અસર પડી શકે છે. જોકે, ગ્રાહકો માટે પેટ્રોલ અને ડીઝલના છૂટક ભાવમાં તરત કેટલો ફેરફાર થશે તે તેલ માર્કેટિંગ કંપનીઓના ભાવ નિર્ધારણ પર નિર્ભર રહેશે.
આર્થિક નિષ્ણાતોના મત મુજબ, સરકાર સમયાંતરે આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ, રાજકોષીય જરૂરિયાતો અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર વિકાસને ધ્યાનમાં રાખીને આવા કર સંબંધિત નિર્ણયો લેતી હોય છે. આગામી દિવસોમાં આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડના ભાવમાં થનારા ઉતાર-ચઢાવને આધારે પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં વધુ ફેરફાર જોવા મળી શકે છે. તેથી વાહનચાલકો, પરિવહન ક્ષેત્ર અને ઉદ્યોગજગતની નજર હવે ઈંધણના ભાવમાં થનારી આગામી હિલચાલ પર રહેશે.