મારું ગુજરાત રાત્રે સામેની ગાડીની તેજ લાઈટથી નહીં આંજાય આંખો! હેડલાઈટના નિયમો વધુ કડક કરવાની તૈયારીમાં કેન્દ્ર સરકાર.
રાત્રિના સમયે વાહન ચલાવતા સમયે સામેથી આવતી ગાડીઓની તેજ હેડલાઈટના કારણે સર્જાતી અકસ્માતોની ઘટનાઓને ધ્યાનમાં રાખીને કેન્દ્ર સરકારનું રોડ ટ્રાન્સપોર્ટ અને હાઈવે મંત્રાલય (MoRTH) મોટર વ્હીકલ નિયમોમાં મહત્વપૂર્ણ ફેરફારો કરવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. નવા ડ્રાફ્ટ નિયમો હેઠળ હેડલાઈટની રોશનીની તીવ્રતા, હાઈ-બીમના ઉપયોગ અને ભારે વાહનોની વિઝિબિલિટી સંબંધિત નિયમોને વધુ કડક બનાવવાનો પ્રસ્તાવ મૂકવામાં આવ્યો છે.
પ્રસ્તાવ મુજબ વાહનોની હેડલાઈટની મહત્તમ રોશની ઘટાડવામાં આવશે. દ્વિચક્રી વાહનો માટે હાલની 1.5 લાખ કેન્ડેલાની મર્યાદા ઘટાડીને 1 લાખ કેન્ડેલા કરવામાં આવશે, જ્યારે ચારચક્રી વાહનો માટે હાલની 2.25 લાખ કેન્ડેલાની મર્યાદા ઘટાડીને 1.5 લાખ કેન્ડેલા કરવાની યોજના છે. સરકારનું માનવું છે કે આ ફેરફારથી સામે આવતા વાહનચાલકોને થતી આંખની ચમક (Glare) ઓછી થશે અને માર્ગ અકસ્માતોમાં ઘટાડો થશે.
નવા નિયમો હેઠળ શહેરી વિસ્તારોમાં બિનજરૂરી રીતે હાઈ-બીમનો ઉપયોગ કરનાર વાહનચાલકો માટે વાહનની અંદર જ ઓડિયો એલર્ટ સિસ્ટમ આપવામાં આવશે. જો ડ્રાઇવર શહેરમાં હાઈ-બીમ ચાલુ રાખશે તો તેને અવાજ દ્વારા ચેતવણી આપવામાં આવશે. જોકે હાઈવે પર 60 કિમી પ્રતિ કલાકથી વધુ ઝડપે વાહન ચાલતું હોય ત્યારે આ એલર્ટ કાર્યરત રહેશે નહીં, જેથી ડ્રાઇવિંગમાં અનાવશ્યક વિક્ષેપ ન પડે. ઉપરાંત નવા ઉત્પાદિત દ્વિચક્રી વાહનોમાં ઓટોમેટિક હેડલેમ્પ સિસ્ટમ માત્ર લો-બીમ પર જ કાર્ય કરે તેવો નિયમ પણ અમલમાં આવી શકે છે. હાલના વાહનોને આ નિયમમાંથી મુક્તિ આપવામાં આવશે.
સરકારે આફ્ટર-માર્કેટમાં લગાવવામાં આવતી અત્યંત તેજ સફેદ અને વાદળી LED હેડલાઈટ્સ પર પણ નિયંત્રણ લાવવાનો નિર્ણય લીધો છે. પ્રસ્તાવ મુજબ હેડલાઈટનું કલર ટેમ્પરેચર મહત્તમ 6500 કેલ્વિન સુધી મર્યાદિત કરવામાં આવશે. આ ઉપરાંત બસો અને ભારે કોમર્શિયલ વાહનો પર સ્ટાન્ડર્ડ રિફ્લેક્ટિવ ટેપ ફરજિયાત કરવામાં આવશે, જેથી ધુમ્મસ, વરસાદ અથવા અંધારામાં આવા વાહનો દૂરથી સ્પષ્ટ દેખાઈ શકે અને અકસ્માતો અટકાવી શકાય.
પરિવહન મંત્રાલયે આ ડ્રાફ્ટ નોટિફિકેશન જાહેર કરીને ઓટોમોબાઇલ કંપનીઓ, નિષ્ણાતો અને સામાન્ય નાગરિકો પાસેથી 30 દિવસની અંદર સૂચનો અને વાંધાઓ મંગાવ્યા છે. તમામ સૂચનો પર વિચારણા કર્યા બાદ નવા નિયમોને મંજૂરી આપવામાં આવશે અને આગામી એપ્રિલ મહિનાથી તબક્કાવાર સમગ્ર દેશમાં અમલમાં મૂકવાની યોજના છે. સરકારનું માનવું છે કે આ નવા નિયમોથી રાત્રિના સમયે સુરક્ષિત ડ્રાઇવિંગને પ્રોત્સાહન મળશે અને માર્ગ અકસ્માતોમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થશે.
