મારું ગુજરાત ગુજરાતમાં હેલ્મેટ ડ્રાઈવના ચોંકાવનારા આંકડા: એક મહિનામાં 1.88 લાખથી વધુ વાહનચાલકો સામે કાર્યવાહી, ₹5.21 કરોડનો દંડ વસૂલાયો
ગુજરાતમાં માર્ગ સુરક્ષાને વધુ મજબૂત બનાવવા અને ટ્રાફિક નિયમોના પાલન અંગે જનજાગૃતિ લાવવા માટે રાજ્ય સરકાર દ્વારા હાથ ધરવામાં આવેલી વિશેષ હેલ્મેટ ડ્રાઈવના ચોંકાવનારા આંકડા સામે આવ્યા છે. રાજ્યના ગૃહમંત્રી Harsh Sanghaviના માર્ગદર્શન હેઠળ 1 મેથી 31 મે દરમિયાન સમગ્ર ગુજરાતમાં આ વિશેષ ઝુંબેશ ચલાવવામાં આવી હતી, જેમાં ટ્રાફિક નિયમોના ભંગ બદલ મોટી સંખ્યામાં વાહનચાલકો સામે કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે.
એક મહિનાની આ રાજ્યવ્યાપી હેલ્મેટ ડ્રાઈવ દરમિયાન હેલ્મેટ ન પહેરવા, ટ્રાફિક નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરવા અને અન્ય માર્ગ સુરક્ષા નિયમોના ભંગ બદલ કુલ 1.88 લાખથી વધુ વાહનચાલકો સામે કાર્યવાહી કરવામાં આવી હતી. આ કાર્યવાહી દરમિયાન ટ્રાફિક પોલીસ દ્વારા કુલ રૂ. 5.21 કરોડનો દંડ પણ વસૂલવામાં આવ્યો હોવાનું સત્તાવાર આંકડાઓમાં સામે આવ્યું છે.
આ અભિયાનનો મુખ્ય હેતુ માર્ગ અકસ્માતોમાં ઘટાડો લાવવાનો અને લોકોમાં ટ્રાફિક નિયમો અંગે જાગૃતિ વધારવાનો હતો. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં માર્ગ અકસ્માતોમાં હેલ્મેટ ન પહેરવાના કારણે ગંભીર ઈજાઓ અને મૃત્યુના અનેક બનાવો સામે આવ્યા છે. આથી રાજ્ય સરકારે નિયમોના કડક અમલીકરણ પર ભાર મૂક્યો હતો.
આ ઝુંબેશની સૌથી ખાસ બાબત એ રહી કે નિયમોનો અમલ માત્ર સામાન્ય નાગરિકો પૂરતો મર્યાદિત રાખવામાં આવ્યો નહોતો. સરકાર દ્વારા સ્પષ્ટ સંદેશ આપવામાં આવ્યો હતો કે કાયદો દરેક માટે સમાન છે. જેના ભાગરૂપે સરકારી કચેરીઓ અને સરકારી સંસ્થાઓની બહાર પણ વિશેષ ચેકિંગ હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું.
ચેકિંગ દરમિયાન 5,123 સરકારી અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓ ટ્રાફિક નિયમોનો ભંગ કરતા ઝડપાયા હતા. તેમની સામે પણ નિયમ મુજબ કાર્યવાહી કરવામાં આવી હતી અને કુલ રૂ. 16.58 લાખનો દંડ વસૂલવામાં આવ્યો હતો. આ આંકડા દર્શાવે છે કે ટ્રાફિક નિયમોના પાલનમાં માત્ર સામાન્ય લોકો જ નહીં પરંતુ સરકારી કર્મચારીઓમાં પણ હજુ વધુ જાગૃતિ લાવવાની જરૂર છે.
ટ્રાફિક વિભાગના અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ હેલ્મેટ ડ્રાઈવ દરમિયાન શહેરો, તાલુકા મથકો અને ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં પણ વ્યાપક ચેકિંગ કરવામાં આવ્યું હતું. ખાસ કરીને બે-વ્હીલર ચાલકોને હેલ્મેટ પહેરવા અંગે કડક સૂચનાઓ આપવામાં આવી હતી. અનેક સ્થળોએ જનજાગૃતિ કાર્યક્રમો, માર્ગ સુરક્ષા અભિયાનો અને હેલ્મેટના મહત્વ અંગે લોકોને સમજાવવાની કામગીરી પણ હાથ ધરવામાં આવી હતી.
માર્ગ સુરક્ષા નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે હેલ્મેટ માત્ર દંડથી બચવા માટે નહીં પરંતુ જીવન બચાવવા માટે જરૂરી છે. માર્ગ અકસ્માત દરમિયાન માથાને થતી ગંભીર ઈજાઓ અટકાવવામાં હેલ્મેટ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. વિશ્વ આરોગ્ય સંગઠનના વિવિધ અભ્યાસો પણ દર્શાવે છે કે ગુણવત્તાયુક્ત હેલ્મેટના ઉપયોગથી મૃત્યુ અને ગંભીર ઈજાઓનું જોખમ નોંધપાત્ર રીતે ઘટાડી શકાય છે.
રાજ્ય સરકારનું માનવું છે કે માત્ર દંડ વસૂલવો એ આ અભિયાનનો હેતુ નથી. લોકોમાં નિયમો પ્રત્યે જવાબદારીની ભાવના વિકસે અને માર્ગ સુરક્ષા અંગે જાગૃતિ વધે તે વધુ મહત્વનું છે. તેથી આગામી સમયમાં પણ આવા વિશેષ અભિયાનો ચાલુ રાખવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
ટ્રાફિક વિભાગે વાહનચાલકોને અપીલ કરી છે કે તેઓ હેલ્મેટ પહેરવા, સીટ બેલ્ટનો ઉપયોગ કરવા, ઓવરસ્પીડિંગ ટાળવા અને અન્ય તમામ ટ્રાફિક નિયમોનું પાલન કરે. કારણ કે માર્ગ સુરક્ષા માત્ર પોલીસ અથવા સરકારની જવાબદારી નથી, પરંતુ દરેક નાગરિકની પણ જવાબદારી છે.
ગુજરાતમાં એક મહિનાની હેલ્મેટ ડ્રાઈવના આંકડાઓ સ્પષ્ટ દર્શાવે છે કે હજુ પણ મોટી સંખ્યામાં લોકો ટ્રાફિક નિયમોનું પાલન કરવામાં બેદરકારી દાખવી રહ્યા છે. 1.88 લાખથી વધુ કેસ અને ₹5.21 કરોડનો દંડ એ માત્ર આંકડા નથી, પરંતુ માર્ગ સુરક્ષા પ્રત્યે વધુ સજાગ બનવાની જરૂરિયાત તરફ ઈશારો કરે છે. રાજ્ય સરકાર હવે માર્ગ અકસ્માતોમાં ઘટાડો લાવવા માટે નિયમોના વધુ કડક અમલ અને જનજાગૃતિ બંને પર ભાર મૂકી રહી છે.
